Natascha van Weezel. Beeld Agata Nowicka

Zzp'ers concurreren elkaar weg

Plus Natascha van Weezel

Op Twitter zag ik van de week een nogal bijzondere vacature: ‘Wil jij de deelnemende delegaties van het Eurovisie Songfestival begeleiden tijdens hun verblijf in Rotterdam?’

Klonk prima, ware het niet dat er tientallen eisen aan de sollicitanten werden gesteld (‘je bent proactief, spreekt vloeiend in Nederlands en Engels, bent fulltime beschikbaar, hebt geen negen-tot-vijfmentaliteit, draagt zelf zorg voor je reiskosten en hebt een eigen ­verblijfplaats’). Als er een goed salaris tegenover zou staan, had het nog gekund, maar nee: het betrof een vrij­willigersfunctie. Wat boden ze dan wel? ‘Een unieke ervaring, veel nieuwe internationale contacten en een boost voor je cv.’

Zelf studeerde ik af in 2012 en de zoektocht naar een vaste baan verliep minder soepel dan ik aanvankelijk had gedacht – het was immers op het dieptepunt van de economische crisis.

In totaal stuurde ik meer dan vijftig sollicitatiebrieven. Altijd kreeg ik dezelfde reactie: ‘Bedankt voor je interesse, helaas hebben er nog achthonderd anderen op deze baan gereageerd.’ Uiteindelijk besloot ik om zzp’er te worden. En ik was niet de enige: inmiddels zijn er ruim 1,2 miljoen ‘zelfstandigen zonder personeel’ in Nederland. Daarvan heeft 8,6 procent een inkomen onder het bestaansminimum.

De afgelopen zeven jaar heb ik als trotse eigenaar van een eenmanszaak heel wat eigenaardigs meegemaakt: van opdrachtgevers die maar 9 cent per woord betaalden tot redacties die überhaupt niet reageerden op mijn pitch. Of de ‘leukste’: de vraag of ik iets gratis wilde schrijven in het kader van ‘free exposure’ en ‘resume building’. Termen die gevaarlijk dicht in de buurt komen van de lachwekkende vacature voor het Eurovisie Songfestival.

Je geniet veel vrijheid als zzp’er, maar het is niet alleen rozengeur en maneschijn. Zo moet ik de eerste bank nog vinden die mij een hypotheek wil verstrekken. Daarom woon ik in een piepkleine huurstudio. Maar je hoort me niet klagen; ik heb immers geen huisgenoten. Hoewel dat leuk was tijdens mijn studententijd, leek het me geen aantrekkelijk vooruitzicht om tot mijn veertigste roosters voor corvee te moeten maken.

Ook bouw ik geen pensioen op en ben ik niet verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid. Omdat de meeste zzp’ers daar blijkbaar niets voor voelen, blijven de bestaande collectieve regelingen daarvoor simpelweg te duur.

Natuurlijk zitten er ook prettige werkgevers tussen die willen investeren in jonge talenten. Toch merk ik dat er altijd wel iemand bereid is om hetzelfde werk voor minder te doen.

Dat kan op lange termijn catastrofale gevolgen hebben. Zzp’ers binnen de culturele sector concurreren elkaar weg. Steeds vaker vraag ik me dan ook af waarom we elke keer weer voor onszelf kiezen. Staan we samen niet veel sterker dan alleen?

Natascha van Weezel (33) is journalist. Elke dinsdag schrijft ze een column voor Het Parool.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden