PlusKlapstoel

Cabaretière Kiki Schippers: ‘Dertig man in de zaal? Heerlijk’

Kiki Schippers (1988) is cabaretière. Ze brak dit jaar door met haar ter plekke gecomponeerde liedjes in tv-talkshow De Vooravond. Haar derde voorstelling Meer zou deze week in première gaan, maar is uitgesteld.

null Beeld Harmen De Jong
Beeld Harmen De Jong

Nijmegen

“Daar woonde mijn vader. Mijn ouders scheidden toen ik een baby was. Dus ik ben afwisselend in Nijmegen en bij mijn moeder in Woerden opgegroeid. Mijn vader overleed toen ik 19 was. Woeden is voor mij veel meer thuis. Daar woont bijna mijn hele familie. Ik heb een halfzus, drie halfbroers en drie stiefbroers. Dat zijn de gevolgen van een samengesteld gezin. Heel leuk, maar soms ook best een gedoe.”

“Creativiteit, vooral op het gebied van taal, was er altijd volop om me heen. Mijn moeder, Tosca Menten, is kinderboekenschrijfster. Ze was lerares, maar is op haar veertigste begonnen met schrijven. Nu wint ze prijzen, wordt in het Chinees vertaald en heeft in sommige boekenwinkels een hele plank voor zichzelf.”

Buitenbeentje

“Ben ik eigenlijk altijd geweest. Op school vonden anderen me raar. Ik had andere interesses, maakte opmerkingen die mijn schoolgenoten niet begrepen. Ze vonden me misschien te aanwezig. Tot aan de tweede klas van de middelbare school werd ik erg gepest, in elkaar geslagen zelfs een keer. Gelukkig mocht ik een klas overslaan, dat hielp. Als je wordt gepest, wisselt je reactie van erbij proberen te horen tot het andere uiterste: zelfbevestigend gedrag, waarmee je jezelf juist extra buiten de groep zet. Natuurlijk leed mijn zelfvertrouwen daaronder. Maar in het theater kon ik dat al op jonge leeftijd van me af zetten. Op het podium kon ik echt mezelf zijn en leren wat mijn eigen normaal inhield. Ik heb aan die periode een grote empathie voor misfits en andersdenkenden overgehouden. Dat harde oordeel van mensen ­– ‘dit is normaal. Zo hoort het in het leven’ – daarmee kan ik helemaal niets.”

Argentinië

“Jaaaaa. Ben ik echt verliefd op geworden. Ik ga sinds een paar jaar zo vaak mogelijk die kant op. Dankzij een stage via de theateracademie in Den Bosch. Op een theaterfestival voor jongeren in Duitsland had ik hele leuke mensen van een Argentijns gezelschap ontmoet. Ik regelde daarna een stage in Buenos Aires. Hoewel stages op onze school officieel niet bestonden, mocht ik er toch heen. Best lastig in het begin, optreden als je de taal niet spreekt. Maar na een paar maanden was ik zover dat ik me kon redden op het podium. Inmiddels heb ik zelfs een keer stand-up gedaan in het Spaans. Het leuke van de cultuur daar: het lijkt wel of iedereen er liedjes kan spelen of kan zingen. Ik droom weleens over een huisje daar. Tot die tijd blijf ik er logeren en hopelijk ook optreden.”

De Vooravond

“Wat een kans, hè! Holy shit. Het on the spot schrijven van een actueel liedje deed ik al langer. Al in 2011 liep ik overdag rond op festival Boulevard om elke avond in een nieuw nummer de dag samen te vatten. Op de radio bij Spijkers met Koppen werken we ook zo. Het Spijkerlied moet hyperactueel zijn. Dus ik heb inmiddels jarenlange training. Toch blijft zoiets heel spannend. Naar de uitzendingen die volgen op een coronapersconferentie kijken soms 3 miljoen mensen. Als het dan misgaat, gaat echt goed mis. En daarbij: wat is goed genoeg? In zo’n nieuw programma was het zoeken naar de juiste toon. Nu ik er vaker heb opgetreden, merk ik dat er elders deuren voor me opengaan die hiervoor gesloten bleven. Mensen denken ineens aan je, merk ik. Mijn grote doorbraak? Als je het zo wil noemen, ga je gang, hoor. Maar ik hecht zelf meer aan de gestage groei. Van dertig mensen in de zaal naar honderd en de laatste keren dat het mocht: 250.”

Forum voor Democratie

“Wat ik zou schrijven als ik drie kwartier had voor een liedje over de machtsstrijd bij Forum? Oei. Nou, juist niets over Thierry Baudet, denk ik. Eerder een tekst over het CDA, maar dan verkleed als Forum. Een uitgelekte brief waarin Mona Keijzer meldt dat Wopke Hoekstra en Hugo de Jonge ruzie hebben over de muziekkeuze tijdens de campagne. En dat Lucille Werner dan moet ingrijpen, omdat Ferd Grapperhaus er niet is vanwege een trouwfeest. Zoiets.”

Er spoelen mensen aan

“De Annie Schmidtprijs voor het beste theaterlied. Ik ben inmiddels vier keer genomineerd in vijf jaar tijd. Ongelooflijk, toch? Voor Er spoelen mensen aan heb ik hem in 2017 gewonnen. Super eervol. Ik schreef het ten tijde van de vluchtelingencrisis, wilde het ongemak benoemen, het gevoel van ‘we weten wel dat het heel erg is, maar eigenlijk doen we er niets aan’. Zo kwam ik bij zinnen als: Er spoelen mensen aan/En we kijken naar de beelden/En daarna komt de reclame/Apparaten voor ’t verwijderen van eelt.”

“Ik ken het onmachtige gevoel ook. Niet lang ervoor was ik op vakantie op Samos. Daar heb ik als rijke Westerse toerist nog wel een paar mensen in een autootje naar het juiste asielmeldpunt gebracht, maar verder wist ik ook niet goed wat ik moest.”

Meer

“Mijn derde voorstelling. Zou afgelopen week in première zijn gegaan in De Kleine Komedie. Dat wordt nu 28 januari. Het programma gaat over deze tijd van meer en meer willen. Daar is grenzeloosheid ingeslopen. Niet alleen wat betreft materiële zaken, maar ook in ervaringen. Nu we in deze coronaperiode verplicht met minder genoegen moeten nemen, blijkt hoe moeilijk we zonder kunnen. We raken uit balans. Het gewone leven blijkt zonder elk weekend dansen op de bar niet meer genoeg. Nou, en wat die verslaving aan grenzeloosheid betekent, zoek ik in het theater dus een uur lang uit.”

Gebroken rug

“Dat was de eerste keer dat er een première van me niet doorging. Toen voor mijn tweede voorstelling: Waar. In oktober 2018 reed ik op de snelweg toen ik ineens moest uitwijken. Vijf keer ben ik over de kop geslagen in de berm. Zou ik niemand aanraden, maar je blijkt het wel te kunnen overleven. Ik hield er een hersenschudding en een gebroken nek- en ruggenwervel aan over. Een traumatische ervaring. Na veel spieroefeningen kan ik alles weer, maar het was echt rot. Ook na een paar maanden rust lukte het me amper het podium op te gaan. Ik hield het niet vol om te staan, moest vooraf in de kleedkamer op een stretcher en na afloop meteen weer.”

Dertig man

“Ik vind het heerlijk hoor, met z’n dertigen in de zaal. Zo fijn intiem. Toen Bellevue in juli weer open mocht, vroegen ze mij voor de eerste voorstelling. Ook weer die vraag: kan het ook met minder? Nou, makkelijk dus. Eigenlijk heb je alleen een barkruk en een microfoon nodig. Ik snap wel dat Youp van ’t Hek twijfelt over zijn Oudejaarsconference. Dat is een tv-uitzending. Daaraan worden andere eisen gesteld. Maar theater kan prima voor dertig man. Heb je weleens een grap verteld op een verjaardagsfeestje? Dat lukt toch ook? Als je maar een hecht clubje kunt smeden.”

De Vooravond (2)

“Een van mijn eerste voorstellen was: laat in de uitzending zien dat ik ter plekke schrijf. Nee, niet ál het werk wordt in die korte tijd gedaan. Bij zo’n persconferentie weet je vooraf wel ongeveer wat de boodschap wordt. Daardoor kan ik de toon van het lied enigszins inschatten. Ik ben een nieuwsjunk: lees vijf kranten, luister veel podcasts. Dus ik heb enige basis. Zo bedenk ik vast een paar akkoorden en wat mogelijke tekstregels. Vijf minuten voor Rutte begint te spreken, heb ik meestal een eerste versie af. Die moet ik dan in het half uur dat volgt als een razende herschrijven. Als Rutte het heeft over een ‘harde dopper’, moet dat uiteraard in het lied. Het is het leukste werk dat ik kan bedenken: ik mag meteen politiek commentaar leveren op de actualiteit.”

Oudejaarsconference

“Of ik die ooit wil maken, bedoel je? Eigenlijk is Meer mijn eerste voorstelling die juist niét zo politiek is. Maar als ik al mijn liedjes van het afgelopen jaar aan elkaar plak, heb je in elk geval een aardig jaaroverzicht. Misschien moet ik daar eens verder over nadenken.”

Zenuwen

“Die horen erbij. Maar ik had er toen ik vijf jaar geleden bij Spijkers met Koppen begon vaker last van. Spijkernachten noemde ik dat. Dan kon ik de nacht voor de uitzending niet slapen van de zenuwen én de nacht erna lag ik wakker van de adrenaline. Dat proces begon bij De Vooravond natuurlijk opnieuw. De eerste keer heb ik vooraf maar een uur of twee geslapen. Kan ik gelukkig vrij goed tegen, hoor. En ik leer steeds beter met nervositeit omgaan, gelukkig.”

Voor het eerst in Amsterdam

“Ik ben afgelopen week verhuisd! Een appartementje in Oud-West. Ik zit in de hysterische fase: irrationeel gelukkig ben ik met deze plek. De eerste dag heb ik alleen naar buiten zitten kijken. Ik was weer in Woerden gaan wonen nadat mijn relatie voorbij was. Tijdelijk, dacht ik. Het werd 3,5 jaar. Op een gegeven moment dacht ik: die man van mijn leven ga ik in Woerden niet tegenkomen. Volgens mij zijn daar van mijn leeftijd nog maar tien vrijgezellen. De ene helft is familie, de andere helft heb je al gehad. Kortom: dit is de juiste fase om een andere stad te verkennen. Ik ben van plan me Amsterdam echt eigen te maken, vraag aan iedereen drie tips. Waar moet ik écht heen van jou?”

Mardjan Seighali

“Haar stichting zorgt ervoor dat vluchtelingen kunnen studeren? Klinkt mooi. Een paar jaar geleden had ze me misschien als fondsenwerver kunnen gebruiken. Heb ik jaren gedaan. Langs de deuren om zo veel mogelijk donateurs in te schrijven. Was ik aardig goed in geworden. Als ik praat, kan ik best overtuigend zijn.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden