Marcel Levi.Beeld Artur Krynicki

Van je burn-out een burn-in maken

PlusMarcel Levi

Het lijkt wel of je niet meer meetelt op het werk als je niet af en toe een flinke burn-out hebt. Naar schatting heeft 15 procent van de beroepsbevolking in Nederland werkgerelateerde burn-outklachten en symptomen, zoals extreme vermoeidheid, concentratieproblemen, stemmingsstoornissen en lichamelijke problemen. In totaal gaat dat jaarlijks om bijna anderhalf miljoen mensen, met dus enorme effecten op ziekteverzuim en flink verlies van kwaliteit van leven.

Vaak wordt gedacht dat de belangrijkste oorzaak van een burn-out emotionele uitputting en verlies van motivatie is bij mensen van wie te veel wordt gevraagd op het werk, die zich daaraan niet goed kunnen aanpassen en moeilijk werkgerelateerde problemen kunnen loslaten. Nu ben ik geen psycholoog, maar ik plaats daar zo mijn vraagtekens bij. In een prachtig recent artikel deelt hoogleraar Yvo Smulders van Amsterdam UMC deze twijfels. Hij betoogt dat niet zozeer de persoon met een burn-out maar eerder factoren op het werk de oorzaak zijn.

Hij beschrijft dat verlies van plezier in het werk en intrinsieke motivatie bij ambitieuze jonge gezondheidswerkers vooral door externe factoren wordt bepaald. Doordat hun werk steeds minder zinvol wordt door eindeloos administratief corvee, aangewakkerd door achterdochtige zorgverzekeraars en inspecteurs. Of door gebrek aan een goede organisatie en adequate administratieve ondersteuning, zodat je telkens het gevoel hebt dat alle problemen (die eigenlijk helemaal niet bij jouw werk horen) alleen door jou moeten worden opgelost. En doordat eigen initiatief en goede ideeën van professionals telkens worden platgeslagen door een powerpointdiarree van projectmanagers met een master in business administration van de LOI. Door al die zaken dooft langzaam het innerlijke vuur.

Yvo Smulders illustreert zijn betoog door te vertellen dat tijdens de coronacrisis in ziekenhuizen plotseling niemand een burn-out had. Integendeel, doordat het werk door een tsunami aan patiënten plotseling superzinvol werd, verdween alle overspanning als sneeuw voor de zon. Een gezamenlijk doel was belangrijker dan bureaucratie, een can-do-mentaliteit kreeg prioriteit boven eindeloos geharrewar over de laatste eurocent en managers stopten met zinloze rapportages en gingen verpleegkundigen en artsen fantastisch ondersteunen.

Ziedaar de therapie voor al die burn-outs. Wat een gouden kans voor bestuurders, want kennelijk krijg je door een kleine investering in een betere organisatie een groot deel van je verzuimende medewerkers terug. En werk je tegelijkertijd aan een betere motivatie en plezier op het werk voor alle anderen. De (dreigende) burn-outcollega’s kunnen proberen meer te focussen op hun intrinsieke motivatie, zodat ze beter bestand zijn tegen externe hindernissen. En hun plezier in het werk en hun innerlijke vuurtje een beetje opstoken. Van burn-out naar burn-in, zo noemt Yvo Smulders dat.

Marcel Levi is Ceo van University College London Hospitals. Daarvoor was hij bestuursvoorzitter van het AMC.

Reageren? m.levi@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden