Plus

Festivals en uitjes: blind varen op weerapps

Beeld Paper Boat Creative/Getty Images

Naar buiten op de gok? Nee, festivalbezoek en uitjes hangen af van de voorspellingen door weerapps. ‘Ons brein is een onzekerheidsreductiemachine.’

Iedereen die zijn zinnen had gezet op dit weekend Lowlands of Latin Village, had afgelopen week z’n slag kunnen slaan op Ticketswap en Marktplaats. Daar werden kaartjes massaal voor de helft van de aankoopprijs of nog minder verkocht. Reden? De slechte weersvoorspellingen. Dansen op een drassig grasveld hoort klaarblijkelijk niet langer tot de authentieke festivalervaring.

‘Ik kan een excuus verzinnen dat ik opeens niet kan door mijn zieke vriendin haar oma, maar kamperen met dit weer ben ik gewoon geen fan van. Ja, laten we eerlijk zijn, dat is voor niemand leuk,’ schrijft een van de verkopers. ‘Schijnbaar zijn enkele van mijn vrienden van suiker..’ en ‘Enjoy, mijn tent is niet waterdicht,’ melden anderen. Stonden kaartjes voor de 27ste editie van Lowlands (oorspronkelijke prijs 210 euro) een maand geleden slechts in kleine aantallen op de ticketsite en betaalde je er toen minstens 250 euro voor, afgelopen dinsdag waren ze met gemak voor €108,15 op de kop te tikken. ‘Huidige generatie festivalgangers is bereid €100 te verliezen om niet in de regen te hoeven lopen. Daar mag u best even om huilen,’ luidt een reactie op Twitter.

Eén symbool

Aanstelleritis of niet, wat vooral opvalt is hoe mensen blind varen op die weersvoorspellingen van sites en apps, waar een volledige dag vaak is samengevat in één enkel weersymbool. Waarom staren we ons zo blind op die voorspellingen in plaats van gewoon maar te zien hoe het gaat?

“Evolutionair gezien proberen we onzekerheden zo klein mogelijk te houden en risico’s te mijden,” zegt Christian Olivers, hoogleraar cognitieve psychologie aan de Vrije Universiteit. “Ons brein is een onzekerheidsreductiemachine, het verzamelt informatie om een zo goed mogelijke beslissing te nemen. Ook als die informatie onvolledig is, zoals het geval is bij weersvoorspellingen op de langere termijn. Het is de beste informatie die je hebt, dus doe je het daarmee.”

De beschikbaarheid van smartphones en apps versterkt dat gevoel volgens Olivers nog. “Waar we vroeger vaker gewoon moesten afwachten, hebben we nu continu de beschikking over informatie, maar die informatie is enorm versimpeld. Het weer an sich heeft al meerdere dimensies: motregen, waaien, onweren, hagel. Daar komen nog multidimensionale data als tijd en plaats bij en dat wordt vervolgens allemaal samengevat in één weercijfer of symbool.” We willen de informatie immers wel in snelle, hapklare brokken tot ons krijgen.

Dat zo’n samenvatting knap lastig is, weet Jaco van Wezel, meteoroloog bij Weeronline als geen ander. “Soms regent het maar een deel van de dag, maar dat moet je dan wel meenemen in zo’n symbool. In een 48 uursoverzicht kunnen we meer onderscheid aangeven, maar dan nog blijft het versimpelde informatie waaruit mensen toch vaak te snel conclusies trekken. Ik zou daarom altijd adviseren het geschreven weerbericht te lezen, daarin zit veel meer nuance en duiding.”

Daarmee stuiten we direct op het volgende aspect: tijd. Je kan wel wachten tot het laatste moment voor het meest accurate en volledige weerbericht, de beslissing wordt daar volgens Olivers niet per definitie makkelijker op. “Als je aan het begin van de week al besluit om niet naar het festival te gaan, blijft dat hele festival abstracter. Daardoor is de pijn die je van je besluit hebt veel minder dan wanneer je op het laatste moment een beslissing moet maken. Dan heb je er namelijk al mentaal in geïnvesteerd: je verheugd, plannen gemaakt, dingen geregeld.”

Uurdetails

Om het risico op alle vlakken zoveel mogelijk te mijden, zouden we dus het liefst voor een zo lang mogelijke periode van uur tot uur willen zien wat voor weer het wordt. Maar hoe goed de technieken ook mogen zijn, dat gaat volgens Van Wezel niet. “Het maken van een verwachting op uurniveau is zinvol tot 48 uur vooruit. Voor de dagen daarna kunnen de uurdetails nog teveel wijzigen. Voor een week vooruit scheelt het per keer met hoeveel zekerheid je iets kan stellen. Zijn de weermodellen eensgezind? Dan wel, maar dat is lang niet altijd het geval.”

Voor nu kan Van Wezel in elk geval wel het volgende stellen: “Het is regent heus niet de hele tijd. Zondag ziet er zelfs best goed uit. En ja, die zaterdag, dat wordt gewoon een modderboel. Maar is dat niet ook waar Lowlands om bekendstaat?”

Metingen en modellen

- Standaard weerapps op mobiele telefoons, gebaseerd op Amerikaanse weermodellen, blijken hier minder betrouwbaar dan apps van KNMI, Weeronline, Weerplaza en Meteogroup. Zij gebruiken specifiekere metingen van weerstations.

- Vergelijken is lastig: wat betekent een wolkje met wat druppels in de praktijk, en waar precies?

- Buienradar en Buienalarm geven real­time aan waar het regent en in welke richting de bui beweegt. Die richting kan echter altijd veranderen.

- Hoewel het weer steeds beter voorspeld wordt, waren de scores afgelopen jaar iets lager. Er waren meer lastige weersituaties dan in 2016. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden