PlusInterview

Directeur Grachtenfestival wil niet annuleren: ‘Flexibel zijn zit in ons DNA’

3Violas op het Grachtenfestival in 2019.Beeld Melle Meivogel

De grote kracht van het Grachtenfestival is de flexibiliteit. Daarom denkt directeur Marie-Luce Bree dat het festijn in augustus door kan gaan, in wat voor vorm dan ook. ‘Het is belangrijker dan ooit muziek naar de mensen te brengen.’

Nee, een normaal Grachtenfestival zit er de komende zomer niet in. Dan was het scenario in grote lijnen wel zo’n beetje klaar geweest. 250 concerten op 100 verschillende locaties door de hele stad en de regio daarbuiten, waarvoor 700 musici zouden worden gecontracteerd. 

Zo was het tenminste in 2019. Maar dit jaar is om de bekende reden alles anders. Directeur Marie-Luce Bree is inmiddels toe aan het zevende scenario, op weg naar een Grachtenfestival dat van 7 tot en met 16 augustus zal plaatsvinden. “En we zullen de hele zomer moeten blijven schaven aan alternatieve scenario’s.”

Bree is teruggegaan naar de vraag: wat is de missie van het Grachtenfestival? “Het antwoord is: musici van de jonge generatie naar een groot en divers publiek brengen. Jong talent een podium geven. Dat talent woont en werkt in Nederland, dus we hoeven niemand in te vliegen. Dat talent gaan we nu laten horen aan een fysiek publiek dat we aanvullen met streaming. Zo kunnen we nog steeds aan onze missie voldoen.”

Het voordeel van het festival is dat het niet afhankelijk is van horeca en dat ze ook geen eigen festivalterrein hebben. 

“Daardoor kunnen we veel flexibeler zijn, binnen de grenzen van de financiële haalbaarheid. Flexibiliteit zit sowieso in ons DNA. Vorig jaar moesten er ik weet niet hoeveel concerten van buiten naar binnen worden verplaatst vanwege de regen. Van de zes pontonconcerten moesten er drie naar binnen, we moesten naar kerken, bibliotheken en buurthuizen. Ik denk eigenlijk voortdurend: wat kan er wél? Dat is nu niet opeens anders geworden. En door het jonge team om me heen word ik voortdurend gevoed. Bovendien merk ik veel solidariteit in de culturele wereld. We helpen elkaar. Iedereen deelt protocollen met elkaar, vertelt elkaar wat werkt en wat niet werkt met streamen, waardoor je niet steeds zelf het wiel hoeft uit te vinden. En wij hebben als voordeel dat ons festival pas laat in het jaar, in augustus, plaatsvindt.”

Financiering

“We hebben nu drie uitdagingen. De eerste is financieel. Er zijn sponsoren die niet meer helemaal aan het toegezegde bedrag kunnen voldoen. Dat is begrijpelijk, maar ook jammer, want we hebben zelf slechts een minimale mogelijkheid tot kaartverkoop. Een zaal waarin duizend mensen kunnen, helpt bij de financiering. Op die manier kunnen we gemiddelde prijs laag houden. Dat is allemaal weggevallen. En dan zijn er nog de praktische consequenties van de maatregelen. Die zijn niet alleen ingewikkeld, maar ook nog eens per regio verschillend. Amsterdam en Almere hebben bijvoorbeeld verschillende dingen in hun noodverordeningen staan.”

Over de stad heeft Bree geen klachten. “Het is heel fijn hoe goed burgemeester Femke Halsema en cultuurwethouder Touria Meliani aan het meedenken zijn om cultuur de ruimte te geven binnen de regels en zien dat mensen die niet voor niets in de stad wonen een behoefte hebben aan cultuurbeleving. Ik voel me gesteund door hoe ze meedenken over wat wel kan en hoe we muziek naar de mensen toe kunnen brengen als de mensen niet daar de muziek toekunnen.”

De derde uitdaging noemt Bree de onvoorspelbaarheid en de effecten voor het beleid van het sociale verkeer. “De ene keer hebben we met z’n allen meer de behoefte om naar buiten te gaan en een week later zijn we het er met z’n allen over eens dat we voorzichtiger moeten zijn omdat we tegenvallende berichten horen. Dat zijn dagkoersen. Daarvan kunnen we nog helemaal niet inschatten hoe het in augustus zal zijn, als het festival begint.”

Marie-Luce Bree, de directeur van het Grachtenfestival wil het festival gewoon door laten gaan, zij het in flink afgeslankte vorm.Beeld Linda Stulic

Ze hoopt dat de versoepeling doorzet, zodat ze concerten kunnen geven voor maximaal tachtig mensen publiek. “Op dit moment hebben we besloten geen ensembles van meer dan acht mensen te programmeren. Veel podia zijn sowieso niet groot genoeg om musici anderhalve meter van elkaar te laten spelen. We nemen straks ook meer Grachtenfestivalmedewerkers aan, om de veiligheid van de mensen te garanderen bij in- en uitgaan van de podia. We hebben ongeveer 25 locaties op het oog waar minimaal 250 stoelen staan, waarvan we er straks dan tachtig kunnen vullen, afgaande op de protocollen die zeggen: maximaal honderd inclusief musici en personeel.”

“We hebben het geluk dat we ook veel in kerken spelen, zoals de Waalse Kerk, de Westerkerk en de Zuiderkerk. Dat zijn mooie locaties met een goeie akoestiek en veel stoelen, dus op die manier kunnen we alsnog een divers programma met tachtig concerten op dertig locaties presenteren. Daarmee doen we recht aan het Grachtenfestival, maar uiteraard wel in afgeslankte vorm.”

Ze heeft een rondje langs de financiers en partners van het festival gemaakt, met de vraag of ze nog net zo enthousiast waren over de plannen als we het Grachtenfestival op minder plekken en voor minder publiek organiseren, aangevuld met streaming. “Gelukkig was het antwoord ondubbelzinnig ja. Iedereen is zó blij dat er nog iets doorgaat. Ik voel me ook gesteund door de gedachte dat ik niet meer hoef uit te leggen dat klassieke muziek niet maar alleen voor oudere mensen is. Opeens snapt en voelt iedereen dat.”

Wonder

“De musici kunnen er de huur nog niet van betalen, maar de waardering is echt heel groot, merk ik. Muziek naar de mensen toe te brengen ís ook belangrijker dan ooit, omdat veel mensen deze zomer niet weg kunnen. Het thema van het festival is dit jaar Wonder. Het wonder van muziek krijgt in deze tijd een extra lading. Het doet echt iets met je als je levende muziek ervaart.”

Bree is zich ervan bewust dat ze een risico nemen, want niemand heeft nog gezegd dat je vanaf 1 juli gegarandeerd weer publiek mag ontvangen. “Als het anders loopt dan we allemaal zouden wensen, gaan we spelen voor nog minder mensen, twintig in plaats van tachtig. En dat moet je dan met streaming zien aan te vullen. Zolang we het kunnen financieren en de particulieren, bedrijven en fondsen ons blijven steunen, is er nog steeds veel mogelijk. Als er minder mag, dan doen we minder. We kunnen en willen niks forceren. De gezondheid staat uiteraard voorop.”

Voor meer info, kijk op www.grachtenfestival.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden