Johan Fretz. Beeld Artur Krynicki
Johan Fretz.Beeld Artur Krynicki

Over 5 jaar zitten ze weer stemmig te luisteren naar een vernietigend rapport

PlusJohan Fretz

Dat er in de Bijlmer dankzij de tomeloze inzet en betrokkenheid van de buurtbewoners geen rellen zijn uitgebroken, was volgens de meeste landelijke media niet noemenswaardig. Alleen norm- en vooroordeelbevestigende gebeurtenissen zijn nieuws, terwijl juist de gebeurtenissen die de norm of het vooroordeel weerleggen nieuwswaardig zijn.

Maar dit is Nederland. Een land dat onmachtig is met emoties om te gaan die verder gaan dan oppervlakkig sentiment. Een land dus, waarin het luidste gejuich gereserveerd is voor een weinig verheffend toespraakje van Ahmed Aboutaleb, die de relschoppers in een video bestraffend toesprak, op de toon van een burgemeester uit een Dik Tromfilm.

Afhankelijk van wat men wilde geloven, zag men in de geweldsuitbarsting het resultaat van massa-emigratie, overheidswantrouwen, de opkomst van rechts-extremisme of juist de gevolgen van jongerenverwaarlozing of neo-liberaal afbraakbeleid. Verwarrend: ik zag ­veganistische antivaxers zij aan zij met barbecueënde neonazi’s, linkse anticorona­beleid-kunstenaars naast Dave Roelvink. Allochtonen en autochtonen staken samen auto’s in de fik. De zo vaak gepredikte verbinding en diversiteit vond dan toch eindelijk plaats. Maar verder was er geen touw aan vast te knopen.

Misschien was het dus verstandiger om minder definitieve conclusies te trekken en grondiger te analyseren. Maar helaas: het willen doorgronden van oorzaken botst met de leidende politieke filosofie. Gedoe. Vul liever zelf de oorzaak in, zodat hij precies past bij de oplossing die je toch al voor ogen had.

En dus regende het weer opmerkingen als ‘Tuig!’, ‘Keihard aanpakken!’ en ‘Harder straffen!’. Maar na tien jaar steroïdetaal maakt zoiets nauwelijks nog indruk, dus moet je weer een stap verder gaan. Enter Wierd Duk. Die pleitte op Twitter en bij WNL voor heropvoedingskampen. ‘Tja, je kan er om lachen’, zei hij erbij. Maar presentatrice Welmoed Sijtsma lachte helemaal niet. Ze vond het ‘een interessant idee’.

Tafelgast Wopke Hoekstra had er ook wel oren naar. Hoekstra, de man die het CDA moet redden en die bij zijn aanstelling als lijsttrekker meteen wat dingetjes uit het partijprogramma sloopte: de verhoging van het minimumloon, het taboe op winstuitkeringen in de zorg. Ook sloot hij de PVV niet meer uit. En nu, bij WNL liet hij weten niet onwelwillend te staan tegenover heropvoedingskampen (‘voor dit tuig!’).

Ik denk dat ze er straks bij de formatie wel uit gaan komen. Heropvoedingskampen. De Belastingdienst heeft vast nog wel een paar criteria in gedachten die bij de kandidatenselectie kunnen worden gehanteerd. De VVD vindt het best, zolang de kampen maar worden opgezet op een afgebakend eiland, ‘in de eigen regio’, ofwel: op Urk. Wilders gaat akkoord, zolang de rellende Urkers zelf maar buiten schot blijven, die waren gewoon bezorgd. Misschien een postcodebeleid invoeren, voortbordurend op een proefballonnetje van Klaas Dijkhoff.

En over vijf jaar zitten ze weer stemmig te luisteren naar een vernietigend rapport, waaruit blijkt dat het toch allemaal net iets te ver is gegaan met dat ‘keihard aanpakken’, ‘opsporen’, en ‘heropvoeden’. En dan zullen ze zeggen dat het ze allemaal van spijt en schaamte vervult. Dat het helemaal anders moet. Wie die verandering moet gaan brengen? Zijzelf.

Johan Fretz is schrijver en theatermaker. Hij schrijft op woensdag en zaterdag een column voor Het Parool.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden