PlusFilm

Black Widow: eindelijk speelt de vrouwelijke held uit de Avengers een hoofdrol

Eindelijk heeft de vrouwelijke held uit de Avengers een eigen film. In Black Widow is familie het sleutelwoord, maar er wordt ook gevochten. Zonder bovenmenselijke krachten, dus dat doet pijn.

Scarlett Johansson (links) als Natasha ­Romanoff en Florence Pugh als haar zus Yelena. Beeld Courtesy of Marvel Studios
Scarlett Johansson (links) als Natasha ­Romanoff en Florence Pugh als haar zus Yelena.Beeld Courtesy of Marvel Studios

A piece of ass.” Dat is hoe Black Widow volgens Scarlett Johansson werd neergezet in Iron Man 2, de eerste film uit het Marvel Cinematic Universe waarin het personage haar opwachting maakte. Nu, elf jaar later, heeft ze eindelijk de solofilm waar fans al zo lang om riepen. Een film die recht doet aan Johanssons personage.

Marvel bewoog in de tussenliggende jaren weg van de simplistische seksualisering in Iron Man 2, maar leek nooit goed te weten wat het aan moest met Natasha ­Romanoff, oftewel Black Widow. Ze is een van de oorspronkelijke Avengers, maar valt binnen dat gezelschap, als enige vrouw en zonder bovenmenselijke krachten of pak, een tikkeltje uit de toon. Het maakte dat ze vaak wat aan de zijlijn stond, naast de alfamannetjes.

Black Widow bewijst dat het verhaal van Natasha een plek op de voorgrond verdient en biedt Marvel de kans weer eens een andere kant van zichzelf te laten zien. Hier geen duizelingwekkende multiversums of pratende wasberen, maar een prettig rechttoe rechtaan actiefilm met vleugjes Mission Impossible en James Bond, inclusief personages met een wiebelig Russisch accent.

Dekmantel

De film begint met een proloog die zich afspeelt in 1995. Natasha, dan nog een tomboy met blauw haar, woont in Ohio met haar liefhebbende ouders en jongere zusje. Maar een hectische vlucht naar Cuba later is er van die idylle niets meer over. Het gezin blijkt een dekmantel te zijn voor twee Russische spionnen, hun ‘dochters’ zijn voorbestemd te worden gedrild tot vechtmachines van generaal Dreykov (een sinistere Ray Winstone), die zijn hand niet omdraait voor gedwongen sterilisatie en hersenspoeling. Natasha zal ontsnappen en een nieuwe ­‘familie’ vinden in de Avengers.

Na de proloog springt Black Widow naar 2016, direct na de gebeurtenissen in Captain America: Civil War. De Avengers liggen met elkaar in de clinch en Natasha trekt zich gedesillusioneerd terug in een caravan in de bergen van Noorwegen.

Familie is het sleutelwoord in Black Widow. Omstandigheden brengen Natasha weer in contact met Yelena (Florence Pugh), die in dat lieflijke Ohio haar zusje was. ­Yelena voelt zich verlaten door de naar Amerika ontsnapte en op magazinecovers prijkende Natasha en maskeert haar wrok met bijtend sarcasme. Pugh is hilarisch, met als hoogtepunt een scène waarin ze Natasha’s in haar ogen aanstellerige gevechtsposes imiteert. Yelena wijst Natasha ook fijntjes op de hiërarchie tussen de Avengers, schamperend dat Thor vast geen aspirientje nodig heeft na een gevecht.

Black Widow. Beeld Disney Enterprises
Black Widow.Beeld Disney Enterprises

Maar dat aspirientje blijkt de kracht van Black Widow. Hoewel de slotakte vervalt in het oorverdovende chaosspektakel dat onvermijdelijk is bij Marvel, zijn veel van de actiescènes verrassend tactiele man-tot-mangevechten. Of eigenlijk vrouw-tot-vrouwgevechten. Zonder kwantumtechnologie of magische hamers, maar met vuisten, messen en klappen die echt pijn doen. Cate Shortland, maker van uiterst zintuiglijke coming-of-agefilms als ­Somersault en Lore, toont daarmee goed uit de voeten te kunnen.

Knip-en-plakgezin

En datzelfde geldt voor de disfunctionele familiedynamiek, die het kloppende en geestige hart van de film vormt. Naast Natasha en Yelena bestaat dat knip-en-plakgezin ook nog uit supersoldaat Alexei, alias de Red Guardian (lekker vet gespeeld door David Harbour), die zichzelf graag vergelijkt met Captain America maar in alles juist tegengesteld is, en Melina (Rachel Weisz), die zich opwerkte tot de wetenschapsarchitect van Dreykofs plannen. Haar rol is moreel de meest ambivalente, maar daar stapt de film helaas wat makkelijk overheen.

Wanneer de vier twee decennia na Ohio weer samen aan een keukentafel zitten, vallen ze onwillekeurig terug in hun gezinsrollen. En hoewel de film verder vrij braaf de formule van de spionagethriller volgt, zijn het die scènes, waarin Black Widow met een kwinkslag de betekenis van familie verkent, die de film boven die formule doen uitstijgen.

Waar veel Marvelfilms soms tot vermoeiens toe in elkaar haken, volgt Black Widow zijn eigen pad. Het is een hoogst vermakelijke film met een bitterzoete bijsmaak. Hoewel het bevredigend is dat Natasha eindelijk haar eigen film heeft, hangt haar lot in Avengers: Endgame daar als een schaduw overheen. Want de film die eindelijk haar potentie ontsluit, is ook meteen haar zwanenzang.

Links: regisseur Cate Shortland. Beeld Getty Images for Disney
Links: regisseur Cate Shortland.Beeld Getty Images for Disney

Cate Shortland

Black Widow is pas de vierde speelfilm van de Australische regisseur Cate Shortland sinds ze in 2004 debuteerde met Somersault, over een tienermeisje dat wegloopt van huis naar een skiresort. De thematiek uit die film – het ontdekken van identiteit en ontluikende seksualiteit – komt ook terug in Lore (2012) en Berlin Syndrome (2017), evenals Shortlands tactiele benadering. Lore, waarin de kinderen van een naziofficier door het Zwarte Woud vluchten, maakte indruk op Scarlett Johansson, die de aanvankelijk terughoudende Shortland persoonlijk overtuigde de regie van Black Widow op zich te nemen. Die is daarmee de eerste vrouw die solo een Marvelfilm regisseert.

Black Widow

Regie Cate Shortland
Met Scarlett Johansson, Florence Pugh, David Harbour
Te zien in Arena, City, Filmhallen, De Munt, Pathé Noord, Tuschinski

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden