Dood van een uitgever

A.F.TH.VAN DER HEIJDEN

Uit de krant verneem ik dat de huidige student liever Donald Duck leest dan Vrij Nederland. Rond deze tijd van het jaar moet ik sowieso altijd even denken aan de pedofiele bladenman van de Geïllustreerde Pers, Gerard S., die begin jaren zeventig met een gemotoriseerde bakfiets in zijn rayon Amsterdam-Zuid ook de Donald Duck bij abonnees bezorgde. Deze Spruit lokte jongetjes mee de portieken in door ze oude afleveringen van het Vrolijke Weekblad te beloven. In de zomer, wanneer hij zijn gezin op een camping nabij Epe geïnstalleerd had, hoopte hij een stap verder te kunnen gaan.

Zo wist hij op 4 augustus 1971, met de belofte op een stapeltje Ducks, de negenjarige Basje Bloemena achterop zijn motorcarrier mee naar zijn huis te nemen. In de vensterloze badkamer misbruikte Spruit het kind, waarna hij het wurgde en het lichaampje in een recreatiepark bij Wilnis dumpte.

Drie jaar later, op 5 augustus 1974, lukte het de colporteur opnieuw een jongetje mee te lokken naar zijn geheime schat aan Donald Ducks. In de badkamer bleek het jongetje echter een meisje, dat er met haar jeans en kortgeknipte haar alleen maar jongensachtig uit had gezien: de tienjarige Heleentje Isaac. Meisjes beantwoordden niet aan de pedofiele lusten van Gerard Spruit. Hij vermoordde haar uit woede over haar vrouwelijke geslachtskenmerken. Het lijfje werd in een blauwe wasmand versleept naar sportpark Elzenhage aan de Buiksloterdijk in Amsterdam-Noord. Het was de mand waarin de familie Spruit met Sinterklaas de surprises optaste.

Een paar dagen later werd Spruit, die zich bij zijn gezin op de camping had gevoegd, onder de ogen van zijn zestienjarige zoon Paul gearresteerd.

Op 7 juli van dit jaar meldden de kranten en het televisiejournaal dat kinderen van criminele ouders een verhoogde kans hebben om in het gevang te belanden. Of dit nu oud nieuws is of niet, het gaat zeker op voor Paul Spruit. Nadat zijn vader was opgeborgen, legde zijn moeder het weer aan met haar drankzuchtige eerste echtgenoot, die op de oude voet doorging met haar te mishandelen en uit te buiten. Toen de zoon haar vernedering niet langer kon aanzien, stak hij zijn stiefvader dood.

In Een moord kost meer levens heeft Peter R. de Vries het verhaal van Paul Spruit opgetekend. Het is leerzaam om te lezen hoe de oude kindermoordenaar zijn zoon, die dan in het huis van bewaring zit, adviseert tbs binnen te slepen, omdat het in een kliniek nu eenmaal aangenamer vertoeven is. Hij doet de jongen allerlei tips tot simulatie aan de hand, die nog tot het gewenste resultaat leiden ook. Wie zijn achting voor de Nederlandse strafinstituten wil behouden, kan het boek beter ongelezen laten.

Na zijn vrijlating uit de Van Mesdagkliniek gaf Paul Spruit, samen met een andere ex-bajesklant, Toon, namens de stichting Delinkwent & Samenleving voorlichtingscursussen op scholen: hoe uit de nor te blijven. Het weerhield beide heren er niet van om, na afloop van zo'n cursus, een paar keer een overval te plegen. Bij de laatste vielen twee doden: de man die beroofd moest worden, en overvaller Toon, die zich bij nadering van de politie door het hoofd schoot. Paul verdween opnieuw achter de tralies.

Vader Spruit had nog een slachtoffer gemaakt. Toen ik vorig jaar, zes weken voor zijn dood, Jan Wolkers opzocht, had die het met verzwakte stem, maar met veel compassie, over zijn voormalige uitgever bij Meulenhoff, Willem Bloemena, vader van de vermoorde Basje. ''Als ik Arthur Miller was, zou ik er een toneelstuk over schrijven. Death of a publisher. Pillen... drank. Hij heeft Basje krap vier jaar overleefd. ''

Toen zijn opsluiting weer eens met twee jaar verlengd werd, heeft de Donald Duckcolporteur er in zijn cel met slaaptabletten en een over het hoofd getrokken plastic zak een eind aan gemaakt. De hele kliniek hing vol van door hem geknoopte wandkleden met voorstellingen van allerlei vermenselijkte dieren uit de stal van Walt Disney.

null Beeld

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden