Kunst & Media Bewaar

Droomland Amerika? Eerder 'De Amerikaanse Nachtmerrie'

Droomland Amerika, NPO2
Droomland Amerika, NPO2 © VPRO

Doordeweeks schrijft columnist Han Lips hier over wat hem is opgevallen op televisie. Vandaag: de eerste uitzending van Droomland Amerika.

Omdat er in november verkiezingen zijn in de VS heeft de NPO twee series over Amerika. Eva ­Jinek zoekt in De Verenigde Staten van Eva de persoonlijke aanpak op - zoals de titel belooft.

Eelco Bosch van Rosenthal heeft een journalistiekere aanpak in Droomland Amerika, waarvan zondagavond - op 11 september - de eerste uitzending te zien was op NPO2.

Anno 2016 was het beeld: gesloten fabrieken, verlaten winkelcentra en gedesillusioneerde mensen

Droomland Amerika had beter 'De Amerikaanse Nachtmerrie' kunnen heten: tijdens het begin oreerde Trump dat 'de Amerikaanse droom dood was' en klonk This Is Not America van David Bowie - ook al dood.

De titel van de eerste aflevering luidde 'De belofte' maar ook daar was weinig van over in Youngstown, Ohio, waar ooit staal­fabrieken voor duizenden arbeidsplaatsen zorgden. Anno 2016 was het beeld: gesloten fabrieken, verlaten winkelcentra en gedesillusioneerde mensen.

George Packer, schrijver van het boek The Unwinding, verwoordde de teloorgang fraai: 'Youngstown belandde in een Bruce Springsteensong, en dat is altijd een slecht teken.'

Op een autoshow in Youngstown kon je je laten fotograferen met een kartonnen Trump, een populaire attractie. Hij werd ook omgeblazen, en dat gaf de sombere documentaire even wat lucht. Packer vertelde vervolgens dat niet de Democraten maar de Republikeinen de partij van de gewone man zijn geworden: 'Antiregering, promarket is de sterkste ideologie van de laatste dertig jaar.'

De halfblinde Bertram de Souza, verslaggever van The Vindicator, voorspelde, niet zonder ironie: 'Als je Trump door een nieuwe bril bekijkt, maakt hij een kans. Maar de meeste journalisten bekijken hem door de oude bril.'

Droomland Amerika schudde de kijker ruw wakker met deprimerende voorspellingen en onheilsprofetieën. De documentaire over vijftien jaar na 9/11 kon Lips na dit sombere toekomstbeeld niet meer aan.

Reageren? hanlips@parool.nl