Theodor Holman. Beeld Artur Krynicki
Theodor Holman.Beeld Artur Krynicki

‘Wat betekent dat, een goede soldaat zijn?’

PlusTheodor Holman

Theodor Holman

Moskou, november 2022.

Hij had verlof en besloot als eerste zijn opa te bezoeken.

Z’n grootvader kuste hem.

“Zeg maar niets,” zei opa.

Zijn kleinkind kon ook niets zeggen.

Opa pakte de wodka, schonk twee glazen in en zette een lp op. Het was Revolver van The Beatles.

Beiden kenden de lp uit hun hoofd.

“Hoe oud was was je toen ook alweer, opa?”

“Zestien.”

“Je kreeg hem van een Duitser hè?”

Opa knikte. Ofschoon hij geen Engels sprak, murmelde hij I’m Only Sleeping mee. Het ontroerde de kleinzoon.

Ze namen iets te grote slokken van de wodka.

Tijdens Here, There and Everywhere schonk opa de glazen nog eens vol. Toen het nummer was afgelopen, haalde opa de naald van de plaat.

Beiden zwegen.

Na een tijdje zei de kleinzoon: “Opa, de nazi’s winnen.”

“Hoe weet je dat het nazi’s zijn?”

“Het zijn nazi’s, opa.”

“Mijn vader, jouw overgrootvader, vocht tegen de nazi’s.”

“De Oekraïners zijn nazi’s.”

“En wat zijn wij?” vroeg opa.

“Hoe bedoel je?”

Opa gaf geen antwoord. Kleinzoon liet opa’s vragen nog even op zich inwerken.

“Er zijn zeven vrienden van me gestorven, opa. Zeven. Eén was vader van een dochtertje van twee.”

De derde wodka werd ingeschonken.

“Waren dat Oekraïners of Russen, die vrienden van je?” vroeg opa.

“Wat bedoel je, opa? Russen natuurlijk. Kameraden.”

“Denk je dat er ook zeven Oekraïners zijn gedood? En dat er één was die misschien een dochtertje van twee had?”

“Ik snap niet wat je me wil zeggen, opa.”

“Ach… niks. Ik ben elke dag bang geweest dat je zou sterven.”

“Ik ben een goede soldaat, opa.”

“Wat betekent dat, lieve jongen? Dat je goed kan schieten? Op andere goede soldaten? Die ook goed kunnen schieten?”

Opa schonk zichzelf een vierde wodka in.

Kleinzoon bekeek de lp van The Beatles nauwkeurig. Het was zijn manier om de ogen van opa te mijden.

“Wat denkt u van onze speciale operatie, opa?” Hij legde de lp weg.

“De verkeerden worden geofferd.”

“Opa, waarom spreek je in van die kleine zinnen? Wat wil je zeggen?”

“Ik wil allemaal dingen zeggen die je niet wil horen.”

“Wat dan, opa?”

Opa haalde zijn schouders op.

Hij schonk zichzelf nog eens in.

“Ik ben blij dat je er bent,” zei hij, “en ik zal niet blij zijn als je weggaat.”

“Wat raadt u me aan, opa?”

“Leer Engels.”

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Reageren? t.holman@parool.nl.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden