Opinie

‘Te gek voor woorden dat Real nog even Ajax kan leegkopen’

Het wordt tijd dat het nationale en internationale voetbal teruggaat naar de basis, en niet langer een speelbal voor kapitalisten is, zo betoogt bestuurskundige en ­publicist Edward Steinmetz. 

Zonder Ajax was Frenkie de Jong (l), nu spelend voor FC Barcelona, onbekend geweest. Beeld Getty Images

Er moet eens een eind aan komen dat Champions League ­concurrenten elkaar onder het mom van marktwerking verzwakken, terwijl de competitie zowel nationaal als internationaal al begonnen is. Het is toch te gek voor woorden dat Real Madrid of Bayern München tot medio augustus of zelfs 1 september nog even Ajax als concurrent leegkopen?

Zonder Ajax waren Matthijs de Ligt, Frenkie de Jong, Donny van de Beek, Hakim Ziyech onbekende figuren geweest. Zij danken ongeveer alles aan de goodwill en ontwikkeling bij deze club.

Ze komen als jonge talenten aan de bak, nadat ze – meestal in de jeugdopleiding – zijn opgekweekt. Het zonder enige beperking kunnen wegkopen van zulk jong talent is een vorm van concurrentievervalsing en maakt iedere sportieve krachtmeting op den duur een illusie. Het leidt niet alleen tot kapitalistische excessen. Het leidt tot voetbalclubs die uitsluitend met winstoogmerk als beursgenoteerde onder­nemingen worden bestuurd.

Maar een voetbalclub is iets anders dan een slechts op financiële winst gerichte beurs­genoteerde onderneming. Het is een exponent van een cultuur van een stad en een land en een bron van nationale trots. Wat zou er geweest zijn van het Nederlandse voetbal en de gouden tijden van Cruijff, Keizer en Swart als de hele Ajaxvoorhoede had kunnen worden weg­gekocht? Niets. Helemaal niets.

Speelbal van corruptie

Net zo goed als de Fifa iets anders hoort te zijn dan het speeltje van een aantal bobo’s, die doen alsof ze een internationale onderneming runnen als Google, Apple of McDonald’s.

Zij stellen regels vast conform een door hen omhelsd superkapitalistisch globalisme. Zij laten puur omwille van financieel gewin toe dat wereldkampioenschappen worden georganiseerd door landen die qua klimaat volkomen ongeschikt zijn, gedreven worden door racistische, corrupte en seksistische regimes. Door elk olieregime in het Midden-Oosten of elke militaire dictatuur in Afrika of Zuid-Amerika – lak hebbend aan mensenrechten – de kans te geven mee te dingen wordt het internationale voetbal nog meer een kwestie van groot geld, waar elke oligarch – ongeacht hoe hij aan zijn geld is gekomen – zich een plaats aan de onderhandelingstafel kan kopen. Aldus wordt het voetbal ook langs die weg een speelbal van ­corruptie.

Ontmoedigen

Ooit begonnen sport en ook voetbal als uiting van sportieve strijd en de sportieve gedachte. Nadien deed de scheiding tussen amateurs en professionals zijn intrede. Maar zoals de sociale wetgeving in de twintigste eeuw de scherpste kanten van het kapitalisme eraf haalde, wordt het nu tijd de absurde excessen van het door­geschoten internationale voetbalkapitalisme aan banden te leggen. Onder andere door contractuele beschermingsconstructies ten aanzien van eigen kweek toe te staan en door de tijd en mogelijkheid van transfers drastisch te beperken en financiële ontmoedigingsprikkels (belasting) in te bouwen tegen de absurde transferbedragen en salarissen.

Het slaat toch nergens op dat we wel optreden tegen de salariëring van internationale en nationale bedrijven, en in het algemeen ter inperking van corruptie en te hulp schieten als lokale clubs in financiële moeilijkheden verkeren, maar niets doen tegen de prijsopdrijving en financiële roof binnen het internationale transfersysteem.

Erezaak

Het wordt de hoogste tijd dat het nationale en internationale voetbal weer teruggaat naar de basis. Zo zou het voor Ajax, PSV en Feyenoord weer een erezaak moeten zijn om het kampioenschap en een zo hoog mogelijke plaats in de Champions League te bereiken, in plaats van uitsluitend de clubkas te spekken na het zoveelste spelletje transferkwartetten.

Het is helemaal niet vanzelfsprekend dat de hoogste bieder overal bepaalt. Er zijn zeker in sportieve kwesties een hoop andere doelen om naar te streven: sportieve prestaties bijvoorbeeld.

Edward Steinmetz. Bestuurskundige en ­publicist (en Ajaxfan). Beeld -
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden