PlusAchtergrond

Een polaroid van Sea Palace, een icoon in Amsterdam

Voor de fotorubriek Amsterdams licht selecteerde Andrea Müller-Schirmer het afgelopen jaar 55 foto’s van haar man Robby Müller. Ter af­sluiting van de rubriek biedt Het Parool een van zijn foto’s in beperkte oplage te koop aan.

Van de foto, die is gemaakt in 1991 of 1992, worden honderd prints verkocht.Beeld Robby Müller

“Ik begon steeds meer te leven met de serie, en ging er ook anders door kijken naar de stad. Tijdens mijn wandelingen kom ik vaak op de plaatsen terecht waarvan Robby een foto heeft gemaakt en soms keek ik op Google Maps of ik de exacte plek kon vinden. Het werd eigenlijk steeds leuker, zo bezien is het wel jammer dat het voorbij is.”

Afgelopen maandag stond de laatste aflevering van Andrea Müller-Schirmers fotorubriek Amsterdams licht in deze krant: een zelfportret van haar man, de vermaarde cameraman Robby Müller (1940-2018). In eerste instantie dacht ze dat de rubriek tien weken zou lopen, misschien een half jaar. Uiteindelijk maakte ze 55 afleveringen.

De opzet was om niet alleen een foto te kiezen, ze wilde ook iets over haar man vertellen. “Ik wilde een inkijk geven in zijn manier van werken, door hem zelf te citeren of mensen die nauw met hem hebben samengewerkt. Ik ben uitspraken uit interviews gaan verzamelen en heb die dan op een associatieve manier met een van zijn mijn gekozen foto’s verbonden. Toen ik Williams Friedkins To Live and Die in LA begin dit jaar zag op het Rotterdamse filmfestival, waar wij nu jaarlijks de Robby Müller Award uitreiken, viel mijn oog op de skyline van Los Angeles, badend in goudkleurig zonlicht met allemaal hijskranen op de achtergrond. Ik had een foto in mijn hoofd met zo’n zelfde soort skyline van het IJ; daar heb ik vervolgens Friedkin bij geciteerd.”

Speelsheid

Wandelend door Amsterdam fotografeerde Robby Müller vooral licht en reflecties, contrasten en bijzondere perspectieven die zich in zijn kader ontplooiden. Op het eerste gezicht onbelangrijke details, niet-pretentieuze dingen. “Zijn foto’s waren eigenlijk niet bedoeld als opzichzelfstaand object. Het zijn kiekjes. Veel mensen zullen denken: ja, dat kan ik ook, zo’n foto heb ik ook gemaakt… Natuurlijk heb jij zo’n foto ook gemaakt, iedereen maakt weleens een goeie foto. Maar als je de hele reeks bekijkt, herken je direct de kwaliteit; die speelsheid, die eigenzinnige manier van kijken.” Ze lacht. “Robby vond zelf overigens veel van zijn foto’s helemaal niet zo bijzonder.”

Veel foto’s zijn gemaakt in de jaren negentig; toen zag de stad er net zo uit als de afgelopen maanden tijdens corona, viel Andrea Müller-Schirmer op. “Het was toen veel stiller en rustiger. Het Leidseplein was vaak gewoon leeg, en ik denk dat hij dat moment voor de foto koos juist omdat het leeg was. Robby hield van die verstildheid en fotografeerde – behalve zijn naasten – bijna nooit mensen.”

Hoe leuk het ook was om aan ­Amsterdams licht te werken, ze is klaar met de Amsterdamse foto’s van Robby. “Het zou teveel herhaling worden, wéér een blik uit onze woon­kamer… Maar er is gelukkig nog veel meer, van prachtige natuur-polaroids tot mooie beelden van de set van ­Paris, Texas. Robby heeft eigenlijk overal gefotografeerd, er zijn nog legio mogelijkheden. Het blijft bijzonder om zo intensief met zijn foto’s en films bezig te zijn; ik specialiseer me zo in zijn werk en het fijne is dat ik vrijwel de enige specialist ben, dus ik ben heel vrij in wat ik doe.”

Woonboot

Ter afsluiting van de reeks Amsterdams licht biedt Het Parool in samenwerking met Annet Gelink Gallery een print in oplage aan van een Polaroid van Sea Palace, het drijvende Chinese restaurant, gemaakt in 1991 of 1992. “Het jaartal weet ik niet exact. Robby was toen een huis voor ons aan het zoeken in Amsterdam, en verbleef op de woonboot van zijn ex-vrouw Anneclaar, die aan de Prins Hendrikkade ligt. Ik heb gekozen voor een beeld dat een soort icoon is in Amsterdam. En ik wilde graag dat het een Polaroid zou zijn, omdat veel mensen bij Robby’s foto’s aan zijn Polaroids denken. Maar de belangrijkste reden is dat het een heel cinematografisch beeld is: met die hoge horizon, en die rood-oranje reflectie in het donkere nachtelijke water.”

De lezersactie staat op pagina 71. Op 26 juni opent in Annet Gelink Gallery (Laurierstraat 187-189) de tentoon­stelling Robby Müller | Like Sunlight Coming through the Clouds, die in ­september ook in Milaan te zien is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden