PlusBoekrecensie

Derde roman van Jon McGregor: deprimerend, maar schitterend tegelijk

null Beeld -
Beeld -

Net als zijn roman Reservoir 13, een van de allermooiste boeken van 2017, zou je de nu vertaalde derde roman van Jon McGregor (1976) een elegie voor verloren zielen kunnen noemen. Maar had het feit dat in het eerstgenoemde boek een dorpsleven in de schaduw van de verdwijning van een dertienjarig meisje langzaam zijn gewone loop hernam óók iets troostrijks, in Zelfs de honden (Even the Dogs, 2010) zijn zelfs door verdriet gedempte lichtpuntjes ver te zoeken. Wat niet wegneemt dat dit rauwe requiem voor ene Robert ­Radcliffe van een intense, inktzwarte pracht is.

Robert wordt op een klemmend koude decemberdag dood aangetroffen in zijn verpauperde flatje in een naamloze Engelse stad. Dat tafereel wordt op de eerste pagina’s treurend gadegeslagen door een koorzang­achtig ‘we’, waarvan de identiteit pas geleidelijk duidelijk wordt.

Verstopte whiskyflessen

En terwijl men het stoffelijk overschot afvoert, een halfslachtig politieonderzoek wordt ingesteld, sectie wordt verricht en uiteindelijk de ­crematie plaatsvindt, lees je in vijf zich associatief ontvouwende af­delingen over het bestaan van de overledene én de mensen die hem in zijn trage aftakeling hebben gekend.

Ooit, leert een filmische flashbacksequentie, begon een jonge Robert hoopvol een gezinsleven met Yvonne, met wie hij dochter Laura kreeg. Maar algauw verschenen er vege tekenen als in gootsteenkastjes verstopte flessen whisky. Toen het meisje zeven was, vertrokken moeder en kind, waarna de alcoholist in beschonken eenzaamheid verkommerde.

Zijn enige gezelschap: de daklozen en (drugs)verslaafden die zijn flatje als uitvalsbasis gebruikten en als tegenprestatie boodschappen voor hem deden. Zo is er de goedhartige, bebrilde heroïnejunk Danny, die Roberts lijk als eerste vindt, maar te zeer in paniek raakt (en te dringend moet ‘scoren’) om dat iemand te laten weten (zelfs zijn medeverslaafde vriendinnetje Laura). Er is Danny’s vriend/beschermer Mike, bij wie drugs en schizofrenie een verwarrende cocktail vormen. Er zijn twee ex-soldaten, Steve en Ben, die ieder hun eigen trauma’s meedragen. En nog een handvol andere stemmen uit wat een urbane onderwereld van feitelijk overbekend junkieverdriet is.

Gruizige lyriek

Maar McGregor laat je er met zijn mengeling van empathie, rauw ­realisme en gruizige lyriek zo knap in afdalen, zozeer in de huid van zijn personages kruipen, dat je hun alledaagse hellevaart met fris betraande ogen beziet. Alsof James Kelman en Irvine Welsh samen Faulkners As I Lay Dying herschreven, zoiets is het. Deprimerend, maar schitterend tegelijk.

Jon McGregor,  Zelfs de honden, vertaald door Manon Smits, Nieuw Amsterdam, €20,99224 blz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden