Theodor Holman.Beeld Artur Krynicki

Wraak leidt tot steeds grotere extase. Het is nooit genoeg

PlusTheodor Holman

Soleimani. Uit alles wat ik over hem lees, blijkt dat hij een schoft was.

Maar onze ge­liquideerde schoft was hun held.

Er wordt nu om wraak gekermd.

Wraak leidt tot steeds grotere extase waarbij het noodzakelijke orgasme altijd tegenvalt. Het is nooit genoeg. Je hebt misschien geen last meer van die ene geliquideerde, maar wel van zijn familie.

Een gedichtje van de Italiaanse maffia luidt:

‘Soms word je opgevoed voor slechts één taak:

Wraak! Wraak! Wraak!

Geeft dat je ouders leven zin, dan ga je daar niet tegenin.’

Al geeft wraak nimmer volkomen bevrediging, het is een manier om te suggereren dat de zaak weer in evenwicht is.

Mijn vader, die in de huiselijk kring graag alle Japanse soldaten had gedood die hem en mijn moeder hadden gemarteld en zijn vader zelfs doodmartelden, werd niet moe om tegen al te ethische dominees te zeggen:

“Mattheus 10: 34! Meent niet, dat Ik gekomen ben, om vrede te brengen op de aarde; Ik ben niet gekomen om vrede te brengen, maar het zwaard.”

Anders gezegd: de Bijbel sanctioneerde volgens hem wraak.

Moeder meende dat wraak weg zou waaien als je je hui­dige leven zinvoller kon leven. “Ze zeggen dat je niet over je heen moet laten lopen. Dat klopt. Maar een beetje over je heen laten lopen helpt de vrede te bewaren.” Zulke uitspraken waren vaak aan­leiding voor ruzie thuis.

De dood van Soleimani moet gewroken worden en daarna gaan wij weer wraak nemen. Alle handen worden hierbij vuil en kleverig van het bloed. Er komt pas een einde aan na een aantal wraakexercities, waarna beide partijen inzien dat vrede verreweg het meeste voordeel voor beide oplevert. Dat kan lang duren. Soms gebeurt het nooit.

Wraak geeft een zinloos leven zin. Je krijgt er energie van, je hebt een doel in je leven, en als het lukt, mag je gelukkig zijn en als het mislukt, begrijpt iedereen de hete tranen die je plengt.

Maar het nettoresultaat van wraak zijn bergen doden tussen puinhopen. In het ­gunstigste geval komen daar monumenten om ons aan die doden te herinneren.

Als ik weleens herdenk – ­officieel, maar ook officieus als ik bijvoorbeeld de oorlogscorrespondentie van mijn ouders lees – dan krijg ik niet zelden schuldgevoel. Wat had ik destijds gedaan? Oordeel ik nu wel juist? Wat als…

Je kunt mensen vernietigen, maar wraak nooit.

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden