PlusExpositie

Assen kleurt blauw voor grote Frida Kahlo-expositie

In de huidige populariteit van Frida Kahlo speelt haar leven zeker zo’n grote rol als haar kunst. Op de tentoonstelling ‘Viva la Frida!’ in Assen zijn zowel schilderijen als persoonlijke bezittingen te zien.

Kahlo gefotografeerd door een van haar vele minnaars, Nickolas Muray. Beeld Nickolas Muray Photo Archives
Kahlo gefotografeerd door een van haar vele minnaars, Nickolas Muray.Beeld Nickolas Muray Photo Archives

Bij het zien van de titel van de tentoonstelling ook meteen het uitbundige nummer ­Viva la Vida in het hoofd? De Britse groep Coldplay vernoemde die monsterhit uit 2008 naar een schilderij van Frida Kahlo, dus toepasselijk is het zeker.

Frida ­Kahlo (1907-1954) doet het goed bij popmuzikanten. Patti Smith, Florence Welch en Anthony Kiedis van de Red Hot Chili Peppers zijn liefhebbers van haar werk. Madonna bezit zelfs schilderijen van Kahlo en verwerkte in ­videoclips en shows de nodige ­verwijzingen naar haar.

Popster

De Mexicaanse kunstenares had tijdens haar leven slechts matig succes, postuum veranderde dat. Tegenwoordig, bijna zeven decennia na haar dood, lijkt ze zelf wel een popster. Haar kenmerkende gelaat (haar op de bovenlip, doorlopende wenkbrauwen) prijkt niet alleen op T-shirts, maar ook op mokken en sokken. Er is zelfs een barbiepop van haar.

In Nederland is in het Amstelveense Cobra Museum de tentoonstelling Frida Kahlo & ­Diego Rivera: A Love Revolution nog maar net be­ëindigd of in Assen is alweer de volgende aan de kunstenares gewijde tentoonstelling: Viva la Frida! – Life and art of Frida Kahlo.

Wel 77.000 bezoekers trok de tentoonstelling in Amstelveen, ondanks corona. In Assen, waar Viva la Frida! gisteren werd geopend door koningin Máxima, zet men in op minimaal 150.000 bezoekers. Een nieuwe blockbuster in het museum dat eerder internationale succesnummers als het Chinese terra­cottaleger en de Dode Zeerollen in huis had.

Potloodtekeningen

Viva la Frida! is geen rondreizende tentoonstelling, maar is alleen in Assen te zien. Die life and art uit de ondertitel dienen letterlijk te worden genomen. Op de tentoonstelling zijn behalve kunstwerken (schilderijen en potloodtekeningen vooral) ook veel persoonlijk bezittingen te zien.

De kunst komt uit Museo Dolores Olmedo, de persoonlijke eigendommen uit Museo Frida Kahlo, beide in Mexico-Stad. Niet eerder, ook niet in Mexico zelf, werden stukken uit die ­collecties samen getoond.

Een deel van de wanden in het Drents Museum heeft precies dezelfde blauwe kleur als La Casa Azul, het huis in Mexico-Stad waar Kahlo en haar echtgenoot en collega-kunstenaar ­Diego Rivera woonden (en waar nu het genoemde Museo Frida Kahlo is gevestigd).

Tot 2004 lagen Kahlo’s persoonlijke bezittingen achter slot en grendel in het blauwe huis. Dat ze nu in Assen te zien zijn, zal veel fans (het woord is hier op zijn plaats) behagen. In Frida Kahlo’s huidige populariteit, ook wel ‘Fridamania’ genoemd, spelen haar persoon en leven een zeker zo belangrijke rol als haar kunst.

Het was ook een bijzonder en inspirerend leven, vol avontuur en drama, maar vooral ook veel tragiek. Op haar zesde werd Kahlo getroffen door polio (kinderverlamming). De niet geringe lichamelijke gevolgen daarvan waren nog niets vergeleken bij de gevolgen van het ongeluk dat haar als 18-jarige overkwam.

Frida Kahlo, Zelfportret met aapje. De spijker op de muur achter Kahlo is een verwijzing naar de kruisiging van Jezus. Beeld Museo Dolores Olmedo
Frida Kahlo, Zelfportret met aapje. De spijker op de muur achter Kahlo is een verwijzing naar de kruisiging van Jezus.Beeld Museo Dolores Olmedo

Geramd door een tram

Toen de bus waarin zij zat werd geramd door een tram, boorde een stang zich dwars door haar lichaam (de details zijn echt té gruwelijk). Ze overleefde, maar leed sindsdien aan helse pijnen en onderging vele operaties. Het stond een groots en meeslepend leven niet in de weg.

Haar echtgenoot Rivera, succesvol als vooral muurschilder, noemde ze haar ‘tweede ongeluk’. Toen Kahlo erachter kwam dat de 21 jaar oudere schuinsmarcheerder een verhouding had met haar zus, scheidde ze van hem. Een jaar later waren de twee alweer getrouwd. Maar wat hij kon, kon zij ook. Kahlo had veel buitenechtelijke relaties, met mannen en vrouwen. De kunstenares, een overtuigd communist, had zelfs een affaire met de in Mexico in ballingschap levende Russische revolutionair Lev Trotski.

Kruisiging van Jezus

Prachtig bij al die persoonlijke bezittingen zijn in Assen de kinder- en jeugdfoto’s die Kahlo’s vader (een professioneel fotograaf) van haar maakte. Op de achterkant van een foto die werd gemaakt bij haar eerste communie schreef ze later ‘IDIOTA!’. Van religie moest ze inmiddels niets meer weten, maar in haar werk dook de katholieke symboliek nog geregeld op.

Zie op het beroemde schilderij waarop ze poseert met onder meer een aapje (een van de topstukken in de tentoonstelling) achter haar de spijker in de muur – de verwijzing naar de kruisiging van Jezus is zonneklaar. Zelfs haar materiaalkeuze had ‘roomse’ kantjes. Soms schilderde ze op metaal, net als de makers van de ex-votoschilderijtjes waarmee Mexicaanse ­kerken – en La Casa Azul – volhangen.

Maar inspiratie voor haar surrealistische, licht naïeve kunst haalde ze ook uit Nederland, zo leren we in Assen. In een getoonde dagboek­notitie noemt ze Jeroen Bosch een ‘fantastische man en genie’ en Pieter Breughel ‘mijn geliefde’.

Viva la Frida! – Life and art of Frida Kahlo, t/m 27/3 in het Drents Museum, Assen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden