Derk Sauer. Beeld Artur Krynicki
Derk Sauer.Beeld Artur Krynicki

Zelfs het EK kan de Russen niet redden van chagrijn en uitzichtloosheid

PlusDerk Sauer

Een scène in de Moskouse metro deze week. Man loopt zonder mondkapje een wagon binnen. Controleur spreekt hem aan en wijst op de mondkapjesplicht. “Maak je niet druk,” zegt de man en gaat zitten. Controleur dringt aan, man haalt de schouders op. Controleur mompelt ‘anders kom ik in de problemen’. Man volhardt. Controleur zucht en loopt verder. Man glimlacht en blijft zonder mondkapje zitten.

Het is in een notendop de crisis waarin Moskou verkeert. De ziekenhuizen liggen weer vol, de besmettingsgraad met de nieuwe deltavariant is hoger dan tijdens de eerste golf en artsen zijn wanhopig, maar de Russen blijven hun schouders ophalen. Nog geen 14 procent van de bevolking heeft zich laten inenten.

Dima Peskov, de woordvoerder van Poetin, noemde mensen die vaccinatie weigeren ‘nihilisten’, maar zelf heeft hij het Spoetnikvaccin nog niet laten zetten. “Ik heb genoeg antistoffen.” Het meest gehoorde excuus dezer dagen.

Poetins partij Verenigd Rusland hield een groot congres in Moskou om de kandidatenlijst voor de komende Doemaverkiezingen vast te stellen. Vrijwel niemand droeg een mondkapje. Poetin strooide met miljarden roebels in de aanloop naar de verkiezingen, maar is – net als tijdens de eerste golf – onzichtbaar. Hij noemde het eerder ‘ondenkbaar’ dat Russen gedwongen zouden worden zich te laten vaccineren en sloot een nieuwe lockdown uit.

Daarom aan burgemeester Sobjanin van Moskou de ondankbare taak het slechte nieuws te brengen: bedrijven in de servicesector zijn verplicht minimaal 60 procent van het personeel te laten vaccineren en vanaf dit weekend mag je zonder vaccinatiebewijs geen restaurant meer binnen. De uitvoering is op het bordje van de werkgevers gelegd, die zich zonder staatssteun al anderhalf jaar door de coronacrisis worstelen.

In de praktijk leidt het tot chaos, want hoe bepaal je als werkgever wie er wel of niet gevaccineerd moet worden om die 60 procent te halen. Iedereen heeft wel een smoes om eronder uit te komen.

Zoon Tom koos voor een positieve benadering en beloofde een bonus van 5000 roebel per vaccinatie. Maar zelfs dat mocht niet baten. Nu stuurt hij weigerende werknemers met onbetaald verlof naar huis. De hoofdboekhoudster – een verklaarde antivaxer – dreigt nu uit protest op te stappen. En dat brengt Tom weer in grote problemen, want vind maar eens een goede en betrouwbare nieuwe boekhoudster.

Er vormen zich aarzelend rijen mokkende Moskovieten bij de vaccinatiepunten, maar van het omarmen van Spoetnik is geen sprake. Integendeel. Wappiecomplottheorieën tieren welig, het wantrouwen in de overheid neemt eerder toe dan af.

Het EK voetbal had – net als tijdens het WK in Rusland in 2018 ­– nieuw elan kunnen brengen. Bij het WK zag de toekomst er ineens rooskleurig uit, belichaamd in de vechtlust van het Russische team en de verbroedering van supporters uit alle windstreken.

In drie jaar kan veel veranderen. Nu draagt de vroegtijdige uitschakeling van een door Denemarken vernederd Rusland bij aan het algemene chagrijn en gevoel van uitzichtloosheid.

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist bij Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden