Johan Fretz. Beeld Artur Krynicki
Johan Fretz.Beeld Artur Krynicki

Overmars, Poetins oorlog: natuurlijk allemaal weer de schuld van woke

PlusJohan Fretz

Johan Fretz

Marc Overmars vond dat hij wel weer genoeg had ­gereflecteerd op zijn eigen wangedrag. Koud anderhalve maand nadat hij had geschreven dat hij zich ­kapot schaamde voor wat hij had gedaan, was het tijd voor een nieuwe uitdaging. Tijdens de persconferentie waarop hij werd gepresenteerd bij zijn nieuwe club Royal Antwerp gaf hij vol ­dedain en desinteresse antwoord op vragen over de oorzaak van zijn ontslag bij Ajax. “Ik wil dat graag achter me laten.” Tot zover de cancel culture, die volgens veel hysterici in Nederland veel te ver gaat.

Maar wat kun je ook anders verwachten van een land waarin de intellectuele luiheid ­regeert? Een land waarin mensen die zelf nog nooit tot de machtelozen of vertrapten hebben behoord de schuld van alles wat ze niet bevalt in de schoenen schuiven van woke, cancel culture en identity politics. Niet dat ze zich ooit hebben verdiept in die begrippen, nee: het zijn gewoon lekkere scheldwoorden waarmee ze de mensen die zich uitspreken tegen racisme, seksisme, ongelijkwaardigheid en ontmenselijking kunnen wegzetten als een irritante vlieg, die je even moet wegslaan.

En dus verbaast het niemand dat ondernemer Annemarie van Gaal in haar column in De ­Telegraaf doodleuk opschrijft dat zelfs Poetins oorlog het gevolg is van ‘woke-geneuzel.’ Annemarie van Gaal is de vrouw die een paar jaar ­geleden voorstelde dat mensen in de bijstand hun eigen energierekening bij elkaar zouden moeten kunnen fitnessen in de sportschool. Hoe meer verbrande ­calorieën, hoe lager de ­rekening. Als het aan ­Annemarie ligt, zal de ­bijstandsgerechtigde ­tijdens Poetins oorlog ­behoorlijk aan de bak moeten. Maar dat juist haar vernederende mensbeeld problematisch is, niet de moedige emancipatiestrijd van de wokeactivist die opkomt voor een gelijkwaar­dige behandeling, zal ze nooit begrijpen.

Nee, het verbaast dus niemand dat Lilian ­Marijnissen na haar zoveelste verkiezings­nederlaag roept dat linkse partijen zich te veel bezighouden met ‘woke thema’s’, waarmee ze weer eens bewijst dat de SP, die zelfs bij de toeslagenaffaire doodsbang is dat het woord racisme te vaak valt, liever verzuipt dan te erkennen dat de arbeidersklasse in Nederland allang niet meer alleen bestaat uit Jannen, Jopen en Wimmen, en dat de klassenstrijd en antiracisme­strijd hand in hand zouden moeten gaan.

En het verbaast dus ook niemand dat Overmars volgens sommigen gewoon iemand is die opstaat tegen die verdomde woke cancel culture. Alsof de wokestroming uitsluitend bestaat uit de extreem kleine groep die uit is op definitieve uitsluiting van ieder feilbaar mens. Onzin.

Juist de beweging die wordt verweten ‘iedereen te cancelen’, buigt zich allang over de vraag hoe we mensen die over de schreef gaan felle ­kritiek kunnen geven zonder ze te verstoten. Vanuit de overtuiging dat enkel keihard straffen averechts werkt.

In Amerika geeft de immens populaire zwarte hoogleraar Loretta J. Ross colleges over ‘call-in culture’ in plaats van ‘call-out culture’. In de geest van woke bestaat er dus wel degelijk een tweede kans voor mensen als Overmars. Maar wel op voorwaarde dat eerst grondige en kritische zelfreflectie en verantwoording plaats­vinden. Blijkbaar is zelfs dat te veel gevraagd.

Johan Fretz is schrijver en theatermaker. Hij schrijft elke zaterdag een column voor Het Parool.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden