PlusDe erelijst

1964: Stan Getz en João Gilberto maakten een echte loungeklassieker

In deze rubriek bespreekt de muziekredactie van Het Parool een klassieker uit de geschiedenis van pop, jazz of klassieke muziek die het waard is opnieuw te beluisteren. Dit keer: Getz/Gilberto van Stan Getz en João Gilberto uit 1964.

null Beeld

Vandaag viert de Braziliaanse zangeres Astrud Gilberto haar 81ste verjaardag. Wij zeggen Feliz aniversário, senhora Gilberto en zetten Getz/Gilberto weer eens op, het album waarop zij in 1964 debuteerde als zangeres. Haar uitvoering van het nummer The Girl from Ipanema bezorgde haar wereldroem.

Terug naar toen Bossanova ontstond als variant op de sambamuziek al in de jaren vijftig, maar het duurde even voor het Braziliaanse genre ook elders aansloeg. Een belangrijke rol in de wereldwijde popularisering ervan speelde de Amerikaanse jazzmuzikant Stan Getz, beroemd om zijn zwoele, fluwelen saxofoonspel. In New York nam hij in 1964 met de Braziliaanse bossanovagitarist en -zanger João Gilberto het album Getz/Gilberto op.

Het album was zeker voor jazz- en bossanovabegrippen een enorm succes, maar echt krankzinnig goed verkocht de singleversie van het nummer The girl from Ipanema, waarin Gilberto’s echtgenote Astrud de zang voor haar rekening nam. Het is bijna een halve eeuw later nog altijd een echte loungeklassieker, waarvan honderden uitvoeringen bestaan.

Waarom nu herbeluisteren? Omdat er op Getz/Gilberto zulke waanzinnig relaxte muziek staat. Het album is de auditieve variant van een hangmat; binnen één nummer wieg je in gedachten vredig heen en weer tussen twee palmbomen nabij het strand van Rio. Eenvoudige muziek is bossanova niet. Het duurt als muzikant even voor je de gebruikte ritmes onder de knie hebt en de akkoorden zijn rijk en complex als in de jazz. De kunst van het genre is het allemaal te laten klinken of het technisch niks voorstelt. Virtuositeit wordt binnen de bossanova aan de man gebracht in muziek die voor alles warm, vriendelijk en bescheiden klinkt.

Wat dat betreft hadden Stan Getz en João Gilberto, allebei grootmeesters van de onderkoelde swing, een goede aan elkaar. Maar hoe harmonieus de muziek op Getz/Gilberto ook mag klinken, in de studio botsten de twee indertijd flink. Daar zijn mooie anekdotes van. Gilberto, die geen woord Engels sprak, droeg pianist Antônio Carlos Jobim op tegen gringo Getz te zeggen dat die een idioot was. Jobim (de componist van The girl from Ipanema) vertaalde het als: “Stan, João is saying that his dream always was to record with you.”

Behalve een geweldige gitarist, is João Gilberto op Getz/Gilberto ook een geweldige zanger, uit wiens mond Portugees klinkt als de muzikaalste taal die bestaat. In The Girl from Ipanema wisselden hij en zijn echtgenote Astrud de zang af: hij in het Portugees, zij in het Engels. Dat haar voordracht in het nummer iets aantrekkelijk vreemds heeft, wordt vaak toegeschreven aan het feit dat ook zij toen nog geen Engels sprak – ze zong haar tekst geheel fonetisch.

Verder luisteren Op Spotify staan heel veel covers van The Girl from Ipanema. De playlist Girl from Ipanema Compilation is een mooi beginpunt, met uitvoeringen door onder anderen Frank Sinatra, Amy Winehouse, Lou Rawls en Cher.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden