Art Rooijakkers en zijn twee dochtertjes Beeld Artur Krynicki

Worden mijn dochters straks smartphoneverslaafd?

Plus Art Rooijakkers

De tweeling Puk en Keesje, geboren in 2017, zijn kinderen van de 21ste eeuw. Wat houdt dat in en hoe ziet hun leven straks eruit? Vader Art Rooijakkers gaat op onderzoek uit. Vandaag: worden mijn dochters smartphoneverslaafd?

Als ik niet oppas, kijk ik in bed vaker naar mijn telefoon dan naar mijn vriendin. Ik ben telefoonverslaafd, een smombie; smartphonezombie. En ik ben geen uitzondering; volgens recent onderzoek zijn we gemiddeld 61 uur per maand online op ons mobieltje. Elon Musk, nooit te beroerd om de toekomst naar zich toe te trekken, noemt ons daarom nu al cyborgs. 

“Je telefoon is een verlengstuk van jezelf, maar de bedieningswijze met de hand, gaat erg langzaam”. U raadt het al: dat gaat snel veranderen als het aan Musk en de zijnen ligt. Vergeet smartphones, die zijn over een jaartje of 15 zo modern als het antwoord­apparaat nu. Augmented reality (AR) en virtual reality (VR) zijn de toekomst.

Omdat ik me daar weinig bij kan voorstellen, bel ik Jos Westerkamp van het Nederlandse AR-bedrijf TWNKLS. Hij wijst 2025 aan als hét jaar van de volgende grote technoslag. Eerst kregen we internet, toen kwamen social media en van diezelfde orde van grootte gaat VR zijn. Op de vraag of mijn dochters nog een smartphone gebruiken, moet hij dan ook grinniken. “Nee, dat denk ik niet. Als zij 18 zijn, ­dragen we allemaal een bril of contactlenzen waarmee we een filter over de wereld leggen.” 

Een beetje zoals het mislukte Google Glass? Dat ze whats­appjes in hun ooghoek zien binnenkomen? Ik denk te simpel, zegt Westerkamp. “Dankzij filters die je kiest, is het bijvoorbeeld altijd zonnig, veranderen auto’s in bad­eendjes en met een adblocker zie je geen reclame op straat, maar schilderijen van Rembrandt.”

Een soort Disneyland waarin iedereen zijn eigen werkelijkheid heeft, zo klinkt het. Ik moet er niet aan denken. Tot ik me het legendarische filmpje van Frans Bromet herinner waarin hij in 1998 aan Amsterdammers vraagt of ze een mobiele telefoon willen. “Nee hoor, straks word ik nog gebeld als ik op de fiets zit.”

Wat we in de toekomst normaal vinden, kunnen we ons nu nog niet voorstellen. Misschien kan techniekfilosoof Hans Schnitzler me duidelijkheid geven. Hij noemt ons technologische dieren: “De mythe van Prometheus (stal het vuur van de Olympische goden en gaf het aan de mens, red.) maakt duidelijk dat we van meet af aan op technologie aangewezen zijn. Ook op communicatief vlak. Van rooksignalen, tot telegraaf, tot e-mail. Het gaat steeds makkelijker en dat zal verder gaan.”

De techniekfilosoof doet zelf met enige regelmaat aan digitale onthouding, en ziet dat hij daarmee bij een minderheid hoort: “Schermloos leven of het minderen ervan dreigt een elitair ding te worden. In Silicon Valley heb je scholen waar schermen verboden zijn, maar daar zitten alleen kinderen van topshots.” 

Een toekomstige tweedeling tussen mensen die zich aankoppelen en een kleinere groep die dat niet doet. De rode versus de blauwe pil uit The Matrix. Het is een ander beeld dan ik voor ogen had toen ik me afvroeg of mijn dochters net zo smartphoneverslaafd zullen zijn als hun vader. Mezelf kennende, vrees ik nu al te weten welke pil ze zullen kiezen. Badeendjes in plaats van auto’s; het klinkt onweerstaanbaar.

Voor deze rubriek werkt Art Rooijakkers ­samen met studenten (Condor) van de Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden