Opinie

Vwo-leerlingen Hyperion: ‘Wij willen gelijke kansen’

In een open brief aan de Amsterdamse schoolbesturen spreken vier vwo-leerlingen hun wens uit dat die besturen zich harder maken voor gelijke kansen. 

Wit aan zet Beeld Ptah Ankh Re Photography

Beste schoolbestuurders uit het Amsterdamse primair en voortgezet onderwijs,

wij schrijven deze open brief omdat er al generaties lang sprake is van kansenongelijkheid en segregatie in ons systeem van primair en voortgezet onderwijs. Iets waarvan u zult verwachten dat wij geen last hebben omdat wij vwo-leerlingen zijn, maar ook wij kunnen meepraten over genoemd onderwerp.

‘Je hebt niets te klagen’, horen we, of ‘Nederland biedt je kansen die je in je land van herkomst nooit zou hebben gehad’, of ‘je moet oppassen met die slachtofferrol waarin je jezelf plaatst’, of ‘Ja maar er zijn ook ouders die te hoge en niet realistische verwachtingen van hun kind hebben’, of ‘Nederlandse docenten hebben geen vooroordelen’, of ‘we moeten vooral werken aan bewustwording en dialoog over dit onderwerp’, of ‘We doen echt al jaren ons best om verandering teweeg te brengen’, of ‘Die verandering heeft nou eenmaal echt tijd nodig’, of ‘We hebben als schoolbesturen al zo veel op ons bordje’.

Door alles wat je hoort en wat tegen je gezegd wordt, begin je als leerling bijna aan jezelf te twijfelen. Wij hebben ons weleens afgevraagd of wij onze kansen verdienen. Of wij het wel verdienen dat mensen ons vertrouwen.

Kansrijker milieu

Het is duidelijk wat onze ouders, wij, onze broertjes, zusjes, neefjes, nichtjes en vrienden ervaren op school. Maar wij bleven stil, want niemand wil telkens verweten worden een aansteller te zijn.

Toch voelen wij en weten wij dat er anders naar ons wordt gekeken. Ook is het een feit dat ons gevoel en wat wij weten meerdere malen is bevestigd door talloze onderzoeken zoals die van de Onderwijsinspectie in ‘De staat van het onderwijs’.

Al decennialang wijzen onderzoeken uit dat inkomsten/opleiding van ouders en ook de afkomst van leerlingen bepalend zijn voor schoolsucces, studieloopbaan en carrièrekansen van leerlingen. Leerlingen met een niet-westerse migratieachtergrond en leerlingen uit een kwetsbare sociaal-economische omgeving krijgen minder kansen, vertellen deze onderzoeken. 

Lage verwachtingspatronen van leraren, onderadvisering, kwalitatief slechter onder­wijs en verschillende vormen van onderwijsdiscriminatie maken dat deze leerlingen minder ver komen dan ze eigenlijk kunnen.

Wij zeggen er niets van, al weten wij dat we drie keer zo hard hebben moeten werken om hetzelfde te bereiken als kinderen uit een kansrijker milieu. Het milieu waar aan de keuken­tafel kinderen worden ondersteund door hun ouders en als dat niet lukt bijlessen en huiswerkbegeleiding worden ingevlogen. 

Ook al is het verschil in kwaliteit van onderwijs heel duidelijk tussen de witte school van ons buurmeisje, de zwarte school waar onze nicht heen gaat en de gemengde school waar wij les hebben. En ook al weten wij dat dit allemaal niet rechtvaardig is en niet hoort, toch zeggen wij niets.

Nieuwe hoop

We zeiden niets, omdat we geen hoop hadden dat er iets gaat veranderen. Omdat we geloven dat onze zorgen nooit serieus zullen worden genomen. Maar na een lange tijd gezwegen te hebben, trekken wij en met ons vele anderen onze mond open.

Dit doen wij omdat wij nieuwe hoop hebben gevonden in het manifest van actiegroep ‘Wit aan Zet’. Niet alleen omdat zij onze zorgen in het manifest goed verwoorden. Ook omdat zij hebben nagedacht over wat er nodig is om kansengelijkheid en integratie in het primair en voortgezet onderwijs te stimuleren en segregatie juist te bestrijden. Vrijwel alle Amsterdamse politieke partijen en het college hebben het manifest ondertekend en omarmd.

Eindelijk is er een coalitie ontstaan tussen burgers, politiek en overheid. Een samenwerking om kansenongelijkheid en segregatie in het primair en voortgezet onderwijs aan te pakken. Eén belangrijke partner ontbreekt nog, name­lijk de scholen en met name hun school­besturen. Zij hebben jullie nodig om die gezamenlijke vuist tegen onrechtvaardigheid en ongelijkwaardigheid te maken. Bij jullie ligt de grootste verantwoordelijkheid en bevoegdheid om positieve verandering teweeg te brengen.

Onze brief is geen verwijt, maar een handreiking. Een oproep om morgen met ons verantwoordelijkheid te nemen door te komen naar de avond in Pakhuis de Zwijger. Wij hopen dat schoolbesturen dit manifest ook willen ondertekenen en zich gaan committeren aan een beleid dat kansengelijkheid bevordert. 

Zo kunnen ze een signaal afgeven aan onze broertjes, zusjes en alle kinderen in Amsterdam en in heel Nederland dat het niet zo kan en het niet zo mag zijn dat waar je wiegje stond, bepaalt of je succes hebt of niet. Alle kinderen, ongeacht hun thuissituatie moeten kunnen opgroeien in een Amsterdam en in Nederland waar gelijkheid en gelijkwaardigheid in het onderwijs geen doel, maar een gegeven is.

Kaoutar Rafiq, Hakima Boubarik, Halima Rafiq, Basma Bada Ayah Hammid (leerlingen uit de tweede en derde klas van het Hyperion Lyceum). Deze brief is mede ondertekend door Sunny Bergman, Jerry Afriyie, Dionne Abdoelhafiezkhan en Cemil Yilmaz.

Wit aan Zet is een platform dat kansenongelijkheid en discriminatie agendeert. Morgen wordt het Onderwijsmanifest van Wit aan Zet in Pakhuis de Zwijger gelanceerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden