Plus

De schaamte voorbij met VPRO-serie Schroom

Wie van ongemakkelijke, hyperpersoonlijke ontboezemingen houdt, kan op internet z'n hart ophalen. Wat is er zo aantrekkelijk aan al die openhartigheid?

Beelden uit animaties van Aisha Madu, gebaseerd op verhalen over schaamte van mensen die reageren op een oproep op het jongerenplatform VPRO Dorst. Beeld VPRO

Stel: je klikt in een duf ogenblik een video aan van ­Monica Geuze, een van de populairste vloggers van Nederland, waarin ze in geuren en kleuren vertelt over haar bevalling.

Grappig en taboedoorbrekend, noemen volgers haar relaas - en dan vooral het stukje waarin ze schaterend vertelt over het moment dat ze begon te persen. "Wat dus resulteerde in het feit dat ik mezelf helemaal onder had gekakt, in dat bed!"

YouTube
Het filmpje van 36 minuten is ruim 800.000 keer bekeken. Omdat YouTube gerelateerde video's voorstelt, beland je na het bevallingsverhaal van Geuze in een ontboezemingsspiraal. En kijk je voor je het weet ineens het ontmaagdingsverhaal van Laura Ponticorvo, of hoe vlogger Nienke Plas er midden op straat achter komt dat ze is gaan menstrueren.

Ongemakkelijke, uiterst persoonlijke en soms vieze verhalen floreren online. Jonge media­makers houden zich niet aan de wetten van de traditionele media, waarvoor toch grenzen zijn wat betreft het betamelijke. Too much information bestaat online niet.

Beeld VPRO

Natuurlijk heeft al die openheid een banaal doel: zo veel mogelijk clicks en dus inkomsten binnen harken. Dat YouTubers daar ver in gaan, bleek deze week weer, toen vlogger Prankinvasion (3,7 miljoen abonnees) in opspraak kwam omdat hij bij wijze van stunt tongzoende met zijn halfzus. Abject en walgelijk, reageerden de kijkers, maar in feite maakte het ze weinig uit. Het filmpje is al 1,2 miljoen keer bekeken.

Fascinatie
Aisha Madu (26), een Amsterdamse animator en illustrator, is gefascineerd door gênante verhalen. Zelf schaamt ze zich juist met grote regelmaat en voor de kleinste dingen. Als ze op de fiets een afslag mist, keert ze niet om, zodat ze alsnog de juiste straat in kan slaan, maar fietst ze stoïcijns door. "Ik wil niet dat mensen zien dat ik een fout heb gemaakt. Het slaat nergens op, niemand heeft het door. En toch fiets ik door. Heel absurd dat je door schaamte zulke gekke dingen doet."

Omdat Madu dol is op andermans schaam­verhalen bedacht ze voor jongerenplatform VPRO Dorst Schroom, een animatieserie waarvan deze week de tweede reeks is begonnen.

Ze roept mensen op hun pijnlijkste verhaal als een voicememo naar de 'schroomtelefoon' te sturen. Vervolgens maakt zij er een animatie van een à twee minuten bij. Voor de tweede serie kreeg ze zeker honderd berichtjes, het een nog erger dan de ander.

"Ik ben erachter gekomen dat mensen zich toch het meeste schamen voor dingen met poep. Negentig procent van de verhalen die ze sturen gaat daarover. Echt, zó veel mensen hebben in hun broek gepoept. Ook wel logisch, want het is iets dat je elke dag doet, dus er kan veel misgaan."

Beeld VPRO

Los van poep- en piesverhalen delen mensen veel afschuwelijke seksverhalen. Het best bekeken filmpje is een combinatie: ene Roos vertelt hoe ze net lekker bezig was op een hotelkamer, toen haar bedgenoot een diarree-aanval kreeg.

Schroom wordt tot Madu's verbazing sowieso goed bekeken, meestal enkele tienduizenden keren, wat veel is voor dit soort korte filmpjes. "Er zit een beetje leedvermaak in, het is herkenbaar, en iedereen vindt het leuk om achteraf te lachen om zulke situaties."

En de inzenders hebben er ook nog iets aan. "Ze delen dingen die ze nog nooit aan iemand hebben verteld en zijn daarna erg opgelucht. Bijna als een biecht."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.