Plus Literatuur

Buurtsupermens is een originele Japanse roman

Beeld Shutterstock

Keiko Furukura is 36 jaar, single en werkt in een buurtsupermarkt. Ze is zelf volkomen tevreden met haar bestaan, in tegenstelling tot haar omgeving die vindt dat ze carrière moet maken en moet trouwen, zoals het hoort.

De roman Buurtsupermens van de Japanse schrijfster Sayaka Murata begint met de weinig verrassende observatie dat een buurtsuper ‘vol geluid is’, gevolgd door een uitvoerige beschrijving van de uiteenlopende geluiden die bij een supermarkt horen. Het is een ontmoedigend begin dat de indruk wekt met een weinig geoefende schrijver van doen te hebben. Al snel blijkt dat de verteller een buitenbeentje is dat zich verwondert over zo ongeveer alle (sociale) conventies.

Als Keiko tijdens haar studietijd een bijbaantje vindt bij een nieuwe vestiging van een buurtsupermarkt slaagt ze er voor het eerst in om zich aan te passen. Ze volgt een korte training; de werkzaamheden zijn simpel en de voorschriften voor hoe om te gaan met klanten zijn helder. Voor zaken als hoe zich te kleden buiten winkeltijden en hoe een eigen manier van spreken te ontwikkelen, kijkt ze af bij collega’s. Kortom: de supermarkt verschaft haar een identiteit als ‘mens’ en ook als ze klaar is met studeren weigert ze haar baantje op te geven.

Murata ontving voor Buurtsupermens de prestigieuze Akutagawa Prize. De schrijfster levert kritiek op de Japanse maatschappij, waarin de druk om carrière te maken en te trouwen erg hoog is. Een westerse lezer interpreteert de roman eerder als een portret van een personage met een psychiatrische aandoening.

Het uitgangspunt van de roman is origineel, zeker binnen een Japanse context. De uitwerking van het verhaal is wat vlak: Murata is er vooral op gericht om in iedere zin te benadrukken hoe ‘raar’ haar hoofdpersonage wel niet is. Om Keiko in actie te krijgen verschijnt er een man ten tonele die bereid is een verstandshuwelijk met Keiko aan te gaan. Shiraha is ook een buitenbeentje met afwijkende ideeën over hoe te leven.

Dat Murata een boodschap heeft is helder: ze verguist de druk om te conformeren. Haar verwonderde verteller is helaas te eendimensionaal om de lezer echt te verwonderen.

Fictie

Sayaka Murata
Buurtsupermens
Vertaald door Luk van Haute, Nijgh & Van Ditmar, €20,- 143 blz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden