PlusBoekrecensie

De nieuwe Jan Siebelink: gekunsteld, krukkig en pathetisch

We zijn in Velp, vlak bij de Duitse grens. We worden meegevoerd naar een kwekerij, eigendom van een getroebleerde intellectueel op leeftijd. We horen zijn verhaal over een angstige jeugd, een afwezige vader en een pleegvader in de greep van een onmenselijk streng geloof. We leren zijn mild-perverse trekjes kennen. We volgen hem door de glooiende omgeving, langs religieus getinte overpeinzingen van schaamte en genot. We bevinden ons, kortom, in een roman van Jan Siebelink.

Het is de wereld van onder meer Knielen op een bed violen. Ook hoofdpersonen uit eerder werk keren terug in Maar waar zijn die duiven dan: Hans en Margje Sievez hebben belangrijke bijrollen. Maar de roman staat in het teken van hun pleegzoon Hugo Tempelman. Op een dag krijgt hij een brief van zijn dokter. Een noodlotstijding, vreest hij. Hij laat de brief dicht, en besluit op zijn eigen voorwaarden afscheid te nemen van het leven. Wat volgt, is een dag vol terugblikken, verzoeningspogingen en laatste keren. Tempelman beschrijft zijn laatste uren en zijn vroegste herinneringen. Zijn diepste pijn en worstelingen.

Siebelink laat zijn hoofdpersoon vanuit de eerste persoon vertellen, vaak in de tegenwoordige tijd. Dat is geen gelukkige keuze. Zo’n vertelperspectief brengt je idealiter heel dicht bij de hoofdpersoon. Je zit in zijn hoofd, beziet de wereld met zijn blik. In Maar waar zijn die duiven dan vertelt Tempelman juist over zijn leven alsof hij er van bovenaf over spreekt, zonder de grote woorden tot leven te wekken met sprekende beelden. Het is meer uitleggen dan invoelbaar maken, en dat uitleggen gebeurt vaak op een toon die elke spanning of betekenis doodslaat.

Hier bijvoorbeeld, als Tempelman een cruciaal voorval ophaalt: ‘Hij speelde de vermoorde onschuld. Wat was er gaande? Waarom wilde ik hem spreken? Ging het misschien over een werkcollege dat niet goed was verlopen? Hij speelde de onnozele. Wat een stomme streek had ik uitgehaald! Kalm en geïnteresseerd keek hij me aan. Hoe had hij mij in de tang!’ Gekunsteld, krukkig en pathetisch. Was zo’n passage maar een uitzondering.

Fictie
Jan Siebelink
Maar waar zijn die duiven dan
De Bezige Bij, €22,99
256 blz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden