Boekbinders laten hun fantasie de vrije loop bij Nescio’s Uitvreter

In de OBA Oosterdok is een kleine, maar fijne tentoonstelling met handgebonden uitgaven van Nescio’s De uitvreter, Titaantjes, Dichtertje.

Drie handgebonden kaftontwerpen van Nescio's De uitvreter, Titaantjes, Dichtertje. Beeld Openbare Bibliotheek Amsterdam

In 2018, precies honderd jaar na het verschijnen van de eerste druk, verscheen bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar de jubileumuitgave van Nescio’s minimalistische meesterwerk De uitvreter, Titaantjes, Dichtertje. Op initiatief van Atelier De Ganzenweide, een atelier voor ambachtelijk boekbinden gezeteld in Uithoorn, is destijds een aantal sets katernen uit het machinale bindproces ter beschikking gesteld aan handboekbinders en boekenliefhebbers om naar eigen wens en smaak te (laten) binden.

De resultaten van alle huisvlijt zijn nu te zien op de tweede verdieping van OBA Oosterdok; in vijf vitrines van een meter bij een meter staan en liggen een stuk of veertig unieke boeken, waarvoor de binders alle registers hebben opengetrokken.

Er is gestanst en genaaid, gebatikt en geschilderd, gelijmd en geborduurd met en op perkament, linnen, leer, folie en stof. Karin Dirksen uit Heerhugowaard verpakte De uit­vreter in een witte ‘Edelpappband’ en een rug van leer; de letters ‘Nescio’ sneed ze uit karton.

Slangenleer en autolak

Vanzelfsprekend is er ook veel tijd en aandacht in de omslagen gaan zitten. Een aantal binders koos voor een (typo)grafische oplossing, anderen kwamen uit bij de schrijver (een portret in medaillonvorm van Frits Grönloh), Amsterdam (Andreaskruizen) of de natuur. Ton van der Leeden uit Bergen gebruikte een reliëfafbeelding van het Titaantjesbeeldje van Hans Bayens dat in het Oosterpark staat.

Lucie Bakker uit Hilversum koos voor een plaat van Durgerdam op een provinciekalender uit 1986, ‘aangezien de jongemannen uit het boek daar vaak naartoe wandelden’. Hay Janssen uit Leunen gebruikte het hoesje van de The Nitssingle Nescio (1981). ‘Vanaf het begin al fan van deze groep,’ schrijft hij ter motivatie. ‘Op het achterplat kan de oude gitaar van Henk Hofstede dan ook niet ont­breken.’

Bijzonder is ook de creatie van Hans Buddendijk uit Den Bosch, met een opgezette rug van slangenleer, schutbladen in donkergrijs Nepalees papier en een omslag gemaakt van polycarbonaat en gespoten met rode en zwarte autolak. Initiatiefnemer Rob Koch liet zich voor zijn ‘namaakband’ inspireren door de eerste druk uit 1918, uitgegeven door J.H. de Bois en ontworpen door de Haarlemse tekenleraar Reijer Stolk.

Een facsimile van die eerste druk is ook te zien in de kleine, maar fijne expositie; in een zesde vitrine, samen met een aantal andere ‘echte’ uitgaven van de afgelopen jaren. Het enige, helaas onoplosbare nadeel van deze presentatie achter glas: je wilt de boeken natuurlijk het liefst vasthouden.

Handgebonden boeken van Nescio: t/m 31/10, OBA Oosterdok.

Drie handgebonden kaftontwerpen van Nescio's De uitvreter, Titaantjes, Dichtertje. foto's OBA Beeld -
Drie handgebonden kaftontwerpen van Nescio's De uitvreter, Titaantjes, Dichtertje. foto's OBA Beeld -
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden