PlusGalerie

Alchemist Ammerlaan werkt met meteorietpulp

Frank Ammerlaan, Body ArmorBeeld Gert Jan van Rooij

Wie zonder voorkennis Upstream Gallery binnenloopt zou kunnen denken dat hier een historische tentoonstelling gaande is. Doeken met patronen van ovalen die steeds groter worden en uitwaaieren in rechte strepen: minimalisme met een knipoog naar op-art. Wandsculpturen van lood en canvas met gestippelde cirkels van ijzer en ijzeroxide: arte povera. Maar dit is niet een presentatie van decennia oude kunst van gecanoniseerde makers. Dit is kakelvers werk van Frank Ammerlaan, 41 jaar.

Is Ammerlaan een nostalgische retrokunstenaar of postmoderne citatenhusselaar? Wie alleen naar de vorm kijkt, zou dat kunnen denken. Maar hier wordt een bestaande taal omgevormd tot een nieuw verhaal.

De geometrische en abstracte vormen van Ammerlaan zijn lang niet zo strak en onpersoonlijk als bij de minimalisten, die zich nooit zouden laten verleiden tot een vorm die lijkt op een dampkring. En daar waar zijn arte povera-voorgangers graniet, bijenwas, een krop sla of andere ‘arme materialen’ inzetten, kiest hij voor vermalen meteoriet – het oudste materiaal op aarde en bepaald niet goedkoop.

Arte povera verzette zich bovendien tegen symboliek en al te expliciete kunstzinnigheid. De heelalachtige ruimte waar Ammerlaan zijn vormen in plaatst zet de deur wagenwijd open naar Star Wars-vergelijkingen. En in het langwerpige werk met schitterend gekleurde vlakken is de tabel van het periodiek systeem te ­herkennen, wat niet vreemd is gezien de verschillende metaalpigmenten die deze alchemist gebruikt.

Maar meer dan over materiaal gaat Ammerlaans werk over licht. Het is onmiskenbaar schilderkunstig, vooral die werken met meteorietgruis. De patronen die hij met monnikengeduld op groot oppervlak aanbrengt, veranderen van kleur en diepte als je er langsloopt en de lichtinval verandert. De werken bestaan bovendien uit twee doeken. Naast elkaar doet de naad ertussen denken aan een zip à la Barnett Newman. Een verticale combinatie resulteert in een horizon in een abstract landschap.

Maliënkolder

Ammerlaan begon ooit conventioneel met kwasten en verf, maar ‘schilderde’ later ook met zuur op metaal. Dat metaal is hij daarna gaan vouwen en in deze tentoonstelling zitten een paar werken die voortborduren op die techniek, alleen veel losser. De reliëfs van lood lijken ondanks het zware materiaal zacht en doen denken aan bubbeltjesplastic.

Ook te zien zijn twee werken gemaakt van kleine plaatjes lood die als een maliënkolder over een bolling en een concave vorm zijn gelegd. Ook hier dringen associaties zich op, bijvoorbeeld met de bollen en zuigende gaten van Anish Kapoor. Maar Ammerlaan gebruikt de eigenschappen van lood om zijn reliëfs iets lichamelijks mee te geven.

Body Armor

Frank Ammerlaan
Waar Upstream Gallery, Kloveniersburgwal 95
Te zien t/m 19 december

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden