PlusBoekrecensie

25ste Isabel Allende heeft twist die vaste lezers tevreden zal stemmen

In haar 25ste en misschien wel meest politieke boek maakt Isabel Allende een analogie tussen de overwinning van Franco aan het einde van de Spaanse burgeroorlog en de revolutie van Pinochet, waarmee een einde kwam aan de regering van haar achteroom Salvador Allende. Tegelijk is de cyclus van verschrikking, geweld en migratie in Bloemblad van zee een ode aan de Chileense dichter en diplomaat Pablo Neruda, die zijn land kenschetste als ‘langgerekt bloemblad van zee en wijn en sneeuw’ en daarmee ook de titel van Allendes roman bepaalde.

Elk hoofdstuk begint met dicht­regels van de man die in 1973 overleed, luttele weken na de moord op Salvador Allende. Poëzie die, zo schrijft Isabel Allende in haar dankwoord, haar altijd heeft vergezeld. Het was ook Neruda die besloot het vrachtschip Winnipeg te charteren om tweeduizend Spaanse vluchtelingen naar Chili over te brengen. Die overtocht is bepalend voor Allendes hoofdpersonen Victor Dalmau en Roser Bruguera, die na de vernietiging van hun leven in Spanje een nieuw bestaan opbouwen in Chili.

Hun verhaal is beproefd Allende, met een twist in de plot die haar vaste lezers tevreden zal stemmen. Eigenlijk voorvoel je die al halverwege, maar de vermoedens worden al snel opgezogen in de tornado van politieke ontwikkelingen in het Chili dat de schrijver ook zelf achter zich moest laten. O ja, natuurlijk, denk je als alle draden worden afgehecht.

Allendes geschiedschrijving is de stuwende kracht van Bloemblad van zee; met de vluchtelingenstromen, dichte grenzen en mensonterende kampen van toen houdt ze het heden een spiegel voor.

Indrukwekkend is haar beschrijving van de Retirada, de aftocht naar Frankrijk van bijna een half miljoen Spanjaarden na de val van Barcelona in 1939. De grenzen werden gesloten voor deze ‘ongewenste elementen’ en pas onder internationale druk geopend; er wachtte hun een hetze van angst en haat. Liefst 15.000 Spanjaarden kwamen om in Franse vluchtelingenkampen, negen op de tien kinderen bezweken.

De ironie van het lot: de vluchtelingen op de Winnipeg ontkomen aan de Tweede Wereldoorlog, maar in 1973 moeten ook zij, opnieuw, op de vlucht voor fascistisch geweld.

Fictie

Isabel Allende - Bloemblad van Zee

Vertaald door Rikkie Degenaar

Wereld­bibliotheek. €22,99, 384 blz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden