Claude Lanzmann, maker van Shoah, overleden

De Fransman Claude Lanzmann, die bekend werd met zijn negen uur durende documentaire Shoah, over de massamoord op de Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog, is donderdag overleden.

Het Parool/ANP
Claude Lanzmann in 2018 Beeld anp
Claude Lanzmann in 2018Beeld anp

Lanzmann overleed in Parijs, hij is 92 jaar geworden.

In het confronterende Shoah (1985) worden niet alleen slachtoffers maak ook daders van de Holocaust geïnterviewd. "Er zitten geen overlevenden in Shoah. Shoah is geen film over overleven, maar een film over de dood. Niemand zegt ik. Ze vertellen geen persoonlijk verhaal. Ze zeggen we en zo treden ze op als woordvoerders van het kwaad," zei hij in 2011 tegen Het Parool.

De voorbereiding en het draaien van Shoah namen bijna twaalf jaar in beslag. De film heeft diverse internationale onderscheidingen gekregen. De documentaire werd in 2015 door het Britisch Film Institute uitgeroepen tot een van de vijftig grootste documentaires aller tijden.

Zelf ontving Lanzmann in 2013 een ere-Gouden Beer voor zijn gehele oeuvre op het filmfestival van Berlijn. "In zijn beschrijving van onmenselijkheid en geweld en van antisemitisme en zijn gevolgen heeft hij een nieuwe ethische discussie op gang gebracht," aldus de festivaldirecteur destijds.

Heftig debat
In Shoah spraken Polen die in de buurt van Treblinka hadden gewoond, onverbloemd over hun vijandschap jegens hun joodse landgenoten.

De film leidde in het Oosteuropese land tot een heftig debat. Critici klaagden dat Lanzmann de Polen even verantwoordelijk hield voor de jodenvervolging als de nazi's. Ze wezen er onder meer op dat Polen meer dan 100.000 joden hebben gered, hoewel ze het risico liepen dat met de dood te moeten bekopen. Bovendien zijn in Auschwitz ook vele niet-joodse Polen vermoord.

Lanzmann maakte ook documentaires over het vernietigingskamp Sobibor en over het Israëlische leger. Vorig jaar nog verscheen Lanzmanns film Napalm over de Korea-oorlog (1950-1953), waarvoor hij het land in 2004 en 2015 bezocht. Hij was na die oorlog, in 1958, een van de eersten westerlingen die toestemming kreeg door Korea te reizen.

De Fransman was ook schrijver, journalist en filosoof.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden