'Wat heb je aan preventie, zonder stok achter de deur?'

Burgemeester Halsema maakte deze week bekend het 'sisverbod' niet meer te gaan handhaven. Dilan Yesilgöz nam hier twee jaar geleden het initiatief voor. 'Intimidatie is onacceptabel.'

Beeld Ted Struwer

Bijna iedere vrouw heeft het helaas weleens meegemaakt: op straat nagesist worden, omsingeld worden door een groep mannen of hinderlijk worden gevolgd. En als je niet reageert, ben je een 'hoer', een 'slet' en weet ik wat meer. Pure intimidatie.

Toen ik een paar jaar geleden als raadslid de lange en tot dan tevergeefse strijd van mijn voorganger in de raad, Robert Flos, ­tegen straatintimidatie weer oppakte, kreeg ik naast veel bijval, ook kritiek. 'Waar maak je je druk om?' 'Dat hoort er toch een beetje bij in een ­grote stad als Amsterdam?' 'Je kunt het toch niet tegengaan.' O, en natuurlijk mijn favoriete dooddoeners: 'Dan moet je ook niet zo'n kort rokje aantrekken' of 'Waarom liep je daar dan op dat tijdstip?'

Er waren ook vrouwen die zeiden dat ze hier nooit mee te maken hadden gehad. Maar toen ik vroeg of ze dan soms rekening houden met waar ze lopen en wat ze aantrekken, zeiden ze allemaal stuk voor stuk ja. Dat vind ik zo mogelijk nog pijnlijker. Vrouwen die bewust of on­bewust hun gedrag aanpassen, omdat ze zich anders niet veilig voelen.

Tuig
In Amsterdam geeft een groot deel van de jonge vrouwen aan weleens te zijn nagesist, betast, in het nauw te zijn gedreven of anderszins op straat te zijn lastig­gevallen. En let op, dit gaat niet over onschuldig geflirt of een keer nagefloten worden door een bouwvakker.

Flirten, daar kun je van zijn gediend of niet, maar daardoor voel je je niet onveilig. Je gaat daardoor niet bewust delen van de stad mijden. Ik heb het over intimidatie en dat is onacceptabel.

Dat mogen we niet normaal vinden. Nooit! En het houdt helaas niet op bij deze voorbeelden. lhbt-koppels die op straat hand in hand lopen, worden bespuugd. Joodse mannen met een keppeltje worden uitgescholden. Vrouwen met een hoofddoek worden lastiggevallen.

Door tuig dat denkt dat onze straten van hen zijn. Maar daar hebben ze het wat mij betreft mis. We hebben samen iets moois opgebouwd in Nederland, dat moeten we met elkaar beschermen.

Wij hebben allemaal het recht om vrij en veilig te gaan en staan waar we willen. En dat recht dient verdedigd te worden.

Dus stelden Marijke Shashavari van het CDA en ik begin 2017 een actieplan op om straatintimidatie aan te pakken. Gericht op preventie, voorlichting, bevorderen van aangiftebereidheid van slachtoffers en strafbaar stellen van dergelijk hufterig gedrag. Ons voorstel werd bijna unaniem in de Amsterdamse gemeenteraad aangenomen, mede dankzij de inzet van burgemeester Van der Laan.

Alleen GroenLinks was tegen de hele aanpak, zowel tegen preventie als tegen een stok achter de deur, omdat zij vonden dat sommige groepen als dader gestigmatiseerd zouden worden. Tja. Ook waren er partijen met een kritische noot over of de strafbaarstelling wel gehandhaafd kon worden.

Boetes uitdelen
Maar na uitgebreide juridische analyse die ­burgemeester Van der Laan op ons verzoek had laten uitvoeren, was het voor de meeste raadsleden helder: we gaan ervoor. Het plan werd aangenomen, we konden aan de slag. Rotterdam besloot tegelijkertijd een vergelijkbare aanpak in te voeren.

Inmiddels zijn we ruim twee jaar verder en waait er een nieuwe wind in Amsterdam, 'een linkse lente'. Maar kennelijk geen lente met zonnige rokjes, want burgemeester Halsema lijkt, gesteund door andere linkse partijen en Forum voor Democratie, het verbod op straatintimidatie in de ijskast te zetten.

Geen lik op stuk dus, van intimiderend gedrag richting vrouwen, homo's, joodse mannen met een ­keppeltje, vrouwen met een hoofddoek en een ­ieder ander die gewoon veilig zichzelf wil zijn. Daar waar in Rotterdam al de eerste boetes zijn uitgedeeld, faalt Amsterdam voordat het überhaupt begon. Men wil zich alleen richten op preventie. Nu is preventie een uitstekend idee, aandacht op scholen voor (seksuele) straatintimidatie maakte bijvoorbeeld ook ­onderdeel uit van het breed gedragen plan van de VVD en het CDA.

In de prullenbak
Beter voorkomen dan genezen. Maar wat is preventie, zonder een stok achter de deur voor wie niet luisteren wil? Het zou jammer zijn als de stok nog voordat hij is gebruikt, meteen weer in de prullenbak wordt geknikkerd.

We gaan toch niet in plaats van dit tuig aan te pakken, bijvoorbeeld door gericht in bepaalde delen van de stad te handhaven, met hangende pootjes hufters de baas laten zijn in onze straten? Als dit de linkse lente is, houd ik mijn hart vast.

Dilan Yesilgöz nam als raadslid voor de VVD in Amsterdam mede het initiatief voor het verbod op straatimidatie, nu Tweede Kamerlid voor de VVD. Beeld Mark van der Zouw
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden