Ruben Koops. Beeld Artur Krynicki
Ruben Koops.Beeld Artur Krynicki

Steeds meer mensen realiseren zich: hun beeld van Halsema klopt niet

PlusRepubliek Amsterdam

De verhouding tussen Amsterdammers en hun burgemeester was doorgaans heel eenvoudig. Eens in de zoveel jaar kwam er uit de Haagse hoge hoed een ervaren maar relatief onbekend mannelijk politicus, steevast van de PvdA. Die nam zijn intrek in de ambtswoning, raakte in de loop der jaren steeds bekender en werd dan door de Amsterdammers in de armen gesloten onder het mom van: het is wel onze kutburgemeester.

Bij burgemeester Femke Halsema ging alles anders. Niet haar geslacht of haar partij, maar het feit dat iedereen zich al een beeld over haar had gevormd nog voordat ze begon, is het belangrijkste verschil tussen haar en haar voorgangers. Een gestold beeld, want de meeste mensen waren gestopt met nadenken over Halsema toen zij in 2010 afscheid nam als GroenLinksleider in de Tweede Kamer. Wat ze na de Kamer, en tot haar burgemeesterschap heeft gedaan, weten de meesten niet eens.

In 2018, toen ze burgemeester werd, dook zij weer op in de gedachten. Bij de meesten nog altijd in combinatie met de bijbehorende verwachtingsvolle of juist weerzinwekkende gevoelens uit 2010, al naar gelang hun politieke voorkeur.

Het zorgde ervoor dat Halsema bij de meeste Amsterdammers niet op 0 begon, zoals haar voorgangers, maar op -10. Niet omdat men gelijk een hekel aan haar had, maar omdat iedereen vanaf dag één dacht te weten waar deze burgemeester voor stond.

Nu, drie jaar later, op de helft van haar eerste termijn, lijkt er sprake te zijn van een voorzichtige kentering van de beeldvorming rond Halsema. Ze verrast. Niet omdat ze het goed doet, het is nog te vroeg om dat te kunnen zeggen, maar omdat steeds meer mensen zich realiseren dat hun beeld van Halsema niet klopt.

De insiders op het stadhuis zagen het al een tijdje, vooral toen de pandemie halverwege 2020 z’n tweede fase inging en de burgemeester met steeds meer zelfvertrouwen de stad door de crisis loodste. Ook op sociale media valt er steeds meer interesse, in plaats van oordeel, te bespeuren. Daar heeft de uitdrukking ‘ook dit is de schuld van Femke Halsema’ inmiddels een satirische cultstatus verworven.

Opiniemakers, de kletsende klasse zoals zij door politicoloog André Krouwel worden genoemd, zien het nu ook. Vooral na de uitzending van College Tour waarin de burgemeester deze week te gast was. Bij columnisten zoals Angela de Jong van het AD dringt het besef door dat Halsema méér is dan de beelden die zij van haar had. ‘Ik was geen fan van Femke Halsema. Alles wat me tegenstaat aan de moraalridders van GroenLinks en dat arrogante Amsterdam komt in haar samen,’ schreef De Jong deze week. Maar zij en steeds meer anderen zien nu dat Halsema ook een gewone Amsterdamse kan zijn, een vrouw, een moeder, of een bestuurder in crisistijd. ‘Ook na College Tour zal ik niet direct haar fanclub oprichten. Maar het programma heeft wél mijn blik op haar verzacht. Ik merkte dat ik haar eigenlijk wel mag.’

Halsema relativeert het belang van haar populariteit. Volgens haar kende zij in haar loopbaan vaker momenten van populariteit en van weerzin. “Schud het van je af, wees flink, en ga door,” zei ze in College Tour. Maar haar populariteit is wel belangrijk, meer dan Halsema doet voorkomen, ook al is ze geen volksvertegenwoordiger meer.

Of de burgemeester geliefd is of gehaat maakt veel uit voor wat zij kan bereiken. De politici die met haar samenwerken, exploiteren het sentiment rond de burgemeester immers voor hun eigen doelen. Een gehate burgemeester geef je een extra trap, om op te vallen. Een geliefde burgemeester gun je net wat meer, in de hoop dat het positief op jou afstraalt. Populariteit en effectiviteit gaan hand in hand.

Intussen hoop je dat het de komende jaren iets meer over de stad gaat en iets minder over de vrouw die toevallig aan het roer staat. Halsema stipte dat zelf overigens ook aan bij College Tour; het ambt en de persoon worden momenteel te veel met elkaar vereenzelvigd. Het ene is een belangrijk symbool, de tweede altijd een passant.

Politiek verslaggever Ruben Koops belicht in ‘Republiek Amsterdam’ een politiek onderwerp uit de stad.

Reageren? r.koops@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden