Massih Hutak Beeld Artur Krynicki

Oproep tot solidariteit en beschaafdheid

Plus Massih Hutak

Mijn beste vriend en ik hebben met de jaren een traditie opgebouwd: eindeloos dwalend rijden door de stad en filosoferen over het leven. Traditie is in deze context een mooi woord voor gewoontes die in onze relatie gesleten zijn en er als een hardnekkige vlek waarschijnlijk nooit meer uitgaan. Maar dan wel een goed gelukte vlek, zo een waar je gefascineerd naar kunt staren en waar je na verloop van tijd mooie patronen in ziet en waar je in een enkele, héél optimistische bui zelfs aan kunt refereren als kunst.

Als wij ‘filosoferen over het leven’, discussiëren we eigenlijk uitsluitend over Nederland, over solidariteit en over beschaving. Wat definieert dat? Vrijheid, zegt hij. Wij Nederlanders zijn radicaal vrije mensen. En we zijn bereid om onze vrij­heden radicaal te beschermen.

Maar misschien moeten we zo nu en dan onze definitie van ‘radicaal’ herzien. Radicaal betekent niet: confronterend en provocerend – radicaal betekent dat je een diepgaand begrip ontwikkelt van structurele onderdrukking en bereid bent dat uit te roeien, aldus schrijver en feminist Barbara Smith.

Vrijheid wordt te vaak uitgelegd als een heel individueel iets. Je moet niet komen aan míjn vrijheid van meningsuiting. Je mag niets zeggen over míjn artistieke vrijheid. Ík heb recht op míjn godsdienstvrijheid. Terwijl vrijheid in essentie ons voornaamste gedeelde belang dient: de beschaving. En daar komen we dus via de weg van solidariteit. Als iemand jou wijst op die verantwoordelijkheid, die solidariteit, beperkt hij niet per definitie jóuw individuele vrijheid, maar probeert hij júllie gedeelde belang te beschermen: de beschaving.

Zoals een ijsschaver zich bij elke snijbeweging moet afvragen of hij het ijs verfijnt of beschadigt, moeten wij ons bij elk beroep op onze vrijheid afvragen of we de beschaving verfijnen of beschadigen.

Het antwoord en de uitdaging liggen er denk ik in dat we ons moeten proberen te verhouden tot elkaar. Zonder dat het per se een rooskleurig verbindingsverhaal wordt, want daarvoor is de praktijk in onze samenleving te scheef. Maar verhouden omdat dat de moeilijke keuze is. Omdat het de weg is van verantwoordelijkheid, van solidariteit. Zonder meteen politiek correct te zijn. Dat suggereert een agenda, een politieke agenda. Maar wel door gewoon correct te zijn.

Omdat het beschaafd is. Om­dat het solidair is. Met vallen en opstaan heb ik geleerd dat het niet zwak is om hoffelijk te zijn, rekening te houden met anderen, voorbij mijn eigen belangen te formuleren, maar dat het juist heel sterk is. En duurzaam.

Wellicht wordt deze nuance, deze oproep tot solidariteit, door sommigen weer gezien als een vlek op de vermeende absolute vrijheid die we hebben in Nederland. Het zij zo. Maar dan is het wel een goed gelukte vlek, zo een waar je gefascineerd naar kunt staren en waar je na verloop van tijd mooie patronen in ziet en waar je in een enkele, héél optimistische bui zelfs aan kunt refereren als kunst.

Rapper en schrijver Massih Hutak (26) schrijft columns voor Het Parool.

Reageren? m.hutak@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden