Kunst & Media Bewaar

Verkoop PCM aan Apax was onnodig

Maar ook de raad van bestuur, de commissarissen en vooral de topman, Theo Bouwman, krijgen een veeg uit de pan. Foto GPD/Rob Hendriks
Maar ook de raad van bestuur, de commissarissen en vooral de topman, Theo Bouwman, krijgen een veeg uit de pan. Foto GPD/Rob Hendriks © UNKNOWN

AMSTERDAM - Uitgever PCM is in 2004 volkomen onnodig verkocht aan het Britse investeringsfonds Apax en na drie jaar te duur teruggekocht. Het avontuur leidde tot schulden waaraan PCM, Perscombinatie Meulenhoff, bijna ten onder is gegaan. Dit schrijven de onderzoekers Willem Jan van Andel en Jean den Hoed in een rapport waarom was gevraagd door de Ondernemingskamer van de Amsterdamse rechtbank.

PCM heeft gedurende de transacties met Apax tussen 2004 en 2007 300 miljoen euro betaald aan derden. En dat gebeurde volgens de onderzoekers 'zonder dat daarmee enig ondernemingsbelang gemoeid was'.

Grootste probleem was het bankkrediet van dit bedrag dat Apax nam op naam van PCM, waardoor het Amsterdamse concern zijn eigen overname tegen een hoge rentevoet financierde.

De schuld leggen de onderzoekers bij zowel de stichtingen, die eigenaar zijn van PCM, als het bestuur van PCM. De stichtingen, voortgekomen uit de kranten Het Parool, Trouw en de Volkskrant, bemoeiden zich te veel met het bedrijf.

Veeg uit de pan
Vooral de Stichting Democratie en Media (SDM), en met name Theo Strengers, tevens commissaris van PCM, nam het heft in handen en ontsloeg op het laatst op eigen houtje directeuren. De bestuursvoorzitter en de commissarissen moesten het nieuws over hun vertrek in de Volkskrant lezen.

Maar ook de raad van bestuur, de commissarissen en vooral de topman, Theo Bouwman, krijgen een veeg uit de pan. Die hadden nooit mogen toestaan dat de stichtingen op hun plaats gingen zitten.

Aanleiding voor de verkoop van PCM was dat het concern een extra aandeelhouder zocht in de zoektocht naar 'basisverbreding', omdat de krantensector te conjunctuurgevoelig was. Van Andel en Den Hoed merken echter op dat de leencapaciteit van PCM op dat moment meer dan 300 miljoen euro betrof. Geld van derden was niet nodig.

Eenmaal onder de vleugels van Apax bleek dat de PCM-directie ernstig werd beperkt in haar beleid. Bij alle overnamemogelijkheden die zich voordeden, zoals uitgeverij Malmberg, frustreerde Apax de onderhandelingen.

Apax ontpopte zich niet als hulp, maar als blokkade. PCM begon te zwalken en kocht zich in 2007 weer vrij van Apax, bijna vier keer te duur. Het had overigens volgens de onderzoekers nog erger gekund. PCM had zelfs een bedrijfskrediet van 500 miljoen kunnen krijgen. Als dat was gebeurd, was PCM morsdood geweest. (TON DAMEN)