Achtergrond

Dit zijn de genomineerden voor de World Press Photo 2022

Slingshots (katapults): de kanshebber uit Zuidoost-Azië & Oceanië. De naam van de fotograaf wordt niet bekendgemaakt. Beeld  Anonymous, for The New York Times
Slingshots (katapults): de kanshebber uit Zuidoost-Azië & Oceanië. De naam van de fotograaf wordt niet bekendgemaakt.Beeld Anonymous, for The New York Times

Zes foto’s zijn genomineerd voor de World Press Photo van het Jaar, de prestigieuste prijs op het gebied van persfotografie. Ze komen uit alle hoeken van de wereld.

Jan Pieter Ekker

Een indringende foto van demonstranten die katapulten en andere zelfgemaakte wapens gebruiken in een confrontatie met veiligheidstroepen in Rangoon, de grootste stad van Myanmar, is een van de zes genomineerde foto’s voor de World Press Photo of the Year 2022. Bijzonder: om zijn veiligheid niet in gevaar te brengen, wordt de naam van de fotograaf niet bekendgemaakt. In de 65-jarige geschiedenis van World Press Photo was de winnaar pas één keer anoniem, in 1973. Pas een maand na het overlijden van de Chileense fotograaf Orlando Lagos, in februari 2007, werd bekend dat híj de fotograaf was van de iconisch geworden foto van de Chileense president Salvador Allende, kort voordat hij zelfmoord pleegde.

Het genomineerde beeld van de onlusten in Rangoon stond op 17 april 2021 in The New York Times, in een reportage over de militaire staatsgreep op 1 februari 2021, uren voordat een nieuw gekozen parlement zou worden beëdigd. In het hele land braken protesten uit, die met harde hand werden neergeslagen; internationale mediaorganisaties en een VN-functionaris meldden dat het leger met scherp schoot op demonstranten. De dag voordat de foto werd genomen, werden 114 burgerslachtoffers gemeld. “Doordat het vanuit de groep is vastgelegd, communiceert het beeld dat de fotojournalist zich inzet om de strijd van deze demonstranten te delen,” aldus de jury. “Dit beeld van verzet is belangrijk en verheffend voor mensen in de hele subregio, het moedigt hen aan om hoop te houden.”

Nieuwe opzet

World Press Photo, de jaarlijkse wedstrijd voor fotojournalisten uit de hele wereld, heeft sinds deze editie een nieuwe opzet die ervoor moet zorgen dat niet alleen Europese en Amerikaanse fotojournalisten werk insturen. Ergo: dat de competitie diverser wordt. Die opzet komt uit de koker van Joumana El Zein Khoury, die kort voor de vorige editie Lars Boering opvolgde als directeur van World Press Photo. “Als we niet veranderen, zullen we snel niet meer relevant zijn,” zei ze bij haar aanstelling.

De wedstrijd bestaat nu uit zes regionale competities – in Europa, Noord- & Centraal Amerika, Zuid-Amerika, Afrika, Azië en Zuidoost-Azië & Oceanië. In elk daarvan nomineert een regionale jury foto’s in vier categorieën: ‘Enkelen’ (enkelvoudige foto’s, de belangrijkste prijs), ‘Verhalen’ (3 tot 10 foto’s die een verhaal vertellen), ‘Langetermijnprojecten’ (24 tot 30 foto’s over een thema) en ‘Open format’ voor verhalen die zijn gemaakt met een mix aan media (waarvan fotografie het belangrijkst is). Een wereldwijde jury onder leiding van de Azerbeidzjaanse fotograaf Rena Effendi wijst vervolgens per continent in elke categorie een winnaar aan. Deze jury bepaalt ook wie per categorie de beste van de wereld is. In totaal worden er dus 28 prijzen verdeeld, fors minder dan de 58 die voorheen werden uitgereikt.

Een rij rode jurken

Er werden deze editie 64.823 foto’s ingestuurd door 4066 fotografen. De 24 winnaars komen uit 23 landen. In de belangrijkste categorie is Slingshots (katapulten) de kanshebber uit Zuidoost-Azië & Oceanië. De Zuid-Amerikaanse jury koos een aangrijpende foto van de Colombiaanse fotograaf Vladimir Encina, van een huisuitzetting van een gezin uit de San Isidro-nederzetting in Puerto Caldas.

De keuze van de Zuid-Amerikaanse jury: huisuitzetting in de San Isidro-­nederzetting in Puerto Caldas. Beeld Vladimir Encina
De keuze van de Zuid-Amerikaanse jury: huisuitzetting in de San Isidro-­nederzetting in Puerto Caldas.Beeld Vladimir Encina

De beste foto uit Noord- & Centraal-Amerika is gemaakt door de Canadese Amber Bracken: een rij rode jurken aan manshoge kruisen langs een berm, ter nagedachtenis aan kinderen die stierven in de Kamloops Indian Residential School, een instelling die in de 19de eeuw is opgericht om verschillende inheemse gemeenschappen met geweld te laten assimileren in de cultuur van de Europese kolonisten en missionarissen.

Noord- & Centraal-Amerika: rode jurken ter nagedachtenis aan de kinderen die in de 19de eeuw stierven in de Kamloops Indian Residential School. Beeld Amber Bracken, for The New York Times
Noord- & Centraal-Amerika: rode jurken ter nagedachtenis aan de kinderen die in de 19de eeuw stierven in de Kamloops Indian Residential School.Beeld Amber Bracken, for The New York Times

De Soedanese fotograaf Faiz Abubakar Muhamed representeert Afrika, met een foto van een demonstrant die op 30 december 2021 in de hoofdstad Khartoum een traangasgranaat teruggooit die door veiligheidstroepen was afgevuurd tijdens een mars waarmee het einde van het militaire bewind werd geëist.

Uit de Afrika-competitie: een demonstrant gooit een granaat terug naar veiligheidstroepen in Khartoum. Beeld  Faiz Abubakr Mohamed
Uit de Afrika-competitie: een demonstrant gooit een granaat terug naar veiligheidstroepen in Khartoum.Beeld Faiz Abubakr Mohamed

Azië wordt vertegenwoordigd door de Palestijnse Gettyfotograaf Fatima Shbair, met een foto van een groepje Palestijnse kinderen met kaarsen tijdens een wankel staakt-het-vuren in Beit Lahiya, Gaza.

De keuze van Azië: Palestijnse kinderen met kaarsen tijdens een staakt-het-vuren in Beit Laylya, Gaza. Beeld Fatima Shbair, Getty Images
De keuze van Azië: Palestijnse kinderen met kaarsen tijdens een staakt-het-vuren in Beit Laylya, Gaza.Beeld Fatima Shbair, Getty Images

Eén Nederlandse nominatie

De Europese kandidaat voor de World Press Photo of the Year is gemaakt door de Griekse fotograaf Konstantinos Tsakalidis, tijdens de verzengende bosbranden op het Griekse eiland Evia. Te zien is de 81-jarige Panayiota Kritsiopi, die het uitschreeuwt als het vuur haar huis nadert. Het is de enige van de zes genomineerde foto’s die de Nederlandse media heeft gehaald. De adembenemende foto – die al werd vergeleken met De schreeuw van de Noorse schilder Edvard Munch – stond ook op de cover van de Time Magazine-editie met de beste foto’s van 2021.

De Europese kandidaat: de 81-jarige Panayiota Kritsiopi schreeuwt het uit als de bosbranden op het Griekse eiland Evia haar huis naderen. Beeld Konstantinos Tsakalidis, for Bloomberg News
De Europese kandidaat: de 81-jarige Panayiota Kritsiopi schreeuwt het uit als de bosbranden op het Griekse eiland Evia haar huis naderen.Beeld Konstantinos Tsakalidis, for Bloomberg News

Onder de 24 regionale winnaars is één Nederlander: Associated Pressfotograaf en voormalig Zilveren Camera-winnaar Bram Janssen, met een fotoverhaal over een bioscoop in de Afghaanse hoofdstad Kabul. Het is een mooie, sfeerrijke serie, gemaakt na de machtsgreep van de Taliban in augustus 2021. Ariana Cinema, eigendom van de overheid, was gesloten, het personeel was in onzekerheid of de Taliban zou toestaan dat er weer films werden vertoond. Janssen portretteerde onder anderen directeur Asita Ferdous die, anders dan de mannelijke medewerkers, niet meer naar binnen mocht in ‘haar’ bioscoop.

Azië (categorie Verhalen): bioscoop in Kabul na de machtsgreep van de Taliban. De fotograaf is een Nederlander. Beeld Bram Janssen, The Associated Press
Azië (categorie Verhalen): bioscoop in Kabul na de machtsgreep van de Taliban. De fotograaf is een Nederlander.Beeld Bram Janssen, The Associated Press

De Nederlandse fotograaf werd uitverkoren door de Aziatische jury: in de nieuwe opzet gaat het om de plek waar de foto is gemaakt, niet om de nationaliteit van de fotograaf. 19 andere winnaars zijn overigens wél lokaal of afkomstig uit de regio waar hun verhalen vandaan komen.

Prijsuitreiking en expositie

Op 7 april worden de winnaars van de World Press Photo of the Year bekendgemaakt. Alle winnende foto’s worden vanaf 15 april tentoongesteld in De Nieuwe Kerk. Vorig jaar ging de hoofdprijs naar de Deense fotojournalist Mads Nissen, voor zijn foto van een omhelzing tussen een verpleegster en een patiënt in een bejaardentehuis in de buurt van São Paulo, dat zwaar getroffen was door corona.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden