PlusBlikvangers

Dit is geen beeld op een sokkel, maar een podium voor de buurt

De stad staat vol met kunst, van wereldvermaarde kunstenaars tot anonieme beeldhouwers. Wat zijn de verhalen achter deze beelden?

De ijzeren plaat op het Witte de Withplein heeft de verhoudingen van de gulden snede.Beeld Nosh Neneh

“Beelden op sokkels helpen niet bij het verbeteren van een buurt.” Met die boodschap probeert Hans van Houwelingen gemeentebesturen al jaren te overtuigen hun kunstbudget voor de openbare ruimte niet te besteden aan klassieke monumenten. 

Ironisch genoeg is Van Houwelingen juist het bekendst van een beeld op een sokkel, maar dan wel eentje van hyperbolische afmetingen. In Lelystad plaatste hij een afbeelding van Cornelis Lely op een 32 meter hoge zuil. De bouwer van de Afsluitdijk kreeg zo schitterend uitzicht over het platte polderlandschap, maar de stervelingen ­beneden moeten hun nek haast verrekken om hem te zien.

Van Houwelingen heeft patent op dergelijke grote gebaren, die je anders laten kijken naar straat en plein. Zo maakte hij met vierhonderd geruimde grafzerken een Sluipweg, waarlangs de dood heeft weten te ontsnappen rondom een fort van de Stelling van Amsterdam, een verdedigingswerk dat nooit is gebruikt en waar dus ook geen soldaten zijn gesneuveld. Voor de multiculturele wijk Amerhof in Utrecht ontwierp hij bestrating in de vorm van ‘het grootste Perzische tapijt van Nederland’.

Ook in Amsterdam staan kunstwerken van Van Houwelingen. Het bekendste is ongetwijfeld Blauw Jan, de veertig bronzen hagedissen die het Kleine-Gartmanplantsoen bevolkten, totdat ze een paar jaar geleden werden geëva­cueerd in verband met de herinrichting van het Leidseplein.

De Wending 666/999 is zo anders van stijl dat het van een andere kunstenaar had kunnen zijn. Ook dat past bij Van Houwelingens filosofie: het werk moet zich verhouden tot het unieke karakter van de locatie en niet een dwingend handschrift neerzetten. In De Baarsjes bestaat die context uit het plein dat in 2012 ontstond met de bouw van De Wending. Dit complex is geïnspireerd op de stijl van de Amsterdamse School: expressief, met een speelse afwisseling van verspringende gevelvlakken en soms een kromming.

Dat ruimtelijke spel kenmerkt ook Van Houwelings toevoeging aan het plein. Het werk bestaat uit een ijzeren plaat van 4,85 bij 8 meter, een verhouding volgens de gulden snede. Door een gat op het einde steekt een levensboom en in het metaal zijn drie cijfers uitgespaard. Wie naar het westen kijkt, leest 666, het getal van de duivel. Wie de andere kant opkijkt, ziet 999, het getal dat in de numerologie staat voor ­universele liefde maal drie.

Bewoners en bezoekers worden uitgenodigd zich hier te verhouden tot het goede of het ­kwade. Ze kunnen zitten naast de boom, of beter nog: staan. Dit is geen beeld op een sokkel, maar een podium voor de buurt.

Sinds 2012
Kunstenaar Hans van Houwelingen
Waar Witte de Withplein

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden