De mopperende Van Rossems krijgen een eigen cultuurprogramma

Bejaarden nemen de televisie over, op prime time. Maarten en Vincent van Rossem krijgen vanaf volgende week vrijdag met zus Sis een cultureel tv-programma. 'Maarten ging lullig doen over een Italiaans paneeltje.'

De Van Rossems Beeld Wim Kluvers

Ze zijn verbaasd. Maarten van Rossem, een bekende Nederlander, komt de komende zes weken elke vrijdagavond met een cultuurprogramma op NPO2: Hier zijn de Van Rossems. Samen met broer Vincent, wereldberoemd in Amsterdam, en zus Sis, bij het grote publiek onbekend. Nogal verrassend dat zij een cultuurprogramma op prime time krijgen. Vincent wordt volgende maand 65, Sis wordt in mei 70 en Maarten is 72. Bejaarden winnen bij de tv terrein. De slimste mens, met Maarten en met Philip Freriks (70) is ongekend populair. Daarvoor had Maarten succes met programma's over de VS, zoals Van Rossem in Amerika, over het christendom daar.

Jongeren lazen al geen krant meer en nu hebben ze ook geen geduld meer om een tv-programma uit te zitten. Ze zitten liever achter hun mobiele telefoon, een ding dat Maarten en Vincent alleen aanzetten als ze vanuit een vertraagde trein hun afspraak willen waarschuwen.

Beetje populair
Maarten noemt Hier zijn de Van Rossems een normaal cultureel programma. 'De NTR moet van de minister aan cultuur doen. Een beetje populair misschien. Langer de gelegenheid dan drie minuten achter elkaar praten krijg je op tv nooit, ook niet in dit programma. We bezoeken zes steden. Mijn zus bespreekt schilderijen, Vincent doet de gebouwen en ik geef over all commentaar.' Luchtig, maar op hoog niveau.

Geleerdheid zit in de familie. Beide grootvaders waren hoogleraar. Vader was wetenschapper bij de plantenziektekundige dienst in Wageningen. Maarten werd algemeen historicus en hoogleraar, Sis dramadocent en kunsthistoricus, en Vincent, hoogleraar, is ook kunsthistoricus (gespecialiseerd in architectuur) en tot mei werkzaam bij Bureau Monumenten en Archeologie (BMA) in Amsterdam.

De vraag was hoe diep zij op de materie zouden ingaan. Vincent: 'Nog vrij lange tijd dacht Sis dat we een zwaar cultureel programma zouden maken, waarvan wij dan zeiden dat zoiets alleen na elf uur 's avonds uitwordt gezonden.'

Volkomen naïef
Sis: 'Ik heb, volkomen naïef, dat geef ik toe, het idee gehad dat ik steeds drie kwartier prachtig mocht praten over een schilderij. Maarten zei toen: dit programma duurt een half uur en ze moeten ons ook nog alle drie aan het woord laten. Wat ik ook vervelend vond, was dat ik niet zo leuk en vlot kon meekomen als het ging om in bootjes stappen, helmpjes opzetten en klimmen. Even de pas erin. Een loopje honderd keer voor de regisseur overdoen. Pfff.'

Over de steden waren ze het snel eens. Amsterdam lag te veel voor de hand. Rotterdam met de achterstandswijk Pendrecht, vergelijkbaar met de Amsterdamse tuinsteden, viel beter in de smaak. In Essen gingen ze naar de vooroorlogse tuinstad Margarethenhöhe, nu bevolkt door rijken, en Museum Folkwang. Brugge was volgens Vincent het toonbeeld van decennia historiserend bouwen, waarbij de stank van de riolering - 'een middeleeuwse stad ruikt naar stront' - hem te veel werd. Sis vond Dordrecht, met al die boten op de Merwede, geweldig en wilde aanvankelijk het liefst de serie afzeggen en in het hotel blijven.

De in Range Rovers rondsukkelende gebotoxte vrouwen in Naarden maakten veel indruk. Het interieur van de winkel van Jan des Bouvrie met die witte banken vonden ze zo ordinair dat het in een bordeel niet zou misstaan. Maastricht, waar het Bonnefantenmuseum tegenviel, was volgens de Van Rossems een must.

Onderlinge aanvaringen
Er waren ook onderlinge aanvaringen, hoewel de Van Rossems goed met elkaar kunnen opschieten. Sis: 'Vincent was verbijsterd dat wij bepaalde namen van architecten niet wisten. Maarten ging lullig doen over een Italiaans paneeltje. Zo van: 'Ja, die lichamen kloppen niet zo, nee. En, eh, ik dacht dat ze in de renaissance toch wel die anatomie beheersten.' Nee dus. Ik denk dan: ja, dit is gewoon wat de eerste de beste domme Nederlander erover zegt.'

Vincent had zijn zus gekarakteriseerd als de meest provinciaalse van de drie, ook al heeft ze meer van de wereld gezien dan Maarten en Vincent bij elkaar. 'Sis woont in een woning uit het jaar nul in Wijk bij Duurstede, waar ze nog bijna dood is gevallen van de trap. Nadat ze met haar zatte kop met een lege fles wijn in de ene hand en een leeg glas in de andere hand naar beneden was gezeild, bleek ze alles gebroken te hebben.'

Geromantiseerde projectie, zegt Sis. 'Het waren kopjes. Ik was niet dronken. Vincent heeft mooi lullen met dat pand in de Jordaan. Wij hadden geen geld en kochten dit. De zon scheen overal naar binnen. Ik zou nog geen 24 uur met Vincent willen ruilen, die daar in die druilerige Jordaan zit, zonder een boom, zonder een tuin, zonder zon.'

Hier zijn de Van Rossems is vanaf 6 februari elke vrijdag om 20.25 uur te zien op NPO2.

Maarten van Rossem Beeld Marco Hofste
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden