PlusAchtergrond

‘Beter goed gejat dan slecht verzonnen’: welkom op het Songfestival

Stefania klinkt als Dupa Lipa, kwestie van inspiratie. Beeld Brunopress
Stefania klinkt als Dupa Lipa, kwestie van inspiratie.Beeld Brunopress

Coronadreiging of niet, zaterdagavond wordt in Ahoy een nieuwe Eurovisiewinnaar gekroond. Alhoewel: nieuw? In het rijtje topfavorieten staan artiesten die het motto ‘Beter goed gejat dan slecht verzonnen’ volledig omarmden.

Het is absoluut geen geheim, verklaarde zangeres Stefania Liberakakis deze week tijdens een gesprek met de internationale media. Superster Dua Lipa is haar grote voorbeeld. De in Utrecht geboren Griekse stuurde haar producers daarom met een missie de studio in bij het vormgeven van haar Songfestivaltroef Last Dance. Het lied moest die eighties-sound van het laatste album van Dua Lipa krijgen, vond Liberakakis.

Dat is zonder meer gelukt. Wie Dua Lipa’s Physi­cal uit 2020 beluistert hoort waar het Griekse team zijn ideeën haalde voor Stefania’s hymne over de slechte staat van onze wereld (Zijn we toe aan onze last dance?).

Ze is dit jaar niet de enige die nadrukkelijk knipoogt naar de hitparade. Het bontst maakt Cyprus het met zangeres Elena Tsagrinou, die niet alleen qua stemgeluid op de vroege Lady Gaga lijkt, maar ook Gaga’s hits Bad Romance en Alejandro bijna dupliceerde voor het refrein van haar spektakelstuk El Diablo.

Ook de Frans topfavoriete Barbara Pravi lijkt te zijn beïnvloed toen zij haar Voilà schreef. Het refrein volgt bijna geheel de melodielijn van de chansonklassieker Padam, Padam uit 1951 van Edith Piaf. Die laatste is inderdaad een van de grote inspiratiebronnen van Pravi, verklaarde ze in Rotterdam. En dan is er nog de Bulgaarse zangeres Victoria die het imiteren van de zangstijl van Billie Eilish tot in de perfectie heeft aangescherpt.

Cliff Richard

Organisator EBU heeft als regel dat liedjes voor het Songfestival volledig origineel moeten zijn. In het verleden werden liedjes uit competitie genomen die eerder in een andere taal waren verschenen of te vroeg werden geopenbaard, maar de enige keer dat een Eurovisiesong het podium niet haalde vanwege vermeend plagiaat was in 1968. De Noorse omroep trok het lied Jag har aldri vært så glad i no’en som deg al voor de wedstrijd terug omdat het luchtige walsje te veel leek op Summer Holiday van Cliff Richard.

Wanneer is muziek plagiaat? Het muziekrecht hanteert een eenvoudige, maar daardoor ook voor brede interpretatie vatbare voorwaarde: ‘Wanneer een liedje een gedeelte van de akkoorden of de tekst overneemt van een ander muziekstuk, waarop auteursrechten rusten.’

Die definitie heeft in de popgeschiedenis al tot vele rechtszaken geleid. De kostbaarste: die van de erven Marvin Gaye tegen Pharrell Williams en Robin Thicke over het liedje Blurred Lines. Pharrell, die toegaf in de studio veel naar Gaye te hebben geluisterd, moest de erfgenamen van de overleden soulzanger ruim 6 miljoen euro betalen.

Verkeren er Songfestivalsongs van dit jaar in de gevarenzone? Dat wordt pas duidelijk als de rechter zich er op verzoek van de eigenaar van de muziekrechten over buigt. Vooralsnog is er nergens een aanklacht ingediend.

Winnende producer

Dan blijft over de vraag of het slim is om zo dicht langs bestaande succesnummers te schuren. Voorlopig hebben de bookmakers de genoemde liedjes allemaal in de top 10 geklasseerd. Hetzelfde geldt voor Tout L’Univers van de Zwitserse zanger Gjon’s Tears. Het lied lijkt muzikaal enorm op Duncan Laurence’ Arcade.

De reden: een van de twee schrijvers is de producer en medecomponist van het winnende lied van 2019. Wouter Hardy liet de nummers niet bewust hetzelfde klinken. “Ik heb gewoon gemaakt wat in me opkwam.” Maar hij gaf wel toe dat de Zwitserse delegatie hem had benaderde met het verzoek de sound van Arcade als referentie te gebruiken.

Slim. Maar win je er ook mee? Cornald Maas, songfestivalkenner en commentator namens omroep AvroTros, denkt van niet. Hij hamert op oorspronkelijkheid en onderscheidenheid. Hetzelfde lijken de bookmakers te geloven. Zij zetten de Italiaanse rockband Måneskin op 1 in hun voorspelling. Een lied zonder bekende ankerpunten inderdaad. Maar die duistere, androgyne look met zwarte make-up? Hebben we daar Placebo en Depeche Mode niet eerder al eens mee gezien?

Wie wordt de opvolger van Duncan Laurence?

Hij zal zijn opvolger niet zelf de prijs kunnen uitreiken. Duncan Laurence zit in quarantaine na een positieve coronatest. Wie die nieuwe winnaar wordt? De wedkantoren rekenen op een spannende finish tussen Italië, Malta en Frankrijk. Als die voorspelling uitkomt, wordt het een richtingenstrijd tussen rock, feestpop en chanson.

Voor Italië treedt rockband Måneskin aan. De groep heeft in eigen land een gevestigde reputatie en gaat voor Eurovisieglorie met een ode aan de rebellie met de titel Zitti e Buoni (Zit stil en hou je kop). Malta daarentegen vertrouwt erop dat Europa naar een feelgoodsong snakt na ruim een jaar van pandemie en lockdowns. Je me casse van zangeres Destiny (18), eerder winnares van het Junior Songfestival, is een feestnummer waarin actuele thema’s als bodypositivity en female empowerment een plek vinden.

Hun Franse concurrente staat juist voor het traditionele Songfestivalchanson. Barbara Pravi kiest in het visuele spektakel waartoe de 52 meter brede lichtmuur achter het podium van Ahoy uitnodigt, juist voor piepklein en intiem. In het donker, gevangen door slechts een paar camerashots zingt ze een ouderwets liefdeslied.

De verwachtingen voor Nederland zijn veel minder hoog gespannen. De Amsterdamse singer-songwriter Jeangu Macrooy slaagde er met zijn Birth of a New Age niet in om de benodigde hype te creëren. De bookmakers zetten hem steevast in de onderste regionen en internationale pers bleek maar mondjesmaat geïnteresseerd om de achtergronden van de Nederlandse act op te tekenen.

Daardoor is een nieuwe Oranjezege zaterdagavond zo goed als uitgesloten. En dat terwijl de kleurrijke Nederlandse act – een reis van donkere diepten naar een explosie van vreugde waarmee Macrooy zijn Surinaamse roots een podium geeft – tijdens de repetities dankzij een steeds vlottere regie aanzienlijk opknapte.

De afgelopen jaren deden de thuislanden het zonder uitzondering slecht in de eindstrijd. Israël werd in 2019 23ste, een jaar daarvoor eindigde Portugal als 26ste en laatste en in 2017 werd Oekraïne 24ste. Het wordt spannend of Macrooy aan die traditie kan ontsnappen.

Finale Songfestival, zaterdagavond 21.00 uur, NPO1.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden