Tv vooraf

Aysel Erbudak: de hoogvlieger die te dicht bij de zon kwam

Aysel Erbudak in de documentaire De zorgkoningin. Beeld KRO-NCRV
Aysel Erbudak in de documentaire De zorgkoningin.Beeld KRO-NCRV

De zorgkoningin weet in een uur tijd wel een knap beeld neer te zetten van Aysel Erbudak, de omstreden zorgondernemer, die het Slotervaartziekenhuis eerst redde en vervolgens ten gronde richtte.

Roelf Jan Duin

Ze was de jongste ziekenhuisbestuurder van Nederland, groeide uit tot een mediapersoonlijkheid en haar naam werd zelfs genoemd als toekomstig minister van Volksgezondheid. Inmiddels is Aysel Erbudak berooid, veroordeeld tot 15 maanden gevangenisstraf en is haar reputatie aan gruzelementen. De KRO-NCRV-documentaire De zorgkoningin, gemaakt door Steven Schoppert, portretteert de omstreden zorgondernemer, die het Slotervaartziekenhuis eerst redde en vervolgens ten gronde richtte.

De documentaire schetst hoe Erbudak in 2006 als jonge Turkse ondernemer bevriend raakt met Jan Schram, een steenrijke maar wat teruggetrokken man. Hij koopt het noodlijdende Slotervaartziekenhuis, en Erbudak, 30 jaar oud en op dat moment uitbater van parkeerplaatsen bij de Beverwijkse Bazaar, wordt voorzitter van de Raad van Bestuur. Door snoeihard te saneren weet ze het ziekenhuis weer rendabel te maken. Het is de tijd waarin ‘marktwerking in de zorg’ als nieuwe bezweringsformule geldt om de almaar stijgende zorgkosten te beteugelen. Het Slotervaartziekenhuis, met de mediagenieke Erbudak als uithangbord, wordt als eerste commerciële ziekenhuis van Nederland gevierd als succesverhaal.

Cash in kluis

Maar achter de schermen ontstaan al snel barstjes: Erbudak blijkt een strafblad te hebben vanwege fraude, valsheid in geschrifte en lidmaatschap van een criminele organisatie, en maakt door haar rücksichtslose manier van opereren veel vijanden. Ze ontvangt geen salaris, maar blijkt in een kluis wel een grote hoeveelheid cash geld van het ziekenhuis te bewaren, dat ze naar eigen goedvinden uitgeeft. Om de paar weken vliegt ze naar Curaçao met de creditcard van het ziekenhuis. Als ze plannen heeft om een eigen longziekenhuis en revalidatiecentrum in Turkije te beginnen ontstaat er ook frictie tussen haar en Schram. In 2012 begint het kaartenhuis in te storten. Schram overlijdt, Erbudak komt in het ziekenhuis geïsoleerd te staan, wordt geschorst en uiteindelijk veroordeeld wegens valsheid in geschrifte en verduistering van 1,2 miljoen euro (het hoger beroep loopt nog).

De opkomst van Erbudak is een klassiek from-rags-to-richesverhaal, haar neergang eentje van Icarus die te dicht bij de zon vloog en zijn vleugels verloor. Icarus was ook de titel van de fictieserie over Erbudak uit 2018, waarin zij gespeeld werd door actrice Nazmiye Oral. Er kwam ook een toneelstuk, The Tragedy of Slaughtervaart. En het dossier van het ziekenhuis werd nauwkeurig uitgeplozen in het boek De kraak van het Slotervaartziekenhuis van Paroolverslaggever Bas Soetenhorst en NRC-journalist Jeroen Wester.

Onstuitbare dadendrang

De zorgkoningin voegt hier weinig nieuwe feiten aan toe, maar weet in een uur tijd wel een knap beeld neer te zetten van Erbudak, niet in de laatste plaats omdat Schoppert haar bereid heeft gevonden om voor de camera plaats te nemen. Dat geeft een boeiend inkijkje in haar psyche. Haar onstuitbare dadendrang komt voort uit een ‘vervangkindsyndroom,’ (haar ouders verloren voor haar geboorte twee kinderen), vertelt ze. Deemoedig is ze nog, haar trots heeft ze altijd behouden.

De fraaie tussenshots van slangen die door een ziekenhuiskamer kronkelen zijn voor meerderlei uitleg vatbaar. Volgens Erbudak was het ziekenhuis een slangenkuil, en is zij degene die verraden is. Maar wie de patiënten en de voormalige werknemers van het voormalige ziekenhuis hoort, of de Turkse burgemeester die hoopte dat Erbudak zijn dorp voorspoed zou brengen, bekruipt een ander beeld.

De zorgkoningin, maandag 3 januari om 22.10 uur op NPO 2.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden