Plus Interview

Emma Talbot in Kunstmuseum Den Haag: baren, geboren worden en een selfiestick

De Engelse kunstenaar Emma Talbot verkent tussen leven en dood de ruimte die ze zelf een dromerige illusie noemt.

De kust van Emma Talbot in het Kunstmuseum in Den Haag. Beeld Peter Cox/ Galerie Onrust / GEM

Er klinken feeërieke klanken door het Gem, de ruimte voor hedendaagse kunst van het Kunstmuseum Den Haag. De ijle geluiden zetten aan, worden steeds luider en verdwijnen vervolgens. Als eb en vloed geven ze een cadans aan de tentoonstelling van de Engelse kunstenaar Emma Talbot (1969).

De geluiden zijn de vroegste melodieën die ooit zijn vastgelegd, een Hurritische hymne die gecomponeerd is rond de 14de eeuw voor Christus.

Talbot: “Het kleitablet waar de melodie op staat werd gevonden in Syrië. Een muziekhistoricus heeft ze getranscribeerd en overgezet naar muzieknoten. Die heb ik weer digitaal bewerkt tot een soundscape. Het geeft een gevoel van een melodie die permanent aanwezig is.”

De melodie was bedoeld voor een lier en aan het begin van de tentoonstelling is een platform gebouwd met snaren en draden die daaraan refereren. Maar het meest in het oog springend is een levensgrote figuur van een vrouw die op het punt staat om een kind ter wereld te brengen.

Talbot: “Er zijn twee vaste punten in de tentoonstelling. Deze zijn universeel of gemeenschappelijk voor ons allemaal. We zijn geboren en zullen allemaal sterven.”

Naast de snaren en draden ligt er een placenta op het platform en allerlei andere dingen die met de geboorte te maken hebben. “We worden geboren maar we herinneren er ons niets meer van. Ik werd getroffen door de parallel met het kijken naar artefacten in een museum. Je ziet objecten van een eeuwenoude cultuur en je herkent misschien een kopje of een juweel. Je krijgt een idee van wat het is, maar verder heb je geen idee.”

Groot doek van zijde

Tussen leven en dood verkent Talbot ‘een ruimte die mogelijk een dromerige illusie is’. Er zweven tientallen aquarellen aan draden in de ruimte. Er komen teksten voorbij, geschilderde marmerstructuren en een figuur zonder gezicht die een ontdekkingsreis door een fantasie­wereld maakt. Sounders of the Depths heet het werk, wat verwijst naar het nautische gebruik om vanaf een schip een loodlijn neer te laten om te controleren of het water diep genoeg is om door te gaan.

De figuren in het werk van Talbot hebben geen gezicht. “Het is altijd een idee vanuit een interne visie, hoe ik mezelf kan voorstellen, in plaats van wat ik kan zien door in een spiegel te kijken. Als wij nu elkaar aankijken, dan kunnen we ons eigen gezicht niet zien. Je eigen gezicht is eigenlijk geen onderdeel van hoe we de wereld bekijken.”

Toch heeft Talbot vlakbij de barende vrouw ook een vrouw met een selfiestick opgenomen. “Het is heel interessant dat we een samenleving hebben waarin de externe visie heel belangrijk is. Deze figuur met een selfiestick kijkt naar een virtuele ruimte voor een soort relatie.”

Ook op een groot doek van zijde heeft Talbot voorstellingen en teksten aangebracht die te maken hebben met het moderne leven. Het werk werd gemaakt voor een kunstruimte in Salford, vlakbij Manchester.

“Het is een stad die volledig herbouwd wordt. Elke keer dat ik er naartoe ging, hadden de wegen en gebouwen een nieuwe indeling.” Een jonge vrouw wordt ’s ochtends wakker, pakt haar mobiel, kijkt in het badkamerkastje naar medicijnen en gaat de deur uit. Talbot laat zien hoe ze in een portiek omgeven wordt door hekken, waarbij het onduidelijk is of die haar beschermen of dat ze gevangenzit.

Het nulpunt

Aan het einde van de tentoonstelling heeft Talbot een beschilderde tent gebouwd die tegelijk een vulkaan voorstelt. Skeletten maken oogcontact met figuren die aan de dood proberen te ontsnappen. Binnenin de tent ligt een dode figuur als een fossiel op een steen.

“Dertien jaar geleden werd ik weduwe. Mijn man was ziek en raakte op een gegeven moment in coma. Ik bracht veel tijd met hem door zonder te weten wat hij dacht. Het enige wat ik wist, was dat hij dood zou gaan. Het was heel traumatisch. Ik ging nadenken over onze levenservaring, dat dat iets is wat we delen met andere mensen. Nadat mijn echtgenoot was overleden, kon ik niet meer werken. Alle dingen die ik maakte, deden er niet meer toe. Ik ruimde mijn atelier op en was heel verdrietig dat ik geen kunstenaar meer kon zijn.”

Dat moment bleek achteraf een nulpunt. “Ik was geen kunstenaar meer en dacht: nou dan kan ik gewoon maken wat ik wil. Niemand zou het werk immers zien. Achteraf bleek dat dat juist voelde als mijn werk. Ik was er veel meer mee verbonden dan met het werk dat ik vroeger maakte. Door te tekenen, kwamen er dingen naar boven die ik dacht. Ik kon dichterbij mijn gedachtes en ervaringen komen.”

Emma Talbot Beeld -

Emma Talbot, Sounders of the Depths: t/m 16 februari in Kunstmuseum Den Haag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden