PlusInterview

Bestsellerauteur Tess Gerritsen: ‘Ik voel druk om te doen wat van mij wordt verwacht’

In haar nieuwe thriller Luister naar mij verdiept de Chinees-Amerikaanse bestsellerauteur Tess Gerritsen zich in moeder-dochterrelaties. Haar eigen moeder was haar grootste criticaster. ‘Je put uit alles wat je ervaart.’

Karlijn van Houwelingen
Tess Gerritsen: ‘Als kind ben je je er niet van bewust hoe moeilijk je ouders het hebben.’ Beeld Sergio Avellaneda
Tess Gerritsen: ‘Als kind ben je je er niet van bewust hoe moeilijk je ouders het hebben.’Beeld Sergio Avellaneda

Er staat een lege fles whisky op het bureau van Tess Gerritsen, de soort die de hoofdpersoon van haar volgende boek graag drinkt. Luister naar mij, nummer 13 in haar serie over rechercheur Rizzoli en patholoog-anatoom Isles, is net verschenen. Een volgend manuscript ligt al uitgeprint naast de fles in de schrijfkamer in haar huis in Maine, een ruime villa met uitzicht op de Atlantische Oceaan.

Gerritsen verontschuldigt zich voor de dozen vol boeken en de stapels paperbacks op de vloer. Haar uitgever blijft maar vertalingen toesturen, soms in talen die ze niet herkent. Dit is Chinees, wijst ze, en dit moet Pools zijn. Hier, vast iets Scandinavisch.

Tegen de muur staat een loopband, op de vloer ligt een yogamat. Gerritsen werkt hier uren aan een stuk, elke dag.

“Ik probeer al vijf jaar met pensioen te gaan,” zegt ze. “Het kan makkelijk, maar ik heb een boek af, neem vrij, en dan komt er een verhaal in me op. Ik denk dan: oké, dit wordt m’n laatste. Maar dan komt er nog een verhaal op. Het is niet dat ik zo gedreven ben, ik heb ideeën die ik gewoon niet wil loslaten.”

Terry werd Tess

Gerritsen serveert speculaasjes bij de koffie. Ze wijst op het aanrecht, waar een pak hagelslag staat: een vaderdagcadeautje voor Jacob Gerritsen, zoon van Frans Gerritsen, hoofdingenieur bij de bouw van de Haringvlietsluizen die eind jaren zestig met zijn gezin naar Hawaï vertrok om er professor te worden.

Zoon Jacob ontmoette daar Terry, net als hij arts in opleiding. Zij groeide op in een Chinees-Amerikaans gezin in Californië. Later, toen ze romantische boeken begon te schrijven, werd ze voor de buitenwereld Tess – het moest voor lezers duidelijker zijn dat ze een vrouw is.

Inmiddels heeft ze meer dan 40 miljoen boeken verkocht. “Weet je dat mijn boeken in Nederland in het begin juist niet goed liepen? Vanwege mijn achternaam. Een Nederlandse schrijver, dat is vast niet zo goed, dachten mensen.”

U had genoeg van de serie over Rizzoli en Isles, maar er is nu toch een nummer 13. Waarom kwam u bij hen terug?

“Nu ik ouder word ben ik geïnteresseerd in wat oudere vrouwen denken. Hoe zij de wereld zien, en hoe de wereld hen ziet. Ik vond het tijd dat de moeder van Jane Rizzoli een rol kreeg. Het moeder-dochterthema is best belangrijk in dit boek.”

“Hoe Amerikaanse moeders en dochters met elkaar omgaan is voor mij altijd heel interessant. Chinese moeders hebben een eigenaardige relatie met hun dochters. Ken je de film Everything Everywhere All at Once? Het is een vreemde film over een virtuele werkelijkheid, maar het overkoepelende thema is moeders en dochters in de Chinese cultuur.”

“Er zit een geweldige scène in waarin de moeder eigenlijk haar dochter wil zeggen dat ze van haar houdt, maar ze zegt: je wordt dik. Dat was precies de relatie die ik met mijn moeder had. We hadden mijn moeder eens een jaar of twee niet gezien toen we haar gingen opzoeken in Californië. Ik speelde piano voor haar, iets wat ik misschien al tien jaar niet had gedaan. En ze zei: je maakt heel veel fouten. Wow, dat is onaardig, vond mijn man. Voor mij was het gewoon.”

“Toen ik die filmscène zag, ging het lampje branden: ik was niet de enige. Ik heb het niet als slecht of ongemakkelijk ervaren, het is gewoon hoe ik ben opgegroeid.”

Heeft ze ooit gezegd dat ze trots op u was?

“Daar moet ik over nadenken, heeft ze dat gedaan? Ik kan het me niet herinneren.”

Hoopte u daar wel op?

“Niet echt, ik denk dat ik het niet verwachtte.”

U komt uit het zonnige westen van de VS, voelt u zich thuis in het koude noorden?

“Ja, ook al is dit een van de witste staten van het land. In het begin was er maar één andere Aziatische vrouw in dit stadje. We werden constant voor elkaar aangezien.”

Ze moet lachen.

Grappig, maar eigenlijk ook niet, toch?

“Wij vonden het allebei geestig – we sloten een verbond. Ik herinner me dat ze langs de kassa ging met haar man en even later kwam ik daar met mijn man. En de caissière zei: was je niet net hier? Je bent met een andere man!”

Geeft dat u het gevoel dat u een buitenstaander bent?

“Ik heb zeker het gevoel dat ik opval. Wat een beetje ongemakkelijk is, omdat je niet zomaar onbeleefd tegen iemand kunt zijn. Je gaat naar buiten en denkt, mijn haar is een puinhoop, dat gaan ze zien. Maar toch is dit echt thuis, de mensen zijn heel vriendelijk.”

“Toen ik hier voor het eerst kwam en het Maine-accent hoorde, klonk het meteen vertrouwd, ook al had ik het nog nooit eerder gehoord. Mijn moeder zou zeggen dat het komt doordat ik gereïncarneerd ben.”

Hoe was uw moeder?

“Ze was geboren en getogen in China, zag geesten als kind en geloofde in reïncarnatie, in zielen die overal rondhingen, dat de toekomst te voorspellen is – in allerlei wilde dingen. In Californië hoorde ze bij een spiritistische club van mensen die denken dat ze kunnen communiceren met overledenen. Daar nam ze mijn broer en mij mee naartoe.”

“Ze hield seances thuis, om geesten op te roepen. Er kwamen spiritueel mediums bij ons eten. Dan raakte iemand wel eens plotseling in trance en begon die in tongen te spreken. Ik dacht alleen maar: o god. Ik zette me ertegen af en werd sceptisch. Ik reageerde met geloof in wetenschap, iets wat ik kon zien en aanraken.”

“Nu kijk ik er met genegenheid op terug, want het waren allemaal heel lieve, geweldige mensen die het echt geloofden. Weet je, ik ben agnost, dus ik ga niet zeggen dat het absoluut niet waar is, maar ik heb die overtuigingen gewoon niet.”

Heeft u in die sessies nooit iets gezien dat u deed twijfelen?

“Ik heb mijn hele leven naar geesten gezocht, en er nooit een gevonden. En over Maine gaat het gerucht dat het de staat is waar het het meest spookt. Voor mijn moeder was het troost, denk ik. Ze was haar hele leven op zoek naar iets. Ze begon als boeddhist, toen werd ze heel christelijk, en daarna begon ze de Falun Gongbeweging te volgen – ik begreep het niet. Ze was altijd op jacht naar spiritualiteit, naar waar ze bij hoorde.”

Betekent het dat ze geen gelukkig mens was?

“Ja, ik weet dat ze nooit gelukkig was. Als kind ben je je er niet van bewust hoe moeilijk je ouders het hebben, maar mijn moeder deed herhaaldelijk zelfmoordpogingen. Ze was het grootste deel van haar leven ongelukkig. Ik lijk helemaal niet op haar. Ik ben niet bang om mijn kinderen te knuffelen, of hen te vertellen hoe geweldig ze zijn.”

Ze tekent met haar hand een vlakke lijn in de lucht om haar gevoelsleven weer te geven. “Ik ben zo.”

null Beeld Sergio Avellaneda
Beeld Sergio Avellaneda

Lijkt u meer op uw vader?

“Ja, mijn vader was vrij gelijkmatig, en heel erg gefocust op zijn werk. Hij was kok in het restaurant van zijn familie en kon alles met zeevruchten.”

“Ik ben ook te veel met werk bezig. Ik voel innerlijke deadlines, zelfs nu ik geen contracten met deadlines meer heb. Ik zit altijd boven in de schrijfkamer. Ik zou nú eigenlijk moeten schrijven. Ik voel druk om te doen wat van me verwacht wordt, en ik weet dat mensen op nog een boek zitten te wachten.”

Soms vragen jongeren haar wat ze moeten doen om ook schrijver te worden. Goed opletten in je eigen leven, zegt ze dan. Dingen voelen. Verliefd worden, een kind krijgen, je baan verliezen. “Je put uit alles wat je ervaart.”

Geldt dat ook bij dood en verderf in thrillers?

“Ik had een interessante ervaring toen ik jong was. We hadden een heel goede familievriend. Oom, noem je zo iemand in de Chinese cultuur. Oom Michael was misschien maar tien jaar ouder dan ik, hij was de zoon van mijn moeders vriendin. Ik was dol op hem. Mijn vader zag ik nooit, want hij was altijd aan het werk, dus oom Michael was een soort vaderfiguur.”

“Toen ik ging studeren, werd hij gearresteerd voor de moord op zijn schoonzus. En veroordeeld. Ik kon het niet geloven, ik kénde deze man. Hij was vriendelijk, zachtaardig, we hielden van hem. Maar hij heeft het gedaan, zonder twijfel.”

“Dat was voor mij een soort ontwaken. Ik realiseerde me dat je mensen die je denkt te kennen niet écht kent. En dat is de basis voor mysteries, nietwaar? Dat is waar thrillers over gaan, het willen weten wie eigenlijk een monster is.”

Luister naar mij

Tess Gerritsen
vertaald door Els Franci-Ekeler
The House of Books, €23,99
304 blz.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden