Theodor Holman. Beeld Artur Krynicki

Wat zou Theo van Gogh ervan vinden?

Plus Theodor Holman

Gisteren vierden we wederom de verjaardag van Theo van Gogh (1957-2004) en we herdachten uiteraard ook de vader van Theo, Johan van Gogh (1922-2019), die ons een paar maanden geleden ontviel.

Iets vieren en herdenken is als een goede maaltijd, zeker als je er lekkers bij eet. En dat deden we. De anekdotes die je hoorde en vertelde, scherpten de geest; in zekere zin wist je weer waar het om ging: de doden hebben niet voor niets geleefd.

Natuurlijk speelden wij ook het gezelschapsspel ‘Hoe zou Theo hier over hebben gedacht? En hoe zijn vader?’

Theo was voor de totale vrijheid van meningsuiting. “De vrijheid van meningsuiting is één en ondeelbaar,” mocht hij regelmatig beweren. Een geloof, zoals de islam, mocht je volgaarne voor gek zetten en je mocht er de draak mee steken. Dat heeft hij ook gedaan en hij heeft dat moeten bekopen met zijn leven. Maar hoe zou Theo over The Squad hebben gedacht, de vier Democratische dames die Trump beschuldigen van racisme? Wat zou hij eigenlijk van Trump hebben gevonden? En wat van Boris Johnson? Ik denk dat ik het weet. Ik praat daarover met de familie en wat vrienden en ik zwijg daarover hier in mijn ­column.

Daar is een aantal redenen voor. Toen Theo nog leefde waren we het wel vaak, maar niet altijd met elkaar eens. We waren constant met elkaar in dialoog, zoals Theo met iedere vriend van hem constant in dialoog was. Daarbij fungeerde Theo door zijn strenge formuleringen vaak als maatstaf. Wat hij van iets vond, weet ik dus niet.

Verder erger ik mij altijd aan lieden die, hoe goedbedoeld ook, mij vertellen hoe Theo over het één en ander zou hebben gedacht. Hoe weten die functionarissen dat zo zeker? En waarom proberen ze mij dan op andere gedachten te brengen (‘Je vriendje Theo draait zich nu om zijn graf en zou wel raad met je weten!’)? Theo kon wispelturig zijn, ook wat betreft sommige opvattingen. (Zo hechtte hij geloof aan bepaalde waarzegsters die hij regelmatig bezocht. Daar kreeg ik hem niet van af.)

Gisteren hebben wij weer zeer gelachen. Theo die autorijles nam en zijn instructeur behandelde als taxichauffeur. Theo die zomaar een soefi-tempel bezocht en opeens in een dienst terechtkwam die gehouden werd voor zijn achterneef.

Tranen van het lachen waren ook de tranen van het verdriet.

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden