Derk Sauer Beeld Artur Krynicki

Raar soort theater: het loon van de juf

Plus Derk Sauer

Ik raakte in gesprek met de vrouw van een collega. Deze Svetlana vertelde me dat ze als juf werkt op een schooltje op zo’n twee uur rijden buiten Moskou.

De meeste voorzieningen in haar stadje zijn inmiddels verdwenen omdat ze slachtoffer werden van de oprukkende megawinkels en shoppingmalls.

Maar het schooltje van Svetlana bestaat nog.

“Mag ik vragen hoeveel je verdient?” vroeg ik, indachtig de oproer over salarissen van leraren in Nederland.

“Officieel 50.000 roebel per maand,” zei de juf. Dat is ongeveer 700 euro. “Maar daar krijg ik in de praktijk slechts 30.000 roebel (424 euro) van uitbetaald.”

Ik keek haar verbaasd aan.

“Onze school zit in principe altijd zonder geld. Daarom is er gekort op de salarissen. Maar wanneer de inspectie langskomt, moeten we zeggen dat we 50.000 roebel verdienen, zoals door de regering is beloofd. Het is een raar soort theater. Iedereen weet natuurlijk hoe het zit, maar als je er niet aan meedoet, raak je je baan kwijt.”

“Kun je van de 30.000 roebel die je wel krijgt rondkomen?” vroeg ik.

Svetlana lachte omdat het vragen naar de bekende weg was. “Natuurlijk niet. En van die 30.000 roebel moet ik ook nog allerlei lesmateriaal zoals tekenpapier en stiften betalen. Ook daar is namelijk geen geld voor. Alleen als je man een goede baan heeft, is dit werk vol te ­houden.”

Toen Poetin in mei 2018 aan zijn vierde – en officieel laatste – ambtstermijn begon, lanceerde hij een ambitieus binnenlands moderniseringsplan. Rusland moest per 2022 tot de vijf grootste economieën in de wereld behoren, de bevolkingsgroei zou ondertussen gestaag toenemen en salarissen van artsen en onderwijzers gingen fors omhoog.

Svetlana en haar collega’s hebben er nog weinig van gemerkt. Dat openbaart zich onvermijdelijk in een keldering in kwaliteit van het onderwijs, waar Rusland juist jarenlang terecht trots op was geweest.

Met name op het gebied van wis- en natuurkunde blonken Russische scholieren uit. Tijdens de Internationale Wiskunde Marathon eindigden ze steevast in de top zes. Dit jaar moest de Russische jeugd voor het eerst landen als Vietnam, Iran en Thailand voor zich laten en kwam ze zelf niet verder dan een schamele elfde plaats.

Nu de staat het zo af laat weten, zie je dat oligarchen en rijke zakenmensen in het onderwijs stappen. In Moskou verrijzen tal van privé­scholen – de ene nog mooier dan de andere – waar ouders meer dan duizend euro per maand voor moeten betalen.

De oligarchen zeggen natuurlijk dat ze ‘iets terug willen doen’ voor Rusland, en misschien is dat voor sommigen ook zo. Maar dit soort ‘filantropie’ draagt alleen maar bij tot verdere tweedeling tussen rijk en arm.

Voor Svetlana rest slechts de schamele hoop dat haar schooltje überhaupt blijft bestaan.

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist van Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden