Opinie

Opinie: ‘Procedures zijn er niet om de mens naar de verdoemenis te helpen’

Bureaucratie zit het handelen in Afghanistan in de weg, betoogt Tahrim Ramdjan. Procedures zijn er om de mens te dienen, niet om de mens naar de verdoemenis te helpen.

Honderden mensen probeerden gisteren in een Amerikaans militair toestel te klimmen op de luchthaven van Kabul.  Beeld AP
Honderden mensen probeerden gisteren in een Amerikaans militair toestel te klimmen op de luchthaven van Kabul.Beeld AP

Universitair docent politicologie Sara de Jong toonde zondagmiddag op Twitter een inkijkje in de werkwijze van de (overigens nu gesloten) Nederlandse ambassade in Afghanistan. Een Afghaanse bewaker die voor Nederland heeft gewerkt, neemt contact op met de ambassade om naar Nederland te kunnen komen. Hij ontvangt een afwijzing, per e-mail, omdat hij ‘niet voor een aanzienlijke periode in een hoge functie heeft gezeten’.

Wel deelt de ambassade vervolgens een link naar het vluchtelingenprogramma van de Verenigde Naties, zodat je tussen het rennen, schuilen en vluchten voor de Taliban door nog even rustig kunt bekijken hoe een asielprocedure ook alweer werkt. O ja, en je krijgt nog de vriendelijke groeten van de ambassade.

Kafka zou zich omdraaien in zijn graf.

Minister Ank Bijleveld (Defensie) is intussen naar de film geweest, zo meldt ze op Twitter aan de vooravond van de inname van Kabul. Ze heeft het over een ‘vergeten’ operatie met tienduizenden slachtoffers in de film De Slag om de Schelde. Zij vergeet een andere belangrijke operatie: het terughalen van de mensen die in de ogen van de Taliban met de vijand hebben geheuld, omdat ze Nederland hebben geholpen.

Volgens oud advocaat-generaal Jan Gras en politieagent Rob Vroegh in een opiniestuk in Trouw heeft Nederland niet eens een complete lijst van Afghaanse medewerkers. En toch zegt minister Bijleveld – na haar filmavond, dat wel – tegen RTL Nieuws dat de Afghanen nu ‘perspectief’ hebben, en dat ‘wij hen hebben laten zien dat het ook anders kan’.

Maar als ‘we’ – wie dat ook mogen zijn – hebben laten zien dat het anders kan, is het dan niet des te wreder om de Afghanen aan hun lot over te laten nu het land weer twintig jaar terug dreigt te vallen in de geschiedenis? Gaan we wegkijken als vrouwen straks niet meer naar school of de universiteit mogen? Gaan we wegkijken als er mensen sterven door de etterende, open wonden die ze oplopen na tientallen zweepslagen?

Wij kunnen ons niet voorstellen wat het is om je leven onzeker te zijn. Om elke dag dat je naar buiten gaat de angst te kennen dat je niet meer terugkomt, zoals de Afghaans-Amsterdamse Shanaz Shah mij vertelde voor een artikel in Het Parool. Om je land periodiek de grond ingetrapt te zien worden, terwijl je machteloos staat. Om door grootmachten, die de mond vol hebben van grote woorden over mensenrechten en voortgang, in de steek gelaten te worden.

Ik kan me dat ook niet voorstellen. Maar ik kan wel beredeneren dat het minste wat je kan doen het opnemen van vluchtelingen is, zeker de mensen die loyaliteit hebben getoond. Het kabinet vreest dat een ruimhartiger benadering tot een niet-beheersbare toename in asielaanvragen leidt. Maar de Afghanen die vluchten kunnen er niets aan doen dat overheidsdiensten zoals de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) maar niet willen functioneren.

Intussen vertrok maandagmiddag eindelijk een eerste vliegtuig vanuit Nederland. Daar zijn we wel nogal laat mee, zelfs Oekraïne was al eerder met het evacueren van Nederlanders. “Wij laten onze mensen niet achter,” tweette de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Dmytro Kuleba. Het eerste vliegtuig kon niet landen; het tweede vliegtuig heeft geen Nederlanders op kunnen halen.

Het is erg prettig dat we in een land leven met regels, wetten en procedures om in te verdwalen, maar je moet weten op welke momenten je daarvan moet afwijken. Die procedures zijn er om de mens te dienen, niet om de mens naar de verdoemenis te helpen. Zodra dat wel gebeurt, wordt irritante bureaucratie pure harteloosheid, die niet snel vergeten wordt.

Tahrim Ramdjan, Amsterdam

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden