Kunst & Media Bewaar

VU-onderzoek: Mensen met dementie fleuren op in museum

Op 21 september wordt in het Stedelijk Museum Amsterdam de publicatie 'Onvergetelijk - Kunst en cultuur toegankelijk maken voor mensen met dementie en hun dierbaren' gepresenteerd.
Op 21 september wordt in het Stedelijk Museum Amsterdam de publicatie 'Onvergetelijk - Kunst en cultuur toegankelijk maken voor mensen met dementie en hun dierbaren' gepresenteerd. © ANP

Mensen met dementie worden echt blijer van museumbezoek. In verscheidene gevallen levert een dergelijk uitstapje ook een beter contact op met dierbaren.

Twaalf Nederlandse musea werken al een tijdje mee aan het programma Onvergetelijk. Het is een speciaal programma met interactieve rondleidingen en workshops, waar mensen met dementie samen met hun begeleiders aan mee kunnen doen.

De afdeling Psychiatrie van het VU medisch centrum (VUmc) onderzocht de impact op 117 deelnemers met dementie en 128 begeleiders. De onderzoekers onder leiding van hoogleraar Rose-Marie Dröes constateerden dat de stemming van alle deelnemers duidelijk verbeterd was na het bezoek: op een vijfpuntsschaal ging het cijfer daarvoor van 4 naar een 5.

De personen met dementie kregen tijdens het bezoek ook nogal eens een beter contact met hun begeleiders. "Door over de kunstwerken te praten, kregen wij zicht op de emoties van mijn moeder. Dat lukt in het dagelijks leven minder goed'', aldus een van de familieleden.

Volgens Dröes is het af en toe verbluffend wat mensen met dementie opeens te berde brengen tijdens museumbezoek, terwijl ze thuis weinig meer zeggen. Ook voor de begeleiders zijn dat fijne momenten: "Soms is het even net als vroeger'', aldus Dröes. Vooral mensen in een beginnend tot matig gevorderd stadium van dementie halen ook herinneringen op door bepaalde associaties.

Voorwerpen en schilderijen van bijvoorbeeld mensen of steden leveren de meeste reacties op en maken ook dat de verschillende deelnemers met elkaar in gesprek gaan. Landschappen maken de tongen minder los, zo bleek Dröes en haar medewerkster Iris Hendriks. Of de kunst abstract is of niet en of er veel of weinig kleur inzit, maakt niet veel uit.

Onvergetelijk is geïnspireerd op een project van het Museum of Modern Art in New York, waar het ontvangen van mensen met dementie al jaren een succes is.