PlusAchtergrond

Concerto viert verjaardag: al 65 jaar de vaste stek voor Amsterdamse muziekfreaks

Concerto bestaat 65 jaar. Historicus Ewoud Kieft schrijft een boek over de geschiedenis van deze vermaarde Amsterdamse platenzaak.

Wouter Molenaar, zoon van de oprichter, op de popafdeling van Concerto, circa 1970.Beeld Concerto

Fascinerende oproep van Concerto onlangs op Facebook. De platenzaak, die sinds 1955 is gevestigd in de Utrechtsestraat, liet weten op zoek te zijn naar ‘verhalen over vaste klanten, markante persoonlijkheden die veel in de winkel kwamen, muzikale ontmoetingen, grappige of juist heel treurige gebeurtenissen, liefdes die opbloeiden, eenzaamheid die een muzikale uitvlucht zocht: alle suggesties zijn welkom!’

Ter gelegenheid van het 65-jarige bestaan van de zaak schrijft historicus Ewoud Kieft (40) een boek over de geschiedenis van Concerto. Geschiedenisliefhebbers kunnen Kieft kennen van boeken over vooral het fascisme en het nazisme. Maar hij is ook een muziekfreak, met een persoonlijke geschiedenis in Concerto: “Van 1998 tot 2005 heb ik er gewerkt, drie à vier dagen in de week op de tweedehandsafdeling. Het was een beetje mijn huiskamer. Toen Concerto me vroeg voor dit boek, zei ik meteen ja. De Bezige Bij, mijn uitgever, was ook direct enthousiast.”

Bij De Bezige Bij verschijnt donderdag een roman van Kieft, zijn eerste. En dan is hij ook nog zanger en liedjesschrijver; komend najaar brengt hij een album uit dat hij opnam met de folkgroep Dandelion. Heeft hij wel tijd om zich over de geschiedenis van Concerto te buigen? “Het boek staat gepland voor het voorjaar van 2021. Dat moet lukken, hoewel ik door de coranacrisis al wel enige vertraging heb opgelopen. Sommige mensen die ik voor het boek wil spreken zijn al op leeftijd, het leek me niet oké om daar nu langs te gaan. Maar ik heb evengoed al heel inspirerende gesprekken gevoerd met klanten en oud-klanten.”

Oké, kom maar op met die mooie verhalen en anekdotes dan. “Haha, nee, die ga ik nu nog niet weggeven. Ik kan wel vertellen dat ik muziekfreaks de hoofdpersonen in het boek wil laten zijn. Aan de hand van hun persoonlijke verhalen lopen we door de Amsterdamse muziekgeschiedenis van 1955 tot nu. Al die verschillende scenes komen daarin samen. Ik beschrijf ook de geschiedenis van de winkel, maar net als in mijn eerdere boeken zijn de persoonlijke verhalen de drijvende kracht.”

Foto’s uit pornobladen

Vergeleken bij die eerdere boeken over extreemrechtse ideologieën lijkt een boek over Concerto tamelijk lichte kost. “Dat zou je zeggen, maar als je ziet hoe groot de rol van muziek in het leven van liefhebbers is… Die is bijna zo groot als de rol van die ideologieën in het leven van de aanhangers daarvan. De liefde voor muziek heeft gelukkig wel minder desastreuze effecten.”

Een oud-klant van Concerto die zeker in Kiefts boek zal worden genoemd, is de in 2002 overleden platenverzamelaar Niels Lettinga, die na zijn dood in 2002 een collectie van 26.000 jazzplaten achterliet. “Concerto heeft die collectie toen kunnen kopen. Ik herinner me goed de opwinding daarover. Lettinga had echt álles op jazzgebied. Ik heb thuis ook een paar platen uit zijn collectie staan. Hij was een zonderlinge figuur, voor wie al die platen een soort dagboek vormden. Hij bewerkte ook vaak de hoezen van zijn platen. Dan plakte hij er bijvoorbeeld foto’s uit pornobladen op. De klanten schrokken zich hier soms dood. Dan klapte een verzamelaar eerbiedig de hoes van een heel bijzondere Blue Noteplaat open en zag hij de foto van een naakte vrouw.”

Ewoud Kieft.Beeld Stephan Vanfleteren

Een belangrijke informant voor Ewoud Kieft is Wouter Molenaar, de zoon van Concerto-oprichter Gijs Molenaar. “In de jaren vijftig werden in Concerto alleen tweedehands platen verkocht, soms ging het om platen die eerder in jukeboxen hadden gezeten. Concerto was toen een heel volkse zaak. Gelijk opgaand met de professionalisering van de popmuziek werd ook Concerto steeds professioneler. Wouter, die tot 1990 de eigenaar van Concerto was, zit vol goede verhalen over de gouden jaren van Concerto. Mensen stonden in de rij als er een belangrijke nieuwe plaat was uitgekomen. Wouter baalde ervan dat de platenzaken rond het Rembrandtplein eerder werden bevoorraad dan hij in de Utrechtsestraat. Dan werden daar al goede zaken gedaan, maar moest hij nog nee verkopen.”

Een publiek geheim is dat in Concerto vooral in de jaren zeventig ook illegale platen werden verkocht, in het jargon van die tijd: witte elpees. “Ja, dat komt zeker aan de orde in het boek. Veel klanten hebben daar goede herinneringen aan, die ervoeren dat als leuk en spannend. Wouter vond het ook leuk om dat spel te spelen, die zag zichzelf toch wel als een soort enfant terrible in de platenhandel. Ik wil ook in beeld brengen hoe die handel in elkaar zat, hoe de lijnen liepen. Leveranciers van zulk spul waren vaak een beetje van die hippie-achtige figuren met eigendom-is-diefstalideeën.”

Stiller dan normaal

Ooit liep Concerto zo goed dat Gijs Molenaar zijn EHBO-diploma haalde om bijstand te kunnen verlenen als er in de drukte weer eens iemand was flauwgevallen. Dat zal nu niet snel meer gebeuren, zeker niet met de huidige RIVM-maatregelen. Hoe gaat het met de winkel in coronatijd?

“De online verkoop gaat best goed, maar is niet genoeg. In de winkel is het veel stiller dan normaal. De inrichting is met die smalle gangetjes tussen de platenbakken ineens ook onhandig. De helft van de klanten is al wat ouder, die zie je nu minder. Toeristen zijn er helemaal niet meer. Ik maak me best zorgen. Dit is het moment om je lokale platenzaak te steunen.”

Ter gelegenheid van zijn 65-jarig ­bestaan heeft Concerto 50 vinylplaten, waaronder veel popklassiekers, tijdelijk flink in prijs verlaagd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden