PlusKlassieker

Alle Russische mannen vallen als een blok voor haar, maar Maroesja valt voor een louche latino

Welke moderne klassiekers moet je als literatuurminnend wereldburger gelezen hebben? Dieuwertje Mertens maakt een selectie. Deze week De vreemdelinge (1986) van de Russische Sergej Dovlatov (1941-1990).

Dieuwertje Mertens
Dovlatov geeft zichzelf altijd een bijrol in zijn verhalen, zo ook in 'De vreemdelinge'. 

 Beeld
Dovlatov geeft zichzelf altijd een bijrol in zijn verhalen, zo ook in 'De vreemdelinge'.

Waar gaat de roman over?

Maroesja (Moesja) Tatarovitsj emigreert na een paar ongelukkige relaties met haar zoon Ljovoesjka naar de Verenigde Staten. In New York probeert ze een nieuw leven op te bouwen in een emigrantenwijk die voornamelijk wordt bevolkt door Russen.

Alle Russische mannen vallen als een blok voor haar, maar Maroesja is ongrijpbaar en krijgt een verhouding met Rafael. Deze louche latino heeft geld voor luxe, maar niet voor de huur (de roman wemelt van de racistische vooroordelen over Joden, latino’s, Russen en Amerikanen).

Dovlatov schrijft: ‘In zo’n rijk land moest toch iemand zonder narigheid en sores leven?! Zo leefden ze dus.’ Op een dag is ze het zat. Ze vraagt de strubbelende schrijver Dovlatov (die zichzelf altijd een bijrol geeft in zijn verhalen) om een brief te schrijven aan de ambassade voor haar aanvraag om naar Rusland te mogen remigreren.

Waarom zou je De vreemdelinge lezen?

Annelies de Hertogh en Els de Roon Hertoge verzorgden een mooie vertaling bij uitgeverij Vleugels met noten en nawoord. De vreemdelinge is een absurdistisch, humoristisch portret van een emigrante die er het beste van probeert te maken. Waarom kiest Moesja niet voor een emigrant? ‘Kijk eens om je heen. Naar onze emigranten, bedoel ik. Het zijn allemaal dienstjongens. Goed voor twee veertig.’

Wie is het meest opmerkelijke personage?

De Russische gemeenschap waarbinnen de verhalen over Maroesja de ronde doen is een personage op zich. Overal zijn oren en ogen. Maroesja doet de verbeelding op hol slaan en is in die zin hún creatie. Haar nieuwe liefde, Rafael, is het nieuws van de dag: ‘De mannen zeiden: ‘Die rooie, sjonge, die redt zich wel.’ De vrouwen drukten zich harder uit: ‘Als ze nou nog íéts van een geweten had!’’

Hoe werd de roman (destijds) ontvangen?

In Rusland werd Dovlatovs werk gecensureerd. Zijn literaire carrière kwam pas in New York van de grond. Zijn verhalen, die in emigrantenbladen werden gepubliceerd, trokken de aandacht van onder meer The New Yorker. Het tijdschrift begon zijn werk te publiceren, ‘een eer die voor hem alleen Nabokov te beurt was gevallen’, schrijven de vertalers in het nawoord. Tegenwoordig is hij een van de populairste twintigste-eeuwse Russische auteurs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden