Derk Sauer. Beeld Artur Krynicki
Derk Sauer.Beeld Artur Krynicki

Voor Rusland mag per ongeluk een militante feminist naar het Songfestival

PlusDerk Sauer

“Wat is dit voor ­belachelijk lied?” bromde de Russische parlemen­tariër Zjirinovski. De officier van ­justitie zei te onderzoeken of de tekst van de song niet strafbaar was. En op sociale media schreef iemand: ‘Ik hoop dat het vliegtuig met zangeres Manizja aan boord op weg naar Rotterdam neerstort.’

Kortom, er is een rel ontstaan rond de Russische inzending naar het Eurovisie Songfestival.

De geschiedenis tussen Rusland en Europa is er een van aantrekken en afstoten. Het door Peter de Grote gecreëerde venster is door de eeuwen heen open- en dichtgegaan. Het Azia­tische gevoel strijdt bij veel Russen met de Europese rede.

Onder Poetin is Rusland duidelijk naar het Oosten opgeschoven – conservatief, orthodox en totalitair. Nog deze week zei de Russische minister van Buitenlandse Zaken dat de verhouding met Europa nog nooit zo slecht is geweest.

Maar kom bij de Russen niet aan het Song­festival. Dat is al decennia erg populair. Alles wordt uit de kast gehaald om goed voor de dag te komen. “De Russen willen tijdens het Songfestival laten zien dat ze meer Europees zijn dan de Europeanen,” zegt hoogleraar Karin Fricker, die de politiek van het Songfestival bestudeert.

Rusland won weliswaar maar één keer, in 2008 met Diman Bilan, maar is dankzij tien top-vijfnoteringen een van de best presterende landen. Vorig jaar had de Russische inzending van de punkraveband Little Big vast hoge ogen gegooid. Hun video werd 189 miljoen keer op YouTube bekeken – meer dan wie ook.

Strijder voor de onderdrukte lhbtq-gemeenschap

Normaal besluit een vakjury wie naar het festival gaat, maar in een onbewaakt moment van openheid besloot de Russische tv dat de kijkers dit jaar mochten stemmen. Dat gebeurde ­tijdens een grote tv-show op 8 maart – inter­nationale vrouwendag, een big deal in Rusland.

De keuze viel op zangeres Manizja met haar nummer Russische vrouw. Het is niet helemaal duidelijk of de censor – die bij alle belangrijke programma’s op tv meekijkt – heeft zitten slapen, want meteen was duidelijk dat de pleuris zou uitbreken.

Allereerst is Manizja niet Russisch, maar komt ze uit de voormalige deelrepubliek Tadzjikistan, leverancier van miljoenen gastarbeiders. Bovendien is ze een militante feminist en ­strijder voor de rechten van de onderdrukte lhbtq-gemeenschap in Rusland. In haar lied roept ze Russische vrouwen op af te rekenen met de stereotypen die van hen worden verwacht.

Dat past helemaal bij de huidige spirit van Eurovisie, maar druist volledig in tegen Poetins staatsideologie en antihomobeleid – vandaar de woedende reacties uit politieke en religieuze hoek.

Dat is dan wel weer leuk aan Rusland: de meeste kijkers trokken zich er niks van aan en stemden op wat zij het beste liedje vonden.

De staatsideologen bleken weer eens achter de feiten aan te lopen.

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist bij Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden