Opinie

'Zorgverzekeraars knijpen vroedvrouwen af'

Het beroep verloskundige staat al onder druk door werkdruk en personeelstekort. Maar het huidige contracteringscircus met zorgverzekeraars is de spreekwoordelijke druppel, schrijven verloskundigen.

Even naar het hartje luisteren. De verloskundigenpraktijken hebben steeds meer werk, maar ontvangen juist minder geld van de zorgverzekeraarsBeeld Eva Plevier

We realiseren het ons misschien niet, maar Nederland heeft een uniek geboortezorgsysteem waarbij vrouwen de keuze hebben om thuis, in een geboortecentrum of in een ziekenhuis te bevallen. De vroedvrouwen die de zwangeren dag en nacht bijstaan, vormen de basis in dit systeem.

Het beroep van vroedvrouwen staat echter onder druk. De werkdruk in de wijken stijgt als gevolg van een tekort aan ziekenhuispersoneel. Onlangs werd zelfs een baby geboren in de auto op de afrit van de A10. In het ziekenhuis in Amsterdam-Noord was namelijk geen plek en het OLVG-West bleek net een afslag te ver.

Meer taken
De vroedvrouwen hebben de afgelopen jaren steeds meer taken gekregen zonder dat daarvoor looncompensatie was. Meer werk voor minder loon, wij vinden dat bizar.

Verloskundigen zijn echter niet zulke mopperaars en zij buffelen al jarenlang door. Het huidige contracteringscircus met zorgverzekeraars is de druppel die voor vele verloskundigen de emmer doet overlopen.

De zorgverzekeraars bezuinigen op verloskundigen terwijl in de miljoenennota extra geld beschikbaar is gesteld voor deze beroepsgroep. De verloskundigen moeten tekenen bij het kruisje en daarmee is het voor hen slikken of stikken. Om in de toekomst ook goede zorg aan zwangeren te kunnen garanderen, moet de overheid nu ingrijpen.

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa), de waakhond en markmeester in de zorg, heeft het afgelopen jaar een kostenonderzoek gedaan naar verloskundige zorg.

Het gevolg van het onderzoek is dat de tarieven voor verloskundige zorg met 9 procent omhooggingen. Ondanks dat het onderzoek zich baseert op cijfers van 2015 en de verloskundigen er juist daarna ook weer taken bij hebben gekregen, was er een opluchting in het veld. Met de verhoging van 9 procent kon de druk een beetje van de ketel.

Beter betaald
En gelukkig dacht de regering daar ook zo over. In de miljoenennota 2018 staat: "De NZa heeft de maximumtarieven voor de eerstelijns verloskundige zorg per 1 januari 2018 verhoogd met 9 procent. Naar aanleiding hiervan is in dit geval besloten de budgettaire ruimte structureel te verhogen met 19,2 miljoen vanaf 2018." De regering laat hiermee zien dat zij het nodig vindt dat verloskundigen beter betaald gaan worden voor het werk wat ze doen.

Logisch ook, want de NZa is onderdeel van diezelfde overheid en moet volgens de wet kostendekkende tarieven vaststellen. Doet zij dit niet, dan riskeert ze hier door een rechter op gewezen te worden en dat is gezichtsverlies. De tariefsverhoging is dus wettelijk nodig.

De zorgverzekeraars zien dit echter anders. Hoewel ze zelf maandenlang aan tafel hebben gezeten en meegedacht hebben in de onderzoeksopzet, hebben zorgverzekeraars de vrijheid om lagere tarieven af te spreken of in bezwaar te gaan tegen de tariefsverhoging. En dat doen ze dus ook.

Geen contracten
Het in bezwaar gaan doen ze op een manier waarbij alle termijnen zodanig worden opgerekt dat de contracteringsronde voorbij is als de NZa überhaupt een besluit kan nemen. Heel slim en doordacht plan om verloskundigen tegen hun wens in de integrale bekostiging te duwen op een manier die voor de zorgverzekeraars het beste is.

Maar wat de zorgverzekeraars vergeten, is dat verloskundigen ook kunnen besluiten om geen contracten te tekenen. Dat gebeurt steeds vaker en als veel verloskundigen deze stap zetten, kan er een witte vlek ontstaan. Als dat gebeurt, moeten zorgverzekeraars het maximumtarief uitbetalen, omdat ze zonder contracten hun wettelijke zorgplicht niet kunnen nakomen.

De ontwikkelingen in de geboortezorg en de werkwijze van de zorgverzekeraars schreeuwen om aandacht en overheidsingrijpen. Als de overheid ook in de toekomst nog goede en vrouwvriendelijke zorg beschikbaar wil hebben voor zwangeren, dan moet zij nu actie ondernemen en vroedvrouwen bijstaan.

Nu investeren
Er is onderhand overweldigend bewijs dat zwangeren graag willen dat hun verloskundige tot het eind van de bevalling bij hen blijft.

De overheid moet nu investeren in het extra opleiden van verloskundigen om dit mogelijk te maken, zodat vrouwen tijdens hun bevalling niet meer hoeven te worden verplaatst. Zodat verloskundigen niet steeds tijdens het persen uren hoeven te bellen op zoek naar een ziekenhuis waar ze terechtkunnen.

Het allerbelangrijkste is dat de zorgwaakhond eens flink de tanden laat zien aan de zorgverzekeraars en ervoor zorgt dat die hogere tarieven gaan worden uitbetaald, zodat ons unieke geboortezorgsysteem met keuzevrijheid in stand blijft.

Meltem Kaya, directeur Bevalcentrum West
Joke Klinkert, verloskundige en directeur EVAA Holding1
Beatrijs Smulders, verloskundige en
bestuurslid Novez2
Ineke Bijloo, verloskundige en voorzitter ­Novez

Lees ook: Meer zwangeren geweigerd bij Amsterdamse ziekenhuizen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden