PlusDe Erelijst

Achtung Baby: de plaat waarmee U2 zichzelf opnieuw uitvond

In deze rubriek bespreekt de muziekredactie van Het Parool een klassieker uit de geschiedenis van pop, jazz of klassieke muziek, die het waard is opnieuw te beluisteren. Deze keer: Achtung Baby van U2.

Stefan Raatgever
Achtung Baby Beeld -
Achtung BabyBeeld -

Deze week is het 30 jaar geleden dat het zevende album van U2 verscheen.

Hoogste positie in de hitlijsten: 1 in de VS, 2 in Groot-Brittanië 2 en Nederland

Terug in de tijd: “Het geluid van vier mannen die de Joshua Tree omhakken.” Zo omschreef zanger Bono Achtung Baby bij het verschijnen van het album in november 1991. En die snoeipartij was nodig, vonden de bandleden van U2. Het viertal bevond zich begin jaren negentig op een scharnierpunt in hun loopbaan.

De spanwijdte van de formatie was sinds z’n debuut aan het begin van de jaren tachtig langzaam gegroeid. Dankzij The Joshua Tree was U2 getransformeerd tot stadionband. Maar het zware rockgeluid in combinatie met de sombere fotografie van Anton Corbijn gaf het kwartet een al te serieus imago, waarmee het niet verder wilde. Bovendien maakten Bono & co zich zorgen over hun eigen muzikale capaciteiten. “We waren de grootste, maar niet de beste,” zou drummer Larry Mullen later zeggen.

De band richtte zich na The Joshua Tree op de Amerikaanse muziek, maar die beslissing maakte de problemen alleen maar groter. Het op gospel, blues en soul gegrondveste Rattle and Hum werd voor U2-begrippen een commerciële flop. “Daarna hadden we de keuze: óf naar voren vluchten, óf imploderen,” zei Bono in 2011 in de documentaire From The Sky Down. “We wilden weg van ons oude geluid. Maar tot we iets nieuws bedachten, hadden we feitelijk niets. Dat besef drukte zwaar op ons.”

Achtung Baby is het album waarop de Ierse band zich opnieuw wilde uitvinden waarmee ze de ergste interne spanningen ooit over zich afriep. Want welke richting was daarvoor het geschiktst? In de Hansa Studio’s in Berlijn werd behalve daarover ook geruzied over de kwaliteit van het materiaal. De doorbraak kwam toen de band in de studio een ballad over saamhorigheidsgevoel bij elkaar improviseerde: One.

Met Achtung Baby maakte U2 uiteindelijk alsnog de stap van de jaren tachtig naar het nieuwe decennium. Een transitie die voor veel tijdgenoten (Simple Minds, Culture Club, Europe, Foreigner) te moeilijk bleek. Uiteindelijk werd Achtung Baby U2's het op één na best verkochte album met 18 miljoen exemplaren in totaal. Van het in 1987 verschenen album The Joshua Tree werden er 25 miljoen verkocht.

Waarom nu herbeluisteren? Na 30 jaar luistert U2’s Achtung Baby nog steeds als een fascinerend werkstuk van een band in transitie. De weidse productie van The Joshua Tree is vervangen door een puntiger pop-rocksound. One is en blijft een meeslepende song, die gek genoeg ontstond uit een idee om de pure pop van Mysterious Ways te verbeteren. Dat nummer, met z’n openingsbaslijn van Adam Clayton, hoort met Even Better Than the Real Thing en One bij de hoogtepunten van een plaat die de loopbaan van U2 in een uur tijd met zeker twee decennia verlengde.

Verder luisteren? Ter gelegenheid van het jubileum verschijnt een uitgebreide box-set van Achtung Baby. De vinylversie kwam dit weekend uit, de digitale versie – met in totaal 50 studio-opnames, alternatieve versies en b-kantjes – verschijnt op 3 december.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden