Plus Kunst

De eerste lange graphic novel van Erik Kriek: De Balling

Een Vikingwestern noemt Erik Kriek het, zijn boek De Balling. De graphic novel, die speelt in het IJsland van de 10de eeuw, was af toen de tekenaar vorig jaar een herseninfarct kreeg. ‘Ik zei: Fuck it, we gaan gewoon door.’

Een IJslander keert na zeven jaar terug naar zijn geboortegrond nadat hij werd verbannen om de moord op zijn jeugdvriend. Beeld Erik Kriek

Hij zegt het zelf: hij heeft een beetje een ouwemannenloopje tegenwoordig en zijn linkerhand is ‘wat lui’. Maar naar omstandigheden gaat het goed. “Ik was aan de linkerkant helemaal verlamd. Ik kon niet eens mijn kont meer afvegen. Ik ben gelukkig rechtshandig, dus ik kon altijd blijven tekenen, maar gitaar- of banjospelen, wat ik ook graag doe, gaat niet.”

Oktober vorig jaar werd Erik Kriek (52) getroffen door een herseninfarct. “Een bloedpropje in mijn brain. Ik was met mijn broer in Mulligan’s, de Ierse kroeg. Mensen dachten dat ik te veel had gezopen. Mijn broer had snel door dat er iets anders was. Gelukkig waren we vlak bij het Rembrandtplein, waar in het weekend altijd een ambulance staat. Dat is mijn redding geweest.”

Hoe ontstaat zo’n bloedpropje? “Voor een deel is het gewoon domme pech – dat zeiden de dokters ook – maar ik wijt het toch vooral aan een hedonistische levensstijl. Ik heb de afgelopen dertig jaar als tekenaar vooral op mijn reet gezeten. Te dik, te weinig beweging. Mijn bloeddruk was sky high, ik bleek ook diabetes te hebben.”

Erik Kriek had na vier jaar hard werken net zijn boek De Balling af toen het gebeurde. “In het revalidatiecentrum heb ik alleen nog wat kleine dingetjes gedaan, tekstcorrecties en zo. We hebben overwogen het boek een jaar later uit te brengen, maar ik zei tegen mijn uitgever: ‘Fuck it, we gaan gewoon door.’ Ik wilde ook niet dat het te lang na In the pines zou verschijnen. Als je naam als tekenaar een beetje hot is, moet je daar gebruik van maken.”

Erik Kriek, zelfportret als Viking. Beeld Erik Kriek

Internationaal succes

In the pines, Krieks vorige boek, verscheen in 2016 en bevatte verstrippingen van vijf klassieke murder ballads: folk- en countrysongs met een moord als onderwerp. De tekenaar had en heeft er internationaal succes mee. “Vertalingen in het Italiaans, Frans, Duits, Engels en Servisch waren er al, binnenkort komen daar Turks, Spaans en Arabisch bij.”

Kriek is bovendien benaderd door Scott Free, de productiemaatschappij van Hollywood­regisseur Ridley Scott, die mogelijk een tv-serie van In the pines wil maken. “Scotts zoon Jake is daarin geïnteresseerd. In het laatste mailcontact dat ik met ze had, begin dit jaar, werd gezegd dat het project nog ‘warm’ was, maar je moet voor zoiets wel een lange adem hebben.”

Westernverhaal

De Balling, dat 190 pagina’s telt, is Krieks eerste lange boek. “Ik had al weleens iets van 40 pagina’s gemaakt, maar dat was gebaseerd op een verhaal van H.P. Lovecraft. Dit heb ik zelf geschreven. Ik vond het heerlijk om ergens zo diep in te duiken.”

De graphic novel De Balling speelt zich af in het IJsland van de tiende eeuw. Een Vikingwestern noemt Kriek het boek. “Ik ben gek op westerns. Een westernverhaal zou na In the Pines ook een logische stap zijn geweest, maar wat valt er aan dat genre nog toe te voegen? Maar ken je de film When the raven flies?”

Die kennen we niet, maar dat is een groot gemis, begrijpen we uit het enthousiaste relaas dat volgt. Het gaat om een IJslands-Zweedse cultfilm uit 1984 van regisseur Hrafn Gunnlaugsson, die zich ook afspeelt in een IJsland van lang geleden. “De film gaat over een slaaf die wraak neemt op Vikingen. Het verhaal doet denken aan dat van For a few dollars more, maar dan in een heel andere setting. Ik vond die combinatie van western en Vikingverhaal zo gaaf, daar wilde ik ook iets mee.”

Bierdrinkende barbaren

De Balling vertelt het verhaal van een IJslander die terugkeert naar zijn geboortegrond nadat hij zeven jaar was verbannen wegens de moord op zijn jeugdvriend. IJslandse familiesagen vormden vormden een bron van inspiratie. “Dat zijn net soaps: die heeft het met die gedaan, die heeft de slaaf van die gepikt, die heeft die beledigd en moet worden teruggepakt… Geweldig. Maar ik vertel wel echt mijn eigen verhaal.”

De liefde voor de Scandinavische geschiedenis kreeg hij van huis uit mee. “Mijn moeder komt uit Finland en elke zomer gingen we daar op vakantie. Mijn ouders zijn allebei erg geïnteresseerd in geschiedenis, dus we bezochten in Finland veel musea en historische bezienswaardigheden.”

Interessant aan de Scandinavische geschiedenis vindt hij vooral de Vikingperiode. “Als jongetje was ik al hevig gefascineerd door Vikingen en dat is nooit meer overgegaan. De Vikingschepen waren technisch zo enorm geavanceerd, dat waren de F-16’s van die tijd. Ze waren licht en hadden weinig diepgang. De Vikingen voeren vanuit zee zo de Seine op om Parijs te plunderen.” Hij haast zicht te zeggen dat Vikingen meer waren dan plunderaars. “In de populaire cultuur zijn het altijd bierdrinkende barbaren met een helm met hoorns op. Tegen dat beeld verzet ik me in De Balling. Er wordt in het boek ook wel geplunderd, maar je ziet dat Vikingen vooral boeren en handelaars waren.”

Beeld Erik Kriek

Te koud om te tekenen

Voor het schrijven van De Balling deed Kriek uitgebreid research: hij dook de boeken in (voor de liefhebber bevat de graphic novel een geselecteerde bibliografie) en bezocht IJsland. “Dat was vooral vakantie, hoor. Ik heb een neef in Reykjavik, die ik altijd al eens had willen zien. Om te tekenen was het te koud. We waren er in april, maar het was freezing. Ik heb als documentatie veel foto’s gemaakt van het landschap. Het is er zó onherbergzaam. Er wonen in het hele land ook maar 300.000 mensen.”

Voelde hij zich er wel thuis? “O ja. Ik zou zo naar IJsland kunnen emigreren. Mijn neef zei wel: wacht maar tot je hier een keer de winter meemaakt.”

De Balling heeft een open einde. Dat schept mogelijkheden voor nog een Vikingboek, zou je zeggen. “Zou kunnen,” zegt Kriek, “Ik heb nog geen echte plannen voor wat ik hierna ga doen.”

Dat herseninfarct, zou daar een graphic novel in zitten? “In het revalidatiecentrum heb ik wel een synopsis voor zoiets geschreven. Ik ben niet van de één-op-éénverhalen, ik houd wel van zwartgallig. Mocht mijn herseninfarct ooit tot een boek leiden, dan wordt het gitzwarte horror.

Erik Kriek, De Balling, uitgeverij Scratch, €29,90

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden