PlusAlbumrecensie

Chailly’s Stravinskyopnamen gebundeld in elf pracht-cd’s: de rillingen lopen je over de rug

Riccardo Chailly, tegenwoordig de baas van La Scala in Milaan, was tussen 1988 en 2004 chef van het Concertgebouworkest. Beeld ullstein bild via Getty Images
Riccardo Chailly, tegenwoordig de baas van La Scala in Milaan, was tussen 1988 en 2004 chef van het Concertgebouworkest.Beeld ullstein bild via Getty Images

Ter gelegenheid van de vijftigste sterfdag van Igor Stravinsky bracht platenmaatschappij Decca de belangrijkste Stravinskyopnamen van de Italiaanse dirigent Riccardo Chailly samen in een doos. Resultaat: elf pracht-cd’s.

Igor Stravinsky was een van de belangrijkste componisten van de twintigste eeuw. Zijn oeuvre heeft geen zwakke plekken (ik zou althans zo gauw niets kunnen noemen, maar geef me even), wat niet betekent dat al zijn werken even populair zijn. Sterker nog, goedbeschouwd zijn maar een paar stukken populair (vooral de Russische balletten), maar dat is altijd nog beter dan bij componisten van wie helemaal geen enkel werk populair is. Die laatste categorie is even onvermijdelijk als treurig genoeg veruit in de meerderheid, maar dit geheel terzijde.

Het zal dus niemand verbazen dat deze populaire stukken niet ontbreken in Riccardo Chailly’s Stravinsky Edition die Decca heeft uitgebracht ter gelegenheid van Stravinsky’s vijftigste sterfdag. Le sacre du printemps zit er zelfs tweemaal in: de opname uit 1985 met The Cleveland Orchestra, die nog altijd tot de beste behoort die er beschikbaar zijn, en de recentere opname met het Lucerne Festival Orchestra, uitgebracht in 2018, iets nadrukkelijker en monumentaler uitgevoerd, maar nog steeds erg goed. Hoogstens krijgt de fagottist die de openingsmaten van de Sacre mag verzorgen te veel vrijheid, wat resulteert in een wel erg lange eerste noot.

Riccardo Chailly, tegenwoordig de baas van La Scala in Milaan, de stad waar zijn wieg stond, kennen we hier vooral als de voormalige chef van het Concertgebouworkest, waarvan hij in de periode 1988-2004 de chef was. Toen al viel zijn natuurlijke affiniteit met de muziek van Stravinsky op. Met zijn ritmische precisie, gevoel voor kleur en zijn historisch besef is hij een haast ideale dirigent voor deze bonte, levendige en dwarse muziek, waarin de muziekgeschiedenis altijd op een verborgen of minder verborgen manier doorheen schemert.

Liefde voor het leven

Chailly was pas vijftien toen hij voor het eerst muziek van Stravinsky dirigeerde, als eerstejaars student Directie aan het conservatorium van Milaan – de Tweede suite voor klein orkest. Daar werd een liefde voor het leven geboren. Die Tweede suite zit ook in de box met elf cd’s, in een briljante uitvoering door de London Sinfonietta, die zich sowieso een perfect voertuig toont voor Chailly’s kijk op de stukken. Een hoogtepunt is zeker de opera The Rake’s Progress, mede vanwege de uitmuntende solisten, maar ook de suite uit L’histoire du soldat nadert de volmaaktheid, net als de uitvoering van Le chant du rossignol, waarvan ook nog een prima, maar te weinig afwijkende en dus overbodige versie door het Radio-Symphonie-Orchester Berlin in de doos zit, het eerste gezelschap waarbij Chailly het chefschap verwierf.

Het Concertgebouworkest is met acht stukken van de partij in de doos. De populaire balletten De vuurvogel en Petroesjka worden voorbeeldig uitgevoerd en zo ook Scherzo fantastique, Jeu de cartes, Le chant du rossignol en het prachtige het strijkersstuk Apollon musagète. Het Vioolconcert komt helaas iets minder uit de verf. Alexander Kerr, destijds de concertmeester van het orkest, is geen ideale solist, omdat hij per se een romantiek in de muziek wil leggen die er niet in hoort. Ook Agon is een lichte tegenvaller (net niet precies en zuiver genoeg), wat verbaast, omdat dit bij uitstek een stuk voor Chailly lijkt.

Rillingen

Gelukkig ontbreekt ook Oedipus Rex niet, in de versie die te horen was in de Kerstmatinee van 2001, dus met gesproken Nederlandse teksten door de Vlaamse acteur Johan Leysen. Tenor Robert Dean Smith en sopraan Waltraud Meier zijn hier het koningskoppel Oedipus en Jocasta. De rillingen lopen je over de rug.

Zeer fraai is verder Chant funèbre, de allereerste opname van de treurmuziek die Stravinsky in 1908 componeerde ter nagedachtenis aan zijn leraar Rimski-Korsakov. Het werk verdween na de eerste uitvoering in de archieven van de St. Petersburgse conservatoriumblibliotheek en werd daar pas in 2015 teruggevonden. Stravinsky heeft het werk bij leven maar één keer gehoord, terwijl wij er nu eindeloos vaak naar kunnen luisteren. Een nederig stemmend besef.

null Beeld

Klassiek

Riccardo Chailly
Stravinsky Edition
(Decca)
€52,99

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden