Plus PS

Bij een ligconcert komt de muziek beter binnen

Je neemt een matje mee, gaat liggen en laat je meevoeren op de klanken van de livemuziek - het ligconcert is populair. 'Het komt beter binnen.'

Beeld Kristel Steenbergen

Als kind lag Jeroen van Veen thuis vaak ­onder de vleugel, met gesloten ogen, te luisteren naar zijn musicerende moeder. Een ervaring die in zijn dna is ­gestanst. "Het gaf een totaal andere beleving aan de ­muziek. Ik was vrij van elke vorm van afleiding."

Die jeugdherinnering bracht Van Veen en zijn vrouw Sandra ertoe om in 2006 te experimenteren met ligconcerten. Spelen voor publiek dat niet aan de theaterstoel zit ­gekluisterd maar zelf een plek uitzoekt om het ligmatje uit te rollen naast de twee piano's en horizontaal te genieten van muziek. Om precies te zijn: van de Canto Ostinato, de sferische compositie van Simeon ten Holt.

Veel theaterdirecteuren zagen deze noviteit eerst niet zitten, ontdekte de manager van het pianistenechtpaar. "Ze hielden de boot af. Ze gingen ervan uit dat liefhebbers van klassieke muziek oud zijn, liever in een comfortabele stoel zitten en na drie kwartier een pauze willen om naar de wc te kunnen."

Jonger publiek
Ruim tien jaar later blijkt dat de ligconcerten een nieuw en jonger publiek trekken. "Er zitten veel twintigers en dertigers bij, die je niet vaak bij klassieke theaterconcerten ziet. Zij komen voor de beleving van de muziek. Er is een vaste groep fans. Sommigen reizen ons achttien keer per seizoen achterna."

Het pianistenechtpaar geeft nu zo'n zestig ligconcerten per jaar in het theater of op bijzondere locaties, zoals het Scheepvaartmuseum in Amsterdam en de Fokker Terminal in Den Haag.

Van Veen zoekt voortdurend speciale plekken die de muziekbeleving naar nóg grotere hoogte kunnen stuwen. "Ik zou graag ooit een ligconcert willen geven in de DRU Cultuurfabriek in Ulft of in de tuinen van Paleis Het Loo. Hopelijk komt het er nog eens van."

De populariteit van de ligconcerten heeft anderen op een idee gebracht. Esther Glas, die al zes Canto's meemaakte, besloot vorig jaar zelf twee ligconcerten te organiseren in Twente.

"Tijdens mijn allereerste ligconcert als bezoeker had ik alleen wat kussens meegenomen en mijn buurman lag op een gegeven moment te snurken. Maar het was een geweldige ervaring. Volkomen anders dan luisteren in een stoel op een te krappe plek. Als je met je ogen dicht ligt te luisteren, word je opgenomen door de muziek."

De broers Stefan en Martijn Blaak traden in oktober twee keer op in de kapel van de Zwanenhof in Zenderen. Beide keren voor een volle zaal met ligmatjes. Esther Glas: "Het was bizar, zo mooi. Veel bezoekers kenden de Canto Ostinato nog niet. Ze hadden erover gelezen en waren nieuwsgierig geworden. Na afloop waren ze vervuld van wat ze hadden meegemaakt."

Gekopieerd
In maart wordt het liggend luisterconcert herhaald. Het woord ligconcert wordt angstvallig vermeden. De term is namelijk vastgelegd door Jeroen van Veen, die er moeite mee heeft dat anderen met zijn concept aan de haal gaan. Van Veen: "Ze hebben het volledig gekopieerd. Nu er een andere naam wordt gebruikt, kunnen we ze niet tegenhouden. Maar een beetje flauw is het wel."

Jazzgitarist Jan Kuiper, bekend van optredens met ­onder anderen het Rosenberg Trio en The Five Great Guitars, organiseert al zes jaar een eigen variant van het ligconcert: Yoga in Concert. Ook hier komen de bezoekers met ligmatjes, maar daarmee houdt volgens Kuiper de vergelijking op.

"De klassieke muziek wringt zich in allerlei bochten om mensen binnen te krijgen. De pianisten spelen hun nummers en het publiek gaat liggen, dat is het eigenlijk. Wij gaan verder. Onze muziek is bedoeld om de mensen in een bepaalde gemoedstoestand te krijgen. Ze doen yogaoefeningen, wij treden op en spelen daar op in."

"We improviseren, soms met eigen composities op basis van bekende melodieën van bijvoorbeeld Ludovico Einaudi. Ik ben niet voor niets jazzmusicus. De muziek komt op deze manier beter binnen en yoga krijgt een extra dimensie. Mensen ontspannen, dat merk je meteen, en dat gevoel van rust houden ze nog een dag of drie vast."

- Sandra & Jeroen van Veen, Canto Ostinato
2 maart, concert­gebouw De Vereeniging, Nijmegen

- Stefan en Martijn Blaak, Canto Ostinato
3 en 4 maart, De Zwanenhof, Zenderen

- Yoga in Concert, met muziek van Ludovico Einaudi
18 maart, Wilminktheater, Enschede

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden